آزبست و هوایی که در آن نفس می کشیم

کد خبر: ۱۴۳۳۵۰

تاریخ: ۰۳ آذر ۱۳۹۹ - ۱۷:۴۰

سلامت نیوز: حتما در صنعت مواد شیمیایی نام آزبست یا پنبه نسوز را شنیده اید و در ذهنتان این سوال پیش آمده است که منظور از پنبه نسوز چیست و از چه ترکیباتی تشکیل شده است؟!

به گزارش سلامت نیوز به نقل از سیناپرس، بدون شک آزبست عایق بسیار خوبی است که در برابر سرما و گرما مقاومت بالایی دارد. در بسیاری از کشورها تولید و استفاده از این ماده به دلیل سرطان‌ زا بودن آن ممنوع شده است. زیرا یکی از آلاینده ‌های مهم هوا است که پراکندگی ذرات آن در هوا، موجب ایجاد اختلالات تنفسی و ابتلای افراد به بیماری ‌های وخیم ریوی می‌ شود.

بنابر اعلام کارشناسان، میزان آلودگی آزبست در هوای تهران زیاد است. مدیر کل محیط زیست و توسعه پایدار شهرداری به سیناپرس می گوید: در سال88 در 30 نقطه شهر تهران 30 مورد نمونه‌گیری جداگانه انجام شد این مقدار 30 تا 50 برابر آزبستی است که در شهرهای پاک وجود داشت. به گفته شینا انصاری؛ نوع آزبستی که در هوای تهران وجود دارد، کریزوتیل است که مستقیما در ترمز و کلاژ خودروها بکار می‌رود.

این مسئول با بیان اینکه نتایج بررسی غلظت آزبست هوای شهر تهران در سال های اخیر نشان دهنده کاهش چشمگیر میزان غلظت این آلاینده در هوای شهر است، می گوید: با این وجود هنوز آزبست در هوای شهر تهران وجود دارد.

وی می افزاید: روند کاهش آلاینده آزبست بیانگر آن است که اقدامات سال های اخیر در ایجاد محدودیت بیشتر در واردات و استفاده از آزبست در صنایع در کاهش غلظت این آلاینده مثمر ثمر بوده است.

مدیر کل محیط زیست و توسعه پایدار شهرداری به مهمترین محصولات آزبستی اشاره می کند و می گوید: مهمترین محصولات آزبستی شامل محصولات آزبستی سیمانی (لوله ‌های آزبست سیمانی، ناودانی و صفحات ایرانیت)، جامه ‌های نسوز (لباس، جلیقه، نمدها و دیگر مواد نسوز)، کاغذهای آزبستی (پوشش لوله‌ ها و عایق های الکتریکی)، محصولات ساینده (مانند لنت ترمز و کلاچ اتومبیل های سبک و سنگین و قطار)، هستند.

به گفته انصاری این ماده طی قرن گذشته در ساختمان سازی ‌ها از جمله؛ لوله و ورقهای سیمان آزبستی، صنایع لنت سازی، صنایع کفپوش، صنایع سیمان، صنایع عایق سازی، نسوزکاری و منسوجات آزبستی به طور گسترده ‌ای مورد استفاده قرار گرفته است.

تشکیل کمیته ای برای حذف آزبست

اولین مصوبه برای حذف آزبست در شهریور سال 1378، شورایعالی حفاظت محیط زیست مصوبه شماره 239 خود ضرورت حذف آزبست از تولیدات کارخانجات جدید و حذف تدریجی استفاده از آزبست در کارخانجات موجود را به تصویب رساند. قرار بود کمیته ای تشکیل شود و برای حذف و جایگزینی این ماده زمانی هفت ساله داده شود تا اینکه بلاخره بر اساس این مصوبه مصرف آزبست در کشور از ابتدای مرداد 1386 ممنوع اعلام شد. اما متاسفانه با گذشت چندین سال از تصویب نامه شورایعالی حفاظت محیط زیست مصرف آزبست همچنان ادامه یافت تا اینکه در سال 1390 مصوبه جدیدی تهیه شد.

مدیر کل محیط زیست و توسعه پایدار شهرداری به سیناپرس می گوید: در این مصوبه دولت به کارگیری هرگونه آزبست در فرآیند تولید محصولات و کارگاه های تولیدی از جمله انواع قطعات خودرو و مصالح ساختمانی ممنوع اعلام شد. همچنین وزارت صمت موظف شد از ثبت سفارش برای واردات هرگونه آزبست خودداری نماید.

به گفته وی، روسیه بزرگ‌ترین تولیدکننده آزبست در جهان به شمار می رود که حدود 55% مصرف جهانی این ماده را تأمین می‌کند. بعد از این کشور قزاقستان و چین تولید کنندگان اصلی آزبست در آسیا قرار دارند.

انصاری به کشورهای مصرف کننده در جهان نیز اشاره می کند و می افزاید: در میان مصرف کنندگان آزبست رتبه اول تا چهارم به ترتیب چین، روسیه، هند و قزاقستان از کشورهای آسیایی بوده و برزیل تنها کشور آمریکای جنوبی است که رتبه پنجم را به خود اختصاص داده است

مقاومت صنعتگران برای استفاده از آزبست

به اعتقاد مدیر کل محیط زیست و توسعه پایدار شهرداری متاسفانه هنوز در بین مدیران و سیاستگذاران و صنعتگران کشورهای آسیایی مقاومت جدی برای جلوگیری از استفاده این ماده وجود دارد. در واقع جایگزین های آن به طور کامل این ویژگی ها را ندارند؛ با این حال آزبست آثار سوء و هولناکی برسلامت انسان دارد.

موضوع دیگری که این مسوول به آن اشاره می کند، ضرورت کنترل و نظارت بر عدم استفاده از آزبست در تولیدات جدید و جلوگیری از واردات غیرقانونی این ماده است. به گفته انصاری توجه به نکات ایمنی و بهداشت کار برای کارگران در هنگام کار با نخاله های ساختمانی و آواربرداری و تخریب ساختمان های قدیمی است که باید مد نظر قرار گیرد.

وی در پایان تاکید می کند: آژانس بین المللی تحقیقات درباره سرطان اعلام کرده که تمامی انواع آزبست در گروه سرطانزا برای انسان طبقه بندی می شوند. سازمان بهداشت جهانی و سازمان بین المللی کار نیز بر توقف مصرف همه شش نوع آزبست تأکید می کنند، آزبستوسیس، سرطان ریه، مزوتلیوما، سرطان حنجره عمده بیماریهای ناشی از استنشاق آزبست هستند.