کرونا عامل درماندگی اقتصادی

کد خبر: ۱۰۳۸۸۹

تاریخ: ۱۷ فروردين ۱۳۹۹ - ۱۳:۵۹

عیسی منصوری

معاون توسعه کارآفرینی و اشتغال وزارت کار

واقعیت آن است که بازتولیدِ قواعد و نظم جهانیِ حاصل از آن، منجر به «خشونت» شد. خشونتِ نهادینه شده، علم و اقتصاد جهانی را حمایت کرد و علم و اقتصاد بر دامنه ی خشونت به خودِ بشر و محیط زیست افزود. جنگ آمریکا در ویتنام و عراق و آتش سوزی حاصل از رمایش زمین در استرالیا مصادیق آن هستند این روزها ویروس کرونا در جهان شیوع یافته است. تقسیم بندی جهانِ مرکز و جهانِ پیرامون شکسته شد و فرقی بین جهان اول و جهان سوم نیست، نه در ابتلا و نه در مقابله با آن. همیشه نسخهی جهانگیر برای مشکلات ارائه میشد، اما این بار علمِ ذیل پارادایمِ لیبرالدموکراسی نسخهای برای یک مشکل جهانگیر ندارد.

جهانی شدنِ فزاینده نقض شده است؛ کشورهای عضو اتحادیه اروپا نیز مرزها را به روی هم بستند. برخلاف نگاه بازار-محور، دولتها دوباره بازیگر اصلی تولید و سلامت هستند. برای دهه های متمادی محیط زیست در خدمت توسعه بود، از حالا به بعد، محیط زیست بازیگر محوری فرایندهای سیاستی خواهد بود؛ کشتن سگ و گربه در برخی مناطق چین ممنوع شد. محیط زیست شهری و دریایی نفس کشیده است و حیوانات دریایی به کنار شهرها آمده اند. صنعتی شدن دیگر مساوی توسعه نیست. برعکس، تعطیل شدنِ زندگی صنعتی سبب نفس کشیدن دنیا شده است. امپراطوریِ گفتمان توسعه ی لیبرال دموکرات از حل معضل فقر اقتصادی در جهان تحت سیطره ی خود ناتوان بود، از مدیریت بیماریِ همانها ناتوانتر مانده است. در آیندهي نزدیک این درماندگی بیشتر هویدا میشود.

علم و اقتصادِ تعریف شده ذیل گفتمان توسعه لیبرال دموکرات و همه شعب آن، از پیش بینی و ارائه راه حل برای مسائل نوظهور ناتوان است. دوره توسعه هژمونیک به پایان رسیده است. اما گفتمان توسعه لیبرالدموکرات ظاهراً مانند کسی که نخواهد نتیجه آزمایش ادینگتون را بپذیرد و شاید مانند سطحیاندیشانِ دینی در داخل کشور، ظاهراً خود را ابطالپذیر نمیداند. قواعد همیشگیاش نقض شده، اما لشکرکشی و چالش نظامی جدید در عراق تمهید میشود. تحریمها ادامه دارند. حتی پس از اثبات ربط بین آتشسوزی در استرالیا و گرمایش زمین، آمریکا از خروج از توافق محیطزیستی پاریس پشیمان نشده است.

همیشه کرونایی برای ابطال نظریه ها هست، اگر واقع بین باشیم. بیش از آن مهم است بتوان دستگاهِ فکری جدید و جامعتری را استوار کرد. ... چه مولفه ها و قواعدی پارادایم جایگزین را شکل میدهند؟