روزشمار «چهل سالگی دفاع مقدس»-۳

خرابکاری عوامل داخلی وابسته به رژیم صدام در خوزستان

نیروهای عراقی با هفت دستگاه بولدوزر و لودر در ۳ کیلومتری پاسگاه کوشک ایران در خاک عراق مشغول حفر سنگر بودند.

کد خبر: ۱۳۲۱۳۱

تاریخ: ۲۵ شهريور ۱۳۹۹ - ۱۲:۰۷

به گزارش خبرنگار مهر، چهل سال پیش در چنین روزهایی ملت ایران که از بند جور و ستم رژیم طاغوت رسته و طعم شیرین پیروزی انقلاب را مزه‌مزه می‌کرد، ناباورانه شاهد تجاوز ارتش بعث عراق به فرماندهی صدام به مرزهای غربی و جنوبی کشورش شد؛ تجاوزی که از سوی قدرت‌های غربی به‌خصوص آمریکا مورد پشتیبانی قرار گرفت و نهایتاً به‌عنوان طولانی‌ترین جنگ در سده‌های اخیر شناخته شد!

به همین مناسبت با مراجعه به جلد نهم روزشمار مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس با عنوان «تصمیم صدام به جنگ علیه ایران» حوادث آن روزها را مورد بازخوانی قرار می‌دهیم.

۲۴ شهریورماه، با تشدید درگیری‌های نظامی در مرزهای ایران و عراق، به‌ویژه در مناطق مرزی قصرشیرین و ایلام، تلاش دیپلماتیک مقامات عراقی نیز برای توجیه حملات خود و تصرف بخش‌هایی از اراضی ایران با استناد به قرارداد ۱۹۷۵ شاه صدام در الجزیره، شدت یافت و واکنش مقامات ایرانی نیز به این حملات و فعالیت‌های سیاسی، وضوح بیشتری یافته است. در این خصوص عزت ابراهیم الدوری، معاون ریاست شورای انقلاب عراق، در رم اعلام کرد که عملیات جنگی این کشور در مرزهای ایران برای باز پس گرفتن ۱۳۰۰ کیلومترمربع خاک متعلق به عراق تا پایان هفته جاری خاتمه خواهد یافت. تصمیم به انجام این عملیات ۱۰ روز پیش توسط بغداد اتخاذ شد تا سرزمین‌های این کشور را که طبق قرارداد ۱۹۷۵ (۱۳۵۴) الجزایر باید به عراق عودت داده شود، باز پس بگیرد. [۱] محمدعلی رجایی، نخست‌وزیر نیز در ایلام در مورد حملات اخیر عراق به مرزهای ایران گفت: مسئله بسیار مهم این است که این جنگ غرب کشور به‌هیچ‌وجه نباید جنگ بین دو کشور برای کشورگشایی تلقی شود بلکه یک جنگی است علیه انقلاب اسلامی. و خود دولت بعث عراق هم این را می‌داند که اکنون چه حرکتی را انجام می‌دهد و این عمل به دستور کدام ارباب است که حرکت کرده، ما سال‌های سال زیر سلطه رژیم دست‌نشانده بوده‌ایم. ارباب سابق شاه همان ارباب دولت عراق است و او خوب می‌داند که هرگونه حرکتی علیه ایران، حرکتی است علیه انقلاب ما. و در حقیقت دولت عراق با این حرکت خودش ضدانقلاب بودن، ضد انسان بودن، ضد آزادی بودن و ضد شرافتمند بودن را احساس می‌کند. [۲]

تیمسار ولی‌الله فلاحی: یک میلی‌متر از خاک خود را به کسی نخواهیم داد

همچنین تیمسار ولی‌الله فلاحی، جانشین رئیس ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران، درباره قرارداد الجزایر و ادعاهای مرزی عراق بیان کرد: ما قرارداد ایران و الجزایر را در مورد مرزهای ارضی قبول نداریم و یک میلی‌متر از خاک خود را به کسی نخواهیم داد. در مورد شط‌العرب و اروندرود هم که به گمان عراق امتیازی به ما داده است، ما آن را حق خود دانسته و امتیازی برای خود نمی‌دانیم. و اگر نیروهای بعث عراق در داخل خاک خود قسمتی از ارتفاعات مشرف و سرکوب و یا قسمتی از مرز مشترک را اشغال کرده است، به هر بهایی که شده آن را پس خواهیم گرفت. [۳]

منطقه قصرشیرین؛ زیر آتش شدید و سنگین عراق

از اولین ساعات بامداد امروز، آرامش نسبی و چندساعته منطقه قصرشیرین به‌هم خورد و پاسگاه‌های ولدکشته، هدایت، پرویز، تنگاب‌نو، خسروی، قلعه‌سفید و هنگ ژاندارمری قصرشیرین زیر آتش شدید و سنگین عراق قرار گرفت. [۴]

عقب‌نشینی اجباری جنگنده‌های عراقی از آسمان نفت‌شهر

از نفت‌شهر نیز خبر می‌رسد که از ظهر امروز، کشور عراق شهر نفت و منابع نفتی را زیر آتش توپخانه خود قرار داده و این یگان تقاضای کمک یک یگان زرهی برای حفاظت از شهر نفت را دارد. [۵] در ادامه آتشباری عراق بر این شهر نفتی، نفت‌شهر و پاسگاه‌های مرزی و تأسیسات نفتی آن از طرف منطقه نفت‏خانه عراق همچنان زیر آتش انواع سلاح‌های ارتش عراق قرار دارد که براثر این آتشباری، ساختمان بهداری و بهزیستی و چندین خانه مسکونی منهدم و ویران شده و برق شهر قطع گردیده است. مرزبانی سومار نیز از مرزبانی قصرشیرین درخواست نمود که نسبت به این مسئله به مرزبان خانقین اعتراض نماید. [۶] در این مورد گزارش هنگ قصرشیرین حاکی است که پاسگاه نفت‌شهر قادر به سرکوبی دشمن نیست و توان مقاومت در برابر آتش توپخانه را ندارد و شهر در خطر فراوان قرارگرفته است. از طرفی به‌تلافی این حملات، نیروهای ارتش جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران نفت‌شهر امروز برای اولین بار حالت تهاجمی به خود گرفته و مواضع ارتش عراق را زیر آتش توپخانه و خمپاره‌انداز خود قرار دادند که در این حمله متقابل، ۲ پاسگاه عراق منهدم گردید و خسارات زیادی به دشمن وارد شد. [۷] به دنبال حملات نیروهای ارتش و پاسداران و ژاندارمری، ارتش بعث عراق با هواپیمای جنگنده خود بر فراز نفت‌شهر به پرواز درآمدند. در پی این تجاوزات هوایی، نیروهای پدافند ارتش جمهوری اسلامی ایران به‌شدت به مقابله برخاستند و متجاوزین را مجبور به عقب‌نشینی کردند. [۸]

شب‌هنگام در تنگ ترشابه نیز بین افراد سپاه پاسداران و ارتش عراق درگیری شدیدی رخ داد که بازهم عراقی‌ها مجبور به عقب‌نشینی شدند. [۹]

هم‌زمان و همراه با حملات عراق به منطقه عمومی قصرشیرین، نیروهای ارتش جمهوری اسلامی در کنار پاسداران انقلاب و نیروهای ژاندارمری و بسیج روزها و لحظه‌های سخت‌تری را در مرزهای هم‌جوار ایلام سپری می‌کنند. گروهان صالح‌آباد و پاسگاه‌های تابع آن همچنان درگیر نبردی سخت و نابرابر با ارتش عراق هستند. [۱۰] در گزارش هنگ ایلام در مورد پاسگاه‌های گروهان صالح‌آباد آمده است که پاسگاه‌های هلاله و نی‌خزر در همان اوایل سقوط کردند، ولی دو پاسگاه انجیره و شور و شیرین همچنان درگیر نبردی سخت با قوای مسلح عراق هستند. [۱۱]

پاسگاه بازرگان در محاصره نیروهای دشمن

در منطقه مهران نیز پاسگاه بازرگان مجدداً از سه طرف زیر آتش شدید دشمن قرارگرفته و هیچ‌گونه پشتیبانی از طرف ارتش مستقر در سومار به عمل نیامده است و ضمناً مدت ۴۸ ساعت است که ارتباط پاسگاه بازرگان قطع می‌باشد و اطلاعات درباره پاسگاه مزبور از طریق پاسگاه‌کانی‌شیخ دریافت می‌گردد. [۱۲] از سوی دیگر، در مقابله با آتشباری دشمن در منطقه مهران، توپخانه سنگین ایران مستقر در مهران، پاسگاه‌های منطقه بدره را زیر آتش خود گرفت و خساراتی به دشمن وارد ساخت. [۱۳]

و آخرین خبر از منطقه موسیان حاکی است که شامگاه امروز نیروهای ارتش عراق با آتش توپخانه و خمپاره‌انداز به شهر موسیان حمله کردند که به دنبال آن، نیروهای جمهوری اسلامی ایران به مقابله برخاستند و موفق شدند آتش توپخانه عراق را خاموش کنند.

نیروها و تجهیزات در مرزها و مناطق هم‌جوار غرب

هم‌زمان با حملات شدید عراق و مقابله نیروهای مسلح جمهوری اسلامی در مرزها و مناطق هم‌جوار غرب، عراق همچنان نیروها و تجهیزات بیشتری را به این مناطق گسیل داشته است. ازجمله: یک آتشبار ضدهوایی در غرب زرباطیه گسترش دارد که توپ‌های خود را در نخلستان استتار نموده و رفت‌وآمدهای خودروهای این یگان از طرف شمال زرباطیه از یک جاده خاکی صورت می‌گیرد. [۱۴] عراق همچنین در اطراف مناطقی که تصرف کرده در حال احداث جاده و استحکامات می‌باشد.

از اولین لحظات روشنایی امروز، ارتش عراق مجدداً حملات آتشباری خود را روی مناطق مرزی خرمشهر آغاز کرد و نیروهای مدافع جمهوری اسلامی به پاسخ‌گویی پرداختند. [۱۵]

درگیری هفت‌ساعته نیروهای خودی با نیروهای بعثی عراق در منطقه هورالعظیم

درگیری‌های مرزی امروز فقط در مرز خرمشهر نبود، بلکه در منطقه هورالعظیم نیز یک درگیری هفت‏‬ ساعته رخ داد. همچنین، نیروهای عراقی با هفت دستگاه بولدوزر و لودر در ۳ کیلومتری پاسگاه کوشک ایران در خاک عراق مشغول حفر سنگر بودند. [۱۶] همچنین نیروهای بعثی عراق به پاسگاه صفریه ایران حمله کردند، ولی با آتش متقابل نیروهای نظامی ایران مواجه شدند. در این درگیری با همکاری و هماهنگی نیروهای ژاندارمری، سپاه پاسداران، ارتش و نیروی هوایی، پنج پاسگاه صفریه، طاوسیه، شیب، فکه و رشیدیه عراق و یک واحد چاه نفت جنب پاسگاه شیب عراق منهدم شدند. [۱۷]

با توجه به استقرار سه لشکر عراق در منطقه مرزی حوزه مأموریت لشکر ۹۲ زرهی خوزستان، [۱۸] ستاد مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران امروز اعلام کرد: امکان دارد یک لشکر زرهی و یک لشکر مکانیزه ارتش عراق در محور عماره دوسلق دزفول به خوزستان حمله نماید.

امروز همچنین عراق به تحرکات خود در قالب جابه‌جایی و تقویت نیرو و تجهیزات زرهی و توپخانه و ایجاد استحکامات بیشتر در نواحی مرزی خوزستان ادامه داد. هم‌زمان با تحرکات و حملات ایذایی عراق به مرزهای خوزستان، عوامل داخلی وابسته به این رژیم نیز در داخل شهرهای مرزی، به‌خصوص منطقه عمومی آبادان و خرمشهر دست به تحرکاتی ازجمله بمب‌گذاری در تأسیسات صنعتی و نفتی، جاسوسی و تبلیغ برای رژیم عراق و ورود اسلحه قاچاق می‌زنند. این تحرکات گرچه این روزها با توجه به درگیری‌های مرزی کمتر شده است، همچنان ادامه دارد.

اعلام همبستگی مردم کرمانشاه با ارتش علیه نیروهای متجاوز بعث عراق

امروز هزاران نفر از مردم کرمانشاه و سنقر کلیائی به‌منظور پشتیبانی از ارتش جمهوری اسلامی ایران علیه نیروهای متجاوز بعث عراق، در سطح خیابان‌های کرمانشاه و سنقر دست به راه‌پیمایی گسترده زدند و همبستگی خود را با برادران ارتشی اعلام کردند. در پی انتشار بیانیه‌هایی از سوی جامعه روحانیت، حزب جمهوری اسلامی و نهضت اسلامی دانشجویان غرب کشور، هزاران تن از مردم کرمانشاه در مقابل مسجد معتضدی شهر کرمانشاه اجتماع کردند و سپس درحالی‌که علما و جمع زیادی از پاسداران و درجه‌داران نیروهای مسلح جمهوری اسلامی آن‌ها را همراهی می‌کردند از مسیر خیابان‌های شهر کرمانشاه گذشتند. [۱۹]

[۱] خبرگزاری پارس، نشریه گزارش‌های ویژه، شماره ۱۸۲، تاریخ ۲۶/‏۰۶/‏۱۳۵۹‬ ص ۱، خبرگزاری فرانسه از رم، ۲۵/۶/۱۳۵۹؛ و ر. ک: خبرگزاری پارس، نشریه گزارش‌های ویژه، شماره ۱۸۱، تاریخ ۲۵/‏۰۶/‏۱۳۵۹‬ ص ۱، خبرگزاری رویتر از رم، ۲۴/۶/۱۳۵۹.

[۲] روزنامه جمهوری اسلامی، ۲۴/۶/۱۳۵۹، ص ۱۲.

[۳] همان، ص ۹، به نقل از خبرگزاری پارس از تهران.

[۴] روزنامه کیهان، ۲۵/۶/۱۳۵۹، ص ۲، خبرنگار کیهان از قصرشیرین.

[۵] سند شماره ۲۷۶۸۳۰ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از هنگ قصرشیرین به تهران (ف ژاجا)، ۲۴/۶/۱۳۵۹، برابر گزارش پاسگاه نفت‌شهر.

[۶] سند شماره ۲۸۳۱۸۶ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از مرزبانی سومار به مرزبانی قصرشیرین به‏وسیله هنگ قصرشیرین، ۲۴/۶/۱۳۵۹، برابر گزارش پاسگاه نفت‌شهر؛ و سند شماره ۳۴۴۷۶ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از شهربانی جمهوری اسلامی به وزارت کشور، ۲۵/۶/۱۳۵۹، برابر تلفنگرام حاصله از نفت‌شهر، ۲۴/۶/۱۳۵۹.

[۷] سند شماره ۶۵۱۵۰ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از مرکز فرماندهی غرب به سپاه (مرکز فرماندهی)، ۲۴/۶/۱۳۵۹.

[۸] روزنامه کیهان، ۲۵/۶/۱۳۵۹، ص ۲، خبرنگار کیهان از کرمانشاه، به نقل از ستاد عملیات مشترک غرب کشور، ۲۴/۶/۱۳۵۹.

[۹] روزنامه جمهوری اسلامی، ۲۶/۶/۱۳۵۹، ص ۴، خبرنگار جمهوری اسلامی از قصرشیرین.

[۱۰] سند شماره ۴۴۴ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین.

[۱۱] سند شماره ۲۸۳۵۶۴ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از هنگ ژاندارمری ایلام به ناحیه ژاندارمری کرمانشاه (رکن سوم)، ۲۴/۶/۱۳۵۹.

[۱۲] سند شماره ۵۷۲۸۰ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین؛ و سند شماره ۲۱۴۲۳ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: بولتن خبری مرکز فرماندهی (عملیات سپاه)، ۲۶/۶/۱۳۵۹، ص ۱، برابر گزارش هنگ قصرشیرین.

[۱۳] سند شماره ۶۵۱۴۷ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از سماجا ۳ (مرکز فرماندهی) به نزاجا (مد عملیات)، ۲۴/۶/۱۳۵۹، ساعت ۲:۲۰ دقیقه؛ و سند شماره ۲۱۴۲۳ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: بولتن خبری مرکز فرماندهی (عملیات سپاه)، ۲۶/۶/۱۳۵۹، ص ۱؛ و روزنامه جمهوری اسلامی، ۲۶/۶/۱۳۵۹، ص ۴، به نقل از اطلاعیه ستاد مرکزی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران.

[۱۴] سند شماره ۴۱۸ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از سماجا ۲ (م ۱۳۲) به نهاجا، ۲۴/۶/۱۳۵۹.

[۱۵] سند شماره ۴۰۹۳۲۹ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش استانداری خوزستان، ۲۴/‏۰۶/‏۱۳۵۹‬ گزارش هنگ ژاندارمری آبادان، ۲۴/۶/۱۳۵۹.

[۱۶] سند شماره ۵۷۲۷۴ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از سپاه (مرکز فرماندهی) به سپاه اهواز، ۲۵/‏۰۶/‏۱۳۵۹‬ ساعت: ۱۷/۹ دقیقه؛ و سند شماره ۴۰۹۳۲۰ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش استانداری خوزستان، ۲۷/‏۰۶/‏۱۳۵۹‬ ص ۱۲، از فرمانداری دشت آزادگان، ۲۴/۶/۱۳۵۹؛ و سند شماره ۲۱۴۲۳ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: بولتن خبری مرکز فرماندهی عملیات سپاه، ۲۵/۶/۱۳۵۹، ص ۱، برابر گزارش گروهان بستان، ۲۴/‏۰۶/‏۱۳۵۹‬

[۱۷] روزنامه کیهان، ۲۷/۶/۱۳۵۹، ص ۲، به نقل از معاون سیاسی اداری استانداری خوزستان.

[۱۸] سند شماره ۴۰۹۳۲۸ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین.

[۱۹] روزنامه کیهان، ۲۵/۶/۱۳۵۹، ص ۲، خبرنگار کیهان از کرمانشاه.