پرونده « تجارت» درباره واردات و اجاره خودروهای لوکس

ویراژ میلیاردی ها در خیابان های تهران

اوایل تنها یکی دو فیلم موبایلی بود که ویراژ دادن یک لامبورگینی یا مازاراتی گذر موقت را در خیابانهای تهران نشان می داد. غول هایی که با صدای دلهره آور اگزوزهایشان خیابانهای شبانه پایتخت را به آتش می کشیدند. حالا اما چند وقتی می شود برای دیدن یکی از همین ماشین های آخرین مدل فقط کافیست

کد خبر: ۱۳۸۲۵

تاریخ: ۰۹ ارديبهشت ۱۳۹۴ - ۰۹:۲۹

به گزارش روزنامه تجارت؛ غروب ها سری به خیابان های شمالی و حتی مرکزی تهران بزنید تا این خودروهای چند میلیاردی را در ترافیک سنگین خودروها ببینید که عمومن صدای موسیقی بلند و خنده های سرنشینان جوانشان توجه همه را به خود جلب می کند و شاید همین توجه دیگران باعث شده باشد که بسیاری حتی برای لحظه ای هم شده آرزوی سوار شدن این خودروها را در دل داشته باشند تا آنجا که به سرشان بزند برای یک شبانه روز هم که شده یا حتی کمتر از آن با هزینه گزافی که گاه سر به میلیون تومان می زند یکی از آنها را اجاره کنند. شاید برای همین باشد که حالا صفحات آگهی های نشریات و یا اینترنت پر شده از شرکتهایی که آگهی اجازه خودروهای لوکس را به صورت گسترده منتشر می کنند.
لیست خودروهایی که اجاره می دهند از پراید و پژو تا امپراتورهای آلمانی یعنی بنز و بی ام دبلیو و پورشه و در نهایت فراری و لامبورگینی ایتالیایی را شامل می شود. خودروهای در دسترس این افراد، مزین به انواع پلاک های ملی، گذر موقت و مناطق آزاد هستند. افرادی که مشغول اجاره این اتومبیل ها هستند با یکدیگر تیمی را تشکیل می دهند که در صورت نداشتن اتومبیلی که مشتری شان می خواهد، آن را از هم اجاره می کنند.

جيب خالي، پز عالي
شاید ضرب المثل «جیب خالی، پز عالی» را همه شنیده باشند، این روزها مصداق جالب این ضرب المثل، کسانی هستند که کل درآمدشان به اندازه یک دهم قیمت یک ماشین لوکس هم نیست اما سراغ شرکت های اجاره چنین
ماشین هایی می روند و ماشین های چند صد میلیونی را برای اهداف مختلف کرایه می کنند و به همه پز می دهند که ماشین شان چنین است و چنان! اما داستان پشت پرده این موسسات هم جالب است؛ موسساتی که حتی خود مدیران شان هم معتقدند بیشتر مشتریان شان جز عروس و دامادهایی که برای ماشین عروس خودرو اجاره می کنند یا میزبانان مهمانان بلندپایه خارجی برای گول زدن دیگران و یا در مواردی کلاهبرداری از آن استفاده می کنند!
باورش کمی سخت است که کسی پول کافی نداشته باشد و سوار خودروهای لوکس شود؟ این روزها دیگر شاید قضاوت کردن درباره ثروتمند بودن افراد تنها با تکیه بر خودرویی که سوار می شوند یک اشتباه باشد چرا که ممکن است هر کسی خودرویی را کرایه کرده تا به گردش برود یا حتی نقشه ای دارد که باید خودش را پولدار نشان بدهد.
در میان مشتریان این شرکت ها ۲ دسته جزو مشتریان دائمی هستند: جوانان و خارجی هایی که برای سفر به ایران آمده اند. داستان این ۲ گروه اما خیلی متفاوت است. توریست ها به هیچ عنوان کلاهبردار نیستند و خیلی کم پیش می آید به تعهدات شان عمل نکنند.
معمولا هم ماشین را سالم تحویل شرکت ها می دهند؛ اما جوانان نه! بسیاری از این جوانان پس اندازشان را به این دلیل خرج اجاره کردن ماشین های مدل بالا می کنند تا بتوانند جلوی دوستان شان فخر بفروشند و یک شب در خیابان های تهران گشت و گذار کنند.
این افراد یا ماشین را سالم تحویل نمی دهند و یا اینکه از پس دادن هزینه های اجاره یا تصادف احتمالی برنمی آیند و مجبور می شوند خط موبایل شان را عوض کنند تا دیگر تماسی از شرکت اجاره ماشین نداشته باشند. در هر حال شرکت های اجاره ماشین در این سال ها کارشان را ادامه داده اند و بعید به نظر می رسد حالا حالاها کارشان کساد شود چرا که از هر قشری مشتری دارند و هر نوع ماشینی در بساط شان پیدا می شود.
از بنز و بی ام و که ساعتی ۴۰ هزار تومان اجاره می دهند تا پراید و پژو که ساعتی ۵ هزار تومان قیمت اجاره شان است. حتی هستند کسانی که یک پراید مدل ۸۶ را ۲ روزه ۳۵ هزار تومان اجاره می کنند تا مسافرکشی کنند چرا که این شرکت ها فقط برای بچه پولدارها و عروس و دامادها نیستند، بلکه خیلی ها از این شرکت ها استفاده می کنند تا درآمد کسب کنند.
با دیدن این ماشین ها در خیابان های پایتخت هر کسی با خود فکر می کند این خودروها چگونه وارد ایران شده اند؟

آمارهايي از واردات خودرو
بر اساس آمار گمرک سال 90 حدود 40 هزار خودرو به ارزش 824 میلیون دلار وارد کشور شد که درصد تغییرات آن نسبت به سال قبل از لحاظ تعداد و وزن حدودا 9 درصد ، و از نظر ارزش نیز 8 درصد افت پیدا کرده است.
در سال 91 نیز واردات انواع خودروهای سواری با رشد 11.3 درصدی نسبت به سال 90 بالغ بر 44 هزار و 341 دستگاه شد و ارزش واردات خودروهای سواری به کشور نیز با افزایش 30.59 درصدی به یک میلیارد و 84 میلیون دلار رسید. همچنین وزن خودروهای سواری با افزایش 12.73 درصدی به 72 هزار تن رسید.
آمار های منتشر شده از گمرک در سال 92 نیز نشان می دهد که 78 هزارو 673 خودرو سواری به ارزش 3 میلیارد و 17 میلیون دلار به کشور وارد شد که این میزان واردات از نظر تعداد 74.45 درصد و از نظر ارزش 174.46 درصد رشد را نسبت به سال 91 نشان می دهد. واردات خودرو نسبت به سال 92 نیز حدود 70 درصد رشد داشته است و از فروردین ماه 93 تاكنون نیز میزان واردات خودرو نسبت به مدت مشابه سال قبل 75 درصد افزایش یافته است.
بررسي ها نشان مي دهد طي ده سال گذشته به طور متوسط ساليانه 20 هزار دستگاه خودروي خارجي وارد کشور شده است. در برخي سال هاي خاص مانند 90 و 91 نيز اين ميزان به 26 تا 30 هزار دستگاه رسيده است. در صورتي که متوسط ساليانه 20 هزار دستگاه ملاک قرار گيرد، در حال حاضر 200هزار دستگاه خودروي خارجي طي اين سال ها وارد کشور شده است. براين اساس از بازار 15 ميليوني خودروي ايران تنها 1.3 درصد بازار در اختيار خودروهاي خارجي است. بررسي ها نشان مي دهد که از اين ميزان نيز کمتر از 3دهم درصد به خودروهاي بالاي 2هزار و 500 سي سي اختصاص دارد. براين اساس ممنوعيت واردات اين خودروها تاثيري در بازار نخواهد داشت ولي قيمت خودروهاي بالاي 2هزار و 500 سي سي را مي تواند، با رشد قيمت همراه کند.
آمار مقایسه‌ای واردات خودرو طی 3 سال گذشته بیانگر افزایش واردات خودرو است به گونه‌ای كه در سال 1390 تولید خودروی سواری 1 میلیون و 420 هزار دستگاه و میزان واردات خودرو در این سال 39 هزار دستگاه بوده است. این درحالی است كه در سال 92 میزان تولید خودروی سواری به 625 هزار دستگاه تنزل یافت و تعداد واردات خودروی سواری به بیش از 78 هزار دستگاه رسید كه این میزان از واردات معادل 12.6 درصد تولید داخل بوده است.
مردم ایران در سال 92 حدود 9 تا 12 هزار میلیارد تومان بابت خرید خودروهای خارجی هزینه کرده‌اند که رقم مذکور بیش از نصف ارزش کل تولید داخل کشور بوده است.
نیم نگاهی به آمار واردات خودرو از گمرکات کشور نشان می دهد که در١٠ماهه نخست سال گذشته دو هزار و ٨٩٠ دستگاه بی ام و، ٧١٩ دستگاه مرسدس بنز، ١٦ دستگاه پورشه و ١٢ دستگاه مازراتی وارد ایران شده است.
در ١٠ ماهه نخست 93 در مجموع ٧١هزار و ٦٩٠ دستگاه خودرو سواری وارد کشور شده است که در این میان خودرو های برند هیوندای با ٣٣هزار و ٣٩٥ دستگاه بیشترین سهم را در واردات خودرو به خود اختصاص داده اند.
پس از هیوندای، خودروهای برند کیا با ١٣هزار و شش دستگاه رتبه دوم خودروهای وارداتی را به خود اختصاص داده است. پس از این دو برند کره ای، تویوتا ژاپن با هشت هزار و ٢٣٤ دستگاه در رتبه سوم خودرو های وارد شده به جای دارد.
این گزارش نشان می دهد در این مدت در مجموع ١٠هزار و ٨٤٤ دستگاه خودروی هیوندای سانتافه وارد کشور شده است و به این ترتیب این خودرو توانست عنوان نخست در میان خودروهای وارد شده به کشور را از آن خود کند.

بي ام و و لكسوس، برندهاي محبوب در ايران
در میان برندهای لوکس وارداتی به ایران، ب ام و آلمان با دو هزار و ٨٩٠ دستگاه خودرو بیشترین سهم را به خود اختصاص داده است، ضمن آنکه لکسوس توانسته با هزار و ٨٤ دستگاه خودرو رتبه دوم را از آن خود کند و از مرسدس بنز پیشی بگیرد. در مجموع ٧١٩ دستگاه مرسدس بنز وارد ایران شده است.
در این مدت همچنین ١٦ دستگاه پورشه و ١٢ دستگاه مازراتی وارد ایران شده است. در میان برندهای چینی حاضر در بازار ایران، سال گذشته جیلی در مجموع ٦٣٨٥ دستگاه خودرو وارد کشور کرد. با توجه به اینکه در سال ١٣٩٣، تعداد خودروهای وارداتی به کشور، ٧١ هزار و ٦٩٠ دستگاه است، به نظر می رسد که تا پایان سال، این آمار مشابه سال گذشته شود.
شركت خودروسازي بنز با وجودي كه چند سال پيش از قصد خود براي خروج از ايران خبر داده بود، اما آمار نشان مي‌دهد كه اين خودروساز آلماني همچنان بزرگترين خودروساز فعال در بازار خودروهاي لوكس ايران است.
براساس آمار گمرك ايران در سال گذشته بالغ بر هزار و 163 دستگاه انواع خودروهاي بنز به ارزش بيش از 65.9 ميليون دلار وارد ايران شد. با اين ميزان واردات بنز بزرگترين خودروساز لوكس فعال در بازار ايران طي سال گذشته بوده است. بنز همچنين از ساير رقباي آلماني خود فروش بيشتري در ايران داشته است.
در بين خودروسازان آلماني پس از بنز، پورشه با واردات 563 دستگاه خودرو به ارزش 49.8 ميليون دلار در رده دوم قرار گرفت و بي.ام.و باواردات 262 دستگاه خودرو به ارزش 17.1 ميليون دلار سوم شد. در بين خودروسازان لوكس آلماني شركتهاي آئودي، بنتلي و بوگاتي هيچ فعاليتي در ايران ندارند و آماري از واردات خودروهاي اين برندها در گمرك ايران به ثبت نرسيده است. اين در حالي است كه سال گذشته 16 دستگاه خودروي اپل به 251 هزار دلار وارد ايران شد.اپل واحد اروپايي شركت خودروسازي آمريكايي جنرال‌موتورز است.
همچنين سال گذشته چهار دستگاه خودروي اسمارت متعلق به شركت دايملر وارد ايران شد. نكته جالب اينجاست كه سال گذشته بزرگترين خودروساز آلمان و اروپا يعني فولكس‌واگن هيچ فعاليتي در بازار خودروهاي وارداتي ايران نداشت و واردات تنها يك دستگاه از خودروهاي ساخت اين شركت در آمار گمرك ايران به ثبت رسيده است. به اين ترتيب مي‌توان نتيجه گرفت كه سال گذشته بيش از 133 ميليون دلار انواع خودروهاي آلماني وارد ايران شد كه در اين بين بنز بيشترين سهم را به خود اختصاص داد. از نكات جالب توجه در واردات خودروهاي آلماني به ايران طي سال گذشته مي‌توان به واردات دو دستگاه خودروي بنز ضد گلوله براي سركنسولگري‌هاي تركيه در تبريز و اروميه اشاره كرد.
تجارتی جدید به نام ماشین بازی !
پرطرفدارترین ماشین های لوکس کرایه ای در ایران، آنهایی هستند که اصلا امکان پلاک شدن در داخل را ندارند! لامبورگینی و پورشه، هر چند ماشین های بسیار لوکسی هستند اما به هر حال کسانی هستند که پولش را داشته باشند تا از کشور مبدأ آنها را وارد کنند و برای شان پلاک ایرانی بگیرند.
به عبارت دیگر ماشین های آمریکایی (ساخت کمپانی های فورد، شورلت، اینفینیتی و جنرال موتورز) که در ایران پلاک نمی شوند، خاص تر و توی چشم تر هستند. کادیلاک از جنرال موتورز، موستانگ از فورد و کامارو و کوروت از شورولت ماشین هایی هستند که تهرانی ها بیشتر برایشان سر و دست میشکنند.
این جور ماشین ها را معمولا یک شب برای عروسی می گیرند اما ماشین های شاسی بلند به خصوص هامر را چند روزه و برای سفر و به خصوص اسکی کرایه می کنند. قیمت اجاره این ماشین ها متفاوت است و برخی از آنها تا سقف یک میلیون تومان هم می رود.
افرادی که ماشین اجاره می کنند اقشار متفاوتی هستند و همچنین انگیزه های متفاوتی هم دارند. این افراد گاهی دامادهایی هستند که برای مراسم عروسی شان ماشین اجاره می کنند، گاهی دیگر نیز خواننده ها و یا کارگردانانی هستند که برای تهیه کلیپ ها و فیلم هایشان اتومبیلی را اجاره می کنند و برخی دیگر هستند که برای گشت و گذار و مسافرت یا رفتن به یک جلسه مهم و … ماشین اجاره می کنند که اصطلاحا به آن اجاره دربستی می گویند.
در میان اتومبیل های گذر موقت وارد شده به ایران، خودروهای آمریکایی بیشترین سهم واردات را به خود اختصاص داده اند زیرا ویژگی هایی چون سرعت، قدرت، هیجان رانندگی و زیبایی ظاهری را با قیمتی بسیار مناسب در اختیار شما قرار می دهند و نمونه کار کرده آنها نیز به وفور در کشورهای حاشیه خلیج فارس یافت می شود.در این میان، دوج چارجر و فوردت موستانگ به عنوان ارزان ترین و محبوب ترین عضو گروه اتومبیل های آمریکایی گذر موقت شناخته می شوند و پس از آنها نیز شورولت کامارو، کرایسلر ۳۰۰، هامر و کوروت بیشترین میزان واردات را به نام خود ثبت کرده اند. آنهایی که از کیفیت مونتاژ و سطح امکانات رفاهی این خودروهای نسبتا ارزان قیمت راضی نبودند سراغ مدل های مختلف کادیلاک رفتند.
کادیلاک به عنوان یک اتومبیل لوکس آمریکایی، کیفیت مطلوب و آپشن های زیادی را به شما هدیه می دهد. تا سال گذشته نیسان ۳۵۰Z هم در میان واردکنندگان اتومبیل های گذر موقت محبوبیت خاصی داشت چون مانند فورد دموستانگ، یک اتومبیل کوپه اسپورت و ارزان قیمت بوده و توانایی فنی قابل توجهی دارد اما کم کم چهره اش تکراری شد و با ورود مدل ۳۷۰Z محبوبیتش کاهش پیدا کرد.

اجاره خودروهاي خاص گران قيمت
از بحث اتومبیل های پرطرفدار و ارزان قیمت گذر موقت که بگذریم، نوبت می رسد به خاص ترین و گران ترین گذر موقت های وارداتی که قاعدتا شامل اتومبیل های لوکس یا سوپر اسپورت های اروپایی بوده اند.
قرارداد رسمی برای اجاره اینطور ماشین ها بسته نمی شود و اگر وجود هم داشته باشد، کسی حوصله ثبت و محضر و این کارها را ندارد. طرفین ترجیح می دهند با گرفتن چک و سفته و مدارک سر و ته ماجرا را هم بیاورند.
قرارداد برای تعداد ساعات معین بسته می شود که معمولا کمتر از ۱۰ ساعت اجاره داده نمی شود یا اگر هم پایین تر از ۱۰ ساعت اجاره داده شود پول همان ۱۰ ساعت گرفته می شود. همچنین اجاره کننده معلوم می کند که می خواهد چند ساعت ماشین را داشته باشد.
برای ماشین های ارزان تر مثل کرایسلر که ساعتی ۳۰ تا ۴۰ هزار تومان کرایه می شوند، یک چک معتبر همراه با یک سند ملکی به عنوان گرو گرفته می شود اما برای ماشین های گران تر مثل کامارو، صاحب ماشین باید اجاره کننده را بشناسد و به هر کسی اجاره اش نمی دهد.
اگر مشکلی برای ماشین پیش آمد فرد طبق قرارداد باید خودش همه هزینه ها را بدهد. برای عروسی معمولا صاحب ماشین یا راننده اش پشت سر ماشین می رود، اما این کارها هم لازم نیست. ماشین های اینطوری خودشان سیستم GPS دارند و می شود آنها را اینترنتی چک کرد که ماشین دقیقا کجاست، چه مسیری را رفته و با چه سرعتی حرکت می کند.
بعضی از مالک ها هم خودشان یک فرستنده در یک قسمت ماشین که معلوم نباشد نصب می کنند تا کاملا آن را چه کنند. اینطوری حتی اگر طرف بیشتر از ۱۲۰ تا سرعت هم برود، برایشان SMS می آید. یعنی همه چیز را تحت نظر دارند.
یک مشکل دیگر باقی می ماند آن هم زمانی است که فرد با ماشین تصادف کند. در قراردادها ذکر شده که در صورت تصادف فرد هم قیمت درست کردن ماشین و هم قیمت روزهایی را که به واسطه تعمیر، ماشین می خوابد را باید بپردازد.
نرخ کرایه ماشین های لوکس در تهران متفاوت است و برای اجاره این ماشین ها بورس خاصی وجود ندارد اما اغلب مشتریان اجاره دهندگان را از میان آگهی روزنامه ها انتخاب می کنند که چه ماشینی را و از کجا کرایه کنند.
معمولا قیمت هایی که برای اجاره ماشین ارائه می شود مربوط به 24 ساعت است؛ یعنی یک شبانه روز در اختیار شماست وبه ازای توافق به عمل آمده در مورد هر ساعت تاخیر مبلغی به عنوان جریمه پرداخت می شود.

خودروهاي لوكس و دولت تدبير و اميد
این روزها البته تجارت ورود و اجاره دادن این ماشین ها با مصوبه های دولت با چالشی مهم مواجه شده است و آن بسته شدن پرونده ورود خودروهای لوکس در دولت تدبیر و امید است.
طبق اعلام سازمان توسعه تجارت دولت یازدهم با ابلاغ مصوبة شمارة 192451/ت 50391 /ه در تاریخ 28 اسفند 1392و لغو مصوبات قبلی، ثبت سفارش این خودروها را برای همه افراد متوقف کرده است.
بنابراین، با توجه به آنچه ذکر شد، ثبت سفارشات خودرو با حجم موتور 2500 سی.سی به بالا در نیمه دوم سال 92 صورت پذیرفته که با وجود این مصوبات اقدامی مطابق قانون به شمار می‌آمده است اما با ابلاغ مصوبة شمارة 192451/ت 50391 /ه در تاریخ 28 اسفند 1392 ثبت سفارش این خودروها برای همه افراد متوقف شد و در سال جاری به هیچ‌وجه این نوع خودروها ثبت سفارش نشده‌اند.
هرچند ثبت سفارش خودروهای بالای 2500 سی.سی در سال جاری براساس مصوبه 28 اسفند 1392 هیأت وزیران متوقف بود اما با این وجود هیأت وزیران مجدداً در مصوبه شماره 70441/ت 51040ه در تاریخ 23 شهریور 1393 تأکید کرد که ورود و ترخیص هرگونه خودروی سواری از محل تصویب‌نامه‌های قبلی صرفاً برای خودروهای با حجم موتور 2500 سی.سی و پائین‌تر مجاز است.
بنابراین باید توجه داشت که هیچگونه ثبت سفارشی برای خودروهای بالای 2500 سی.سی از ابتدای سال جاری صورت نپذیرفته است و اگر آماری ارائه می‌شود مربوط به ثبت سفارشات سال 92 و بر اساس مصوبه‌های سه‌گانه مذکور بوده است.
با این حال، آمار واردات خودروهای بالای 2500 سی.سی در طول سال‌های 88 تا 92 به ترتیب بدین شرح بوده است؛ در سال 1388 معادل 31 هزار و 312 دستگاه؛ سال 1389 معادل 23 هزار و 763 دستگاه؛ سال 1390 معادل 18 هزار و 604 دستگاه؛ سال1391 معادل 16 هزار و 239 دستگاه و در سال 1392 نیز 4016 دستگاه خودروی لوکس وارد کشور شده است.
در سال جاری میزان واردات خودروهای بالای 2500 سی.سی با توجه به ممنوعیت ثبت سفارش آنها و تنها از محل مصوبات دولت قبل به 133 کاهش یافته است. این میزان در مقایسه با سال گذشته کاهش 96 درصدی داشته است.
بنابراین با توجه به توقف ثبت سفارش خودروهای لوکس در پایان سال گذشته، در شش ماهه دوم سال جاری به هیچ عنوان خودروی بالای 2500 سی.سی وارد و ترخیص نشده و نخواهد شد. در این صورت شاید بتوان گفت در آینده ای نزدیک کمتر شاهد ویراژ خودروهای میلیاردی در خیابانهای پایتخت و دیگر شهرهای کشور باشیم.

قیمت برخی از خودروهای کرایه ای در ايران

1- هیوندای گرنجور هزینه کرایه 24 ساعت250 هزار تومان

2- ب ام و 740 هزینه کرایه 24 ساعت1 میلیون تومان

3- ب ام و 530 هزینه کرایه 24 ساعت250 هزار تومان

4- سوناتا 2012 هزینه کرایه 24 ساعت220 هزار تومان

5- ب ام و 330i هزینه کرایه 24 ساعت400 هزار تومان

6- بنز s500 هزینه کرایه 24 ساعت 1 میلیون و 400 هزار تومان

7- سانتافه 2012 هزینه کرایه 24 ساعت190 هزار تومان

8- کیا اسپورتج 2012 هزینه کرایه 24 ساعت200 هزار تومان

9- تویوتا لند کروزر هزینه کرایه 24 ساعت 280 هزار تومان

10- لکسوس RX 350 هزینه کرایه 24 ساعت 300 هزار تومان

11- نیسان ماکسیما هزینه کرایه 24 ساعت 120 هزار تومان

12- هیوندای وراکروز هزینه کرایه 24 ساعت 210 هزار تومان

13- هیوندای جنسیس کوپه هزینه کرایه 24 ساعت250 هزار تومان