ماجرای دامپینگ دولتی‌ها در صنعت نفت

یک مقام مسئول با تشریح ماجرای دامپینگ شرکت‌های حفاری دولتی در مناقصات نفتی، از ورود بیش از ۴۰ دستگاه دکل حفاری عمدتا چینی به پروژه های نفت و گاز ایران خبر داد.

کد خبر: ۱۳۹۴۳

تاریخ: ۱۲ ارديبهشت ۱۳۹۴ - ۲۱:۰۴

به گزارش تجارت آنلاين به نقل از مهر، اصغر اسدي با اشاره به نقش و جایگاه صنعت و ناوگان دکل‌های حفاری در کشورهای بزرگ نفت و گازخیز جهان، گفت: هم اکنون صنعت حفاری یک کشور به تنهایی در سه حوزه استراتژیک اكتشاف، مطالعات ژئوفيزيكي، زمين شناسي، مهندسي مخزن و بهره برداری از میادین نفت و گاز نقش ایفا می کند.

معاون شرکت حفاری شمال در تشریح مهمترین مشکلات و چالش‌های پیش روی توسعه صنعت حفاری در ایران، تصریح کرد: هم اکنون سهم حضور دولت و بخش دولتي در اجراي عمليات حفاري خيلي بزرگ است، يعني اينكه بيش از حدود ۵۰ درصد دكل هاي خشكي ايران متعلق به دولت است و با حضور شرکت‌ها و دکل های حفاری دولتی در مناقصات با توجه به تامین منابع مالی این دستگاه ها توسط وزارت نفت، امکان رقابت برای بخش خصوصی واقعی فراهم نمی‌شود.

این مقام مسئول با تاکید بر اینکه بخش خصوصي برای حضور در پروژه های نفت و گاز ایران با دو چالش اساسی دست و پنجه نرم می کند، اظهار داشت: بر این اساس معضل سرمايه گذاري و تامين منابع مالي كه مجموعه دولتي اين مشكل را ندارد و نفت از محل بودجه دولت تمام سرمايه گذاری خود را تا كنون تامين كرده مهمترین معضل بخش خصوصی است.

وی، مشکل و چالش دوم بخش خصوصي سودآوري در پروژه های حفاری نفت و گاز عنوان کرد و افزود: با توجه به سودهای بانکی ۱۷ تا ۲۵ درصدی بانک‌ها و معافیت این سودها از مالیات، ریسک سرمایه گذاری در صنعت حفاری جذابیت حضور در این صنعت را با مشکلات متعددی روبرو می کند.

اسدی ادامه داد: حضور شرکت‌های دولتی در مناقصات به دليل اينكه آنها نه براي سرمايه گذاري دغدغه اي دارند نه پاسخگوي عملكرد و سود سرمايه گذاري خود هستند، بنابراين نرخ بسيار پائيني ارائه مي‌دهند اصطلاحاً دامپينگ مي‌كنند قيمت را و شركت‌هاي بخش خصوصي با يك نگاه ديگري وارد مناقصات شده اند قطعا دچار مشكل می‌شوند.

وی با یادآوری اینکه در شرایط فعلی بازار صنعت حفاری کشور کاملا انحصاری و تنها کارفرمای موجود شرکت میل نفت و شرکت‌های تابع آن هستند، بیان کرد: از این رو شرايط يك طرفه از طرف كارفرما ديكته مي شود جايگاه چانه زني از طرف پيمانكاران بسيار پايين است، شرايط در قرار دادها ديكته مي شوند حتي گاهي اوقات شركت‌ها براي گرفتن حق و حقوشان اجازه شكايت ندارند و در صورت شکایت در ليست سياه قرار مي گيرند و ديگر شرکت نفت به آنها كار نمي دهد.

معاون امور توسعه و برنامه‌ريزي حفاری شمال با بیان اینکه يكي از مشكلاتي صنعت حفاری در پروژه‌های نفت و گاز ایران در ايران كوچك بودن بازار است، تاکید کرد: این مشکل حتی صادرات خدمات فنی و مهندسی توسط شکت های حفاری ایران با بازارهای بین‌المللی و جهانی را هم تحت تاثیر قرار می دهد.

این مقام مسئول با اشاره به عدم وصول مطالبات شرکت‌های خصوصی صنعت حفاری از سوی کارفرمایان دولتی مطابق با یک برنامه زمان بندی تعریف شده، تبیین کرد: تاخیر در وصل مطابات با توجه به نرخ بالای تورم در اقتصاد کشو ضربات جبران ناپذیر مالی به شرکت های خصوصی صنعت حفاری ایران وارد می کند.

اسدی در ادامه با اعلام اینکه در طول چند سال گذشته شرکت حفاري شمال برنامه خريد ۲ دكل حفاري دريايي داشت كه به دليل كمبود منابع مالي و عدم پرداخت مطالبات معوق امکان سرمایه گذاری جدید به منظور خرید دکل‌های جدید حفاری با مشلاتی مواجه شده است، گفت: در چنين شرايط اقتصادي شركت‌هاي خصوصي شرايط بقا تعريف مي‌كنند يعني شركت ها تلاش مي كنند در چنين شرايطي تنها ادامه حيات بدهند و كمتر شركتي وجود دارد كه در چنين شرايطي اقدام به توسعه کند.

وی با اشاره به واردات حدود ۴۰ دستگاه دکل حفاری خارجی و عمدتا چینی به صنعت نفت از اواسط دهه ۸۰ تاکنون، اظهار داشت: نیاز به این همه دکل حفاری و نامشخص بودن برنامه های توسعه عملات ساخت داخلی دکل‌های حفاری را مغفول گذاشته است.

معاون امور توسعه و برنامه‌ريزي حفاری شمال با اشاره به مطالعات انجام گرفته و نیاز به حفاری حدود یکهزار و ۸۰۰ حلقه چاه جدید به منظور اكتشاف، توسعه و تعميرات چاه ها و ازدياد برداشت در میادین نفت و گاز منطقه خلیج فارس، تصریح کرد: در کنار مشکلات متعدد سرمایه گذاران و شرکت های خصوصی در صنعت حفاری ایران، نا پایداری قیمت نفت هم به افزایش مشکلات این صنعت استراتژیک در کشور دامن می زند.

این کارشناسن صنعت حفاری با یادآوری اینکه هم اکنون تعداد ۶ دستگاه دکل حفاری دریایی ملکی در کشور وجود دارد، افزود: در صورت تدوین یک برنامه بلند مدت توسط وزارت نفت امکان تامین دکل‌های حفاری مورد نیاز توسط شرکت های خصوصی وجود دارد اما عملا تاکنون چنین برنامه ای تدوین و ابلاغ نشده است.

اسدی با بیان اینکه با نا مشخص بودن این برنامه ها دکل‌های خارجی در کوتاه مدت و به منظور پوشش نیازهای داخلی جایگزین دکل‌های ایرانی می شوند وعملا دکل‌های ایرانی بیکار خواهند شد، تاکید کرد: این در حالی است که اين توانايي كه در كشور به وجود خواهد آمد به جاي اينكه از دكل هاي خارجي در ميادين كشور استفاده كنيم فضايي براي صادرات خدمات فني و مهندسي در دنيا ايجاد شود.

وی در پایان خاطر نشان کرد: یکی از شركت هاي حفاري در اروپاي شرقي كه فاقد مخازن نفتي است داراي ۱۲ دكل دريايي است، اما صنعت نفت ایران با حدود ۱۰۷ سال تاريخ و قدمت این تعداد دکل ملکی در اختیار ندارد و فضا برای ورود دکا های خارجی و کاهش صادرات خدمات فنی و مهندسی توسط شرکت‌های ایرانی مهیا شده است.