همزمان با کاهش صادرات و واردات نسبت به مدت مشابه سال قبل صورت گرفت:

تداوم حركت تراز بازرگاني در مسير مثبت

واردات و صادرات‌ايران، همزمان در مسير كاهش قرار گرفته‌اند، اما صادرات سهمي بيشتر از واردات را به خود اختصاص داده است. تراز تجاري‌ايران در فروردين ماه مثبت بود و حالا در روزهاي پاياني ارديبهشت ماه، آن‌طور كه مسعود كرباسيان، رئيس كل گمرك جمهوري اسلامي‌اعلام كرده، روند مثبت تراز تجارت‌ايراني‌ها ادامه دارد.

کد خبر: ۱۴۷۹۱

تاریخ: ۳۰ ارديبهشت ۱۳۹۴ - ۰۹:۴۳

روزنامه تجارت- سعيد قليچي؛ آن‌طور كه گمرك‌ايران گزارش داده در فروردین ماه امسال میزان صادرات غیرنفتی کشورمان به 2 میلیارد و 731 میلیون دلار رسید که این میزان در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته کاهش داشته، اما بررسي و مقایسه ارقام واردات و صادرات حکایت از مثبت شدن تراز بازرگانی کشور دارد. براساس‌اين گزارش در فروردین ماه سال گذشته نیز تراز بازرگانی ایران با ارزش صادرت دو میلیارد و 961 میلیون دلار و ارزش واردات دو میلیارد و 563 میلیون دلار رقم مثبت 398 دلار را نشان می‌دهد و البته تراز بازرگانی در نخستین ماه سال جاری نسبت به مدت مشابه در سال قبل افزایش نشان مي‌دهد. از طرف ديگر میزان صادرات ایران در نخستین ماه سال جاری نسبت به دوره مشابه در سال قبل نزدیک به 7.5 درصد و میزان واردات نیز حدود 23 درصد کاهش دارد. واردات در این ماه معادل دو میلیون تن با ارزش ریالی نزدیک به پنج هزار و 500 میلیارد تومان و میزان صادرات نیز حدود 5 میلیون و 681 هزار تن با ارزش ریالی 7 هزار و 600 میلیون تومان بوده است.
براساس گزارش گمرك جمهوري اسلامي‌اقلام عمده صادرات غیرنفتی در فروردين ماه سال جاري شامل پلی‌اتیلن، پروپان و قیر نفت بوده و عمده‌ترین خریداران کالاهای صادراتی هم به ترتیب چین،
عراق ، امارات متحده عربی، افغانستان و هند بودند. اقلام عمده وارداتی نيز در این مدت به ترتیب ذرت دامی، جو، برنج، ماشین‌ها و دستگاه‌های مکانیکی و موز بوده‌ و عمده کشورهای صادرکننده کالا به ایران هم در فروردین ماه امسال به ترتیب شامل چین، امارات متحده عربی، کره جنوبی، ترکیه و هند بوده است. بنابر اعلام گمرک، همچنین ایران در این مدت بیشترین تراز تجاری مثبت را به ترتیب با کشورهای عراق، چین، افغانستان و ترکمنستان داشت و پایین‌ترین تراز تجاری منفی نیز در تجارت با کشورهای کره جنوبی، سوئیس، آلمان، امارات متحده عربی و ترکیه به دست آمده ‌است.

ادامه روند مثبت تراز بازرگاني
طبق آمار گمرک در فروردین‌ماه سال جاری تراز تجاری ایران مثبت بوده و حالا رییس کل گمرک از افزون بودن صادرات و واردات تا 28 اردیبهشت‌ماه خبر داده است. این در حالی است که همچنان روند کاهشی در هر دو بخش‌های صادراتی و وارداتی نسبت به مدت مشابه سال گذشته وجود دارد. روز گذشته و در حاشیه مراسم رونمایی سامانه جامع گمرکی بود كه مسعود کرباسیان، رييس كل گمرك‌ايران گفت: میزان صادرات از اول سال تا 28 اردیبهشت معادل هفت میلیارد و 700 میلیون دلار و میزان واردات در این مدت معادل پنج میلیارد و 500 میلیون دلار بوده است. كرباسيان با اشاره به کاهش هفت درصدی صادرات و کاهش 25 درصدی واردات در دو ماهه اول سال درباره‌ی پیش‌بینی صادرات و واردات در سال 1394 تصریح کرد: پیش‌بینی بودجه در سال 1394 این است که بتوانیم به رقم 50 میلیارد دلار در واردات و صادرات دست پیدا کنیم که البته این رقم دور از ذهن نیست، چراکه در مدت اخیر روند صادرات رشد داشته است و واردات نیز روند معمول خود را طی کرده است. رییس کل گمرک همچنين مي‌گويد: کاهش صادرات در این دو ماه عمدتا کاهش ارزشی بوده و بیشتر مربوط به قیمت میعانات گازی می‌شود که آن‌هم به دلیل اثر‌گذاری کاهش قیمت نفت روی کالا است.
به گفته کرباسیان؛ اقلام عمده کالاهای صادراتی شامل میعانات گازی، محصولات پتروشیمی، کالاهای صنعتی و همچنین کالاهای سنتی و فرش بوده است. رییس کل گمرک همچنین تصريح کرد: اقلام عمده وارداتی نیز شامل کالاهای اساسی و خودرو در دو ماهه اول سال بود. وی همچنین درباره آمار ترانزیت در این مدت گفت: به میزان دو میلیون و 670 هزار تن تا 28 اردیبهشت‌ماه میزان اقلام ترانزیت خارجی بوده است. كرباسيان همچنین درباره رشد درآمدهای گمرکی در سال گذشته ادامه داد: راه‌اندازی سامانه جامع گمرکی، پرداخت الکترونیکی، شفاف‌سازی و همچنین ارائه‌ی تسهیلاتی که به کاهش معطلی‌ها و افزایش سرعت منجر شده است، باعث افزایش درآمد‌های گمرکی در سال گذشته بود. وي درباره کیفیت سامانه جامع گمرکی با اشاره به این‌که نزدیک به 95 درصد از عملیات گمرکی در کشور در حال حاضر از طریق این سامانه صورت می‌گیرد، گفت: این سامانه باید هر روز نسبت به گیرندگان خدمت متحول شود. در ادامه نيز رییس کل گمرک یکی از دلایل قاچاق در کشور را کندی سیستم و معطلی و تعرفه‌ها و تفاوت‌های قیمت دانست و تصریح کرد: عدم شفافیت باعث می‌شود قاچاقچیان بتوانند از مسیر‌های دیگری کالا را وارد کنند و اگر ما بتوانیم خود را در مسیر آزمون و سرعت قرار دهیم می‌توانیم آمار قاچاق را کاهش دهیم و افراد نیز در این صورت به مسیر‌های قاچاق که برای خودشان نیز مشکل‌زا می‌شود روی نمی‌آورند.
کرباسیان همچنین با تاکید بر اینکه بیش‌اظهاری در گمرک بیشتر از کم‌اظهاری است، درباره علت این امر عنوان کرد: این بیش‌اظهاری مربوط به کسانی می‌شود که از مابه‌التفاوت قیمت ارز استفاده می‌کنند و امیدواریم بتوانیم با سامانه گمرکی جلوی این امر را نیز بگیریم. وی ادامه داد: این مشکل در همه‌جا وجود دارد، اما در کشور ما به این دلیل که نرخ برخی تعرفه‌ها بعضا بالا است بیش‌اظهاری جذابیت بیشتری دارد. رییس کل گمرک با اشاره به قانون اخیری که در جهت رفع موانع تولید تصویب شد، اظهار کرد: امیدواریم در کنار این قانون و با سپرده‌شدن تجارت فرامرزی به گمرک بتوانیم کل مشکل قاچاق را برطرف کنیم.

تراز بازرگانی مثبت همیشه مطلوب نیست
مسعود كرباسيان، رئيس كل گمرك جمهوري اسلامي‌در شرايط از ادامه روند مثبت تراز بازرگاني‌ايران در هفته‌هاي گذشته خبر مي‌دهد كه گروهي از اقتصاددانان و فعالان اقتصادي كشور معتقدند مثبت شدن تراز بازرگاني و افزایش صادرات در شرایطی که تولید قابل توجه نیست مي‌تواند به معنای کاهش مصرف جامعه باشد. در همين رابطه جمشید شهریاری در گفت‌وگو با تجارت درباره مثبت شدن تراز تجاری ایران در فروردین امسال مي‌گويد: داشتن تراز بازرگانی مثبت همیشه معنای مثبت در اقتصاد نخواهد داشت. به این دلیل که مصرف کل در شرایطی که تولیدی در جامعه وجود نداشته باشد پایین می‌آید.‌اين مدرس دانشگاه با بیان اینکه تولید کشور در سال‌های گذشته پایین بوده، تصريح كرد: اینکه در چند سال گذشته در شرایطی که میزان تولید پایین بوده، واردات به کشور کاهش یافته و صادرات روند افزایشی پیدا کرده به این معنی است که مصرف جامعه کاهش یافته است. به گفته شهرياري؛ اگر مذاکرات هسته‌ای به نتیجه برسد واردات بیشتری به کشور انجام می‌گیرد و اگر توافق حاصل نشود واردات سخت‌تر خواهد شد.‌اين كارشناس اقتصادي در ادامه گفت: اگر توافق انجام نشود واردات کشور کاهش بیشتری خواهد داشت و صادرات به اجبار بیشتر خواهد شد اما این افزایش صادرات معنای مثبتی نخواهد داشت بلکه به معنی مصرف کمتر خواهد بود. شهرياري همچنين درباره احتمال افزایش صادرات غیرنفتی در سال جاری، معتقد است: امسال می‌توان شاهد رشد صادرات غیرنفتی بود اما این رشد حداکثر بین 10 تا 15 درصد است و بیشتر صادرات غیرنفتی ما به کشورهای منطقه است. در حالي كه باید سعی کنیم در بازار روسیه هم جایی برای صادرات غیرنفتی باز کنیم. وي همينطور به تاثیرات برقراری پیمان‌های پولی دوجانبه براي بهبود وضعيت بازرگاني كشور اشاره كرد و گفت: سیاست‌های پولی دوجانبه می‌تواند در صادرات غیرنفتی کشور مفید باشد. باید با کشورهایی پیمان پولی دوجانبه منعقد شود که از ثبات برخوردار هستند. شهرياري در پايان گفت: صادرات کشور با ایجاد پیمان‌های پولی افزایش می‌یابد اما در مجموع بازارهای با ثباتی برای این کار انتخاب نشده است. این کشورها در حال حاضر به اجبار از ما کالا می‌خرند اما مشخص نیست که در آینده هم به خریدشان ادامه دهند یا خیر.