چرا مالکان بناهای تاریخی می‌توانند حکم تخریب بگیرند؟ / دیوان عدالت اداری به روز نیست / استناد به قانون 90 سال پیش / نفع عمومی و هویت ملی در احکام دیده نمی‌شود

دیوان عدالت اداری برای صدور حکم خارج شدن بناهای تاریخی از ثبت ملی به قانون "حفظ آثار ملی" مصوب آبان ۱۳۰۹ استناد می‌کند که شئون ملی را تنها لایق بناهایی می‌داند که تا اختتام دوره زندیه احداث شده باشند.

کد خبر: ۱۴۴۷۶۰

تاریخ: ۱۱ آذر ۱۳۹۹ - ۱۴:۱۳

سرویس معماری هنرآنلاین: حجت نظری عضو کمیسیون فرهنگی اجتماعی شورای شهر تهران در تذکر پیش از دستور خود در جلسه دویست و پنجاه و دوم شورای شهر در خصوص تخریب خانه زند نوابی به شهردار تذکر داد و گفت: این خانه یکی از آثار تاریخی شهر تهران در ضلع شمال شرقی میدان فلسطین که مربوط به دوره اول پهلوی است و به واسطه معماری خاصش مورد توجه است. متاسفانه آثاری که خاطرات فرهنگی ما را شکل می‌دهند در معرض تخریب هستند و شهردار تهران که خودش معمار است همچنان نسبت به این اتفاقات با جدیت و شدت برخورد نمی‌کند.

وی با ابراز تاسف از اینکه با وجود اینکه در زمان انجام تشریفات اداری ثبت، مالک نارضایتی خود را در خصوص ثبت ملی این ملک اعلام نکرده است، گفت: اما ۴ سال پس از ثبت، مالک به دیوان عدالت اداری شکایت می‌کند و دیوان رای به خروج را صادر می‌کند، با این استدلال که حفظ آثار ملی تنها بناهایی قابلیت ثبت دارد که تا پایان دوره زندیه ساخته شده اند

وی افزود: دیوان عدالت اداری معمولاً در این‌گونه موارد به قانون "حفظ آثار ملی" مصوب آبان ۱۳۰۹ استناد می‌کند که شئون ملی را تنها لایق بناهایی می‌داند که تا اختتام دوره زندیه احداث شده باشند، حال آنکه قانون "ثبت آثار ملی" و تبصره آن که در آبان ۱۳۵۲ تصویب شده است، شان ملی را تنها به قدمت بنا تنزل نمی‌دهد. متاسفانه عمدتاً در آرا قضات محترم دیوان، اثر چندانی از توجه به قانون اخیر دیده نمی‌شود و تنها به قانون سال ۱۳۰۹ که به آثار دوره زندیه محدود است بسنده می‌کنند. حتی در صورت استناد به قانون سال ۱۳۵۲، بدون اینکه پرونده را به کارشناسان رسمی دادگستری ارجاع دهند، خود قاضی با توجه به اظهارات شاکی و مشتکی‌عنه و بدون تخصص میراثی، رای صادر می‌کند که عمدتاً نفع عمومی و هویت ملی در آن دیده نمی‌شود و بیشتر آراء به نفع مالکین بناهای تاریخی است.

نظری با اشاره به اینکه متاسفانه این بنای کج از زمان ریاست رحیم مشایی گذاشته شده و اولین بنای اینگونه ارزیابی شده از سوی دیوان عدالت هم همین ملک زند نوابی است اظهار داشت: تاکنون بیش از ۱۴ بنا از فهرست آثار ملی خارج شده است.

این عضو شورای شهر با بیان اینکه مالکان چند سال است که تلاش‌شان را بر گرفتن جواز ساخت گذاشته‌اند ادامه داد: اما شهرداری در آن زمان به واسطه اینکه بنا در حریم مسجد امام صادق (ع) است از صدور ساخت بلند مرتبه خودداری کرده و مالک از ساخت منصرف می‌شود اما در دوره فعلی از سال ۹۸ اقدام می‌کند و شهرداری بعد از استعلام اداره کل میراث این جواز را صادر می‌کند.

وی افزود: مالک این بنا هفته گذشته اقدام به تخریب کرده و بعد از ورود فعالان میراث و خبرنگاران از ادامه تخریب منصرف شد.

نظری از شهرداری و اداره کل میراث فرهنگی استان تهران خواست با ورود جدی از تخریب یکی از آثار هویتی تهران اقدام جدی کنند.