شوراي رقابت مسئول قيمت‌گذاري خودرو بماند

آلبرت بغزیان

کد خبر: ۱۷۲۵۴

تاریخ: ۲۳ تير ۱۳۹۴ - ۰۹:۴۹

اگر هدف حمایت از مصرف‌کننده باشد و بخواهیم صنعت خودرو را مهار کنیم آن هم در شرایطی که بازار خودرو در انحصار چندجانبه قرار دارد، باید شورای رقابت همچنان در قیمت‌گذاری خودرو اعمال نظر کند. با این وضعیت کیفیت خودرو و این وضعیت بهره‌وری که هزینه‌ها را به مصرف‌کننده منتقل می‌کنند و در نهایت نه رضایت بازار داخلی را دارند و نه بازار خارجی؛ خیلی ساده است که باید در جهت حمایت از مصرف‌کننده، شورای رقابت متولی قیمت‌گذاری خودرو باشد. قیمت خودرو باید توسط عرضه و تقاضا در بازار تعیین شود اما با توجه به اینکه در حال حاضر انحصار در این بازار وجود دارد و حدود 90 درصد بازار در اختیار دو تولیدکننده است؛ نمی‌توان قیمت گذاری را به بازار واگذار کرد و بهتر است نهادی متولی قیمت گذاری خودرو باشد.
شورای رقابت زمانی وارد ارایه دستورالعمل برای قیمت گذاری می شود که بازار انحصاری باشد یعنی درجه تمرکز به حدی باشد که یک یا دو تولید کننده یا فروشنده بتوانند در قیمت گذاری اعمال قدرت کنند و بازار رقابتی نیست که کسی به نتهایی نتواند تاثیر بگذارد.
حال اختلاف نظری که وجود دارد این است که شورای رقابت می گوید با توجه به محاسبات درجه تمرکز، اگر دو شرکت بیشترین سهم بازار را در اختیار دارند، بازار انحصاری است و باید دستورالعملی برای قیمت گذاری ارایه شود که شامل محاسبه قیمت تمام شده تا بحث های تورم بخشی و تورم مربوط به عواملی مانند بحث کیفیت و ... است.
اما موضوعی که مدتهاست که کش و قوس داده می شود این است که وزارت صنعت، معدن و تجارت می گوید که این بازار انحصاری نیست چون تعداد تولیدکننده ها زیاد است و به همین دلیل شورای رقابت نباید در بحث قیمت گذاری وارد می شد. اما برعکس شورای رقابت می گوید؛ طبق قانون ما متولی قیمت گذاری هستیم چرا که قبلا هم بحث سازمان حمایت مطرح بوده اما حمایت آنها حمایت از تولیدکننده است نه مصرف کننده که این بحث چندین بار هم طرح شده و نهایتا کار به معاون اول رییس جمهوری و مجلس کشیده است. از آنجا که مسئله بین دو نهاد و وزارت صنعت، معدن و تجارت حل نشده و طبق یک استدلال غیر منطقی ورود شورای رقابت در قیمت گذاری را رد می کنند و بدون توجه به ماهیت این صنعت، به نوعی سمت وزارتخانه را گرفته اند، رییس شورای رقابت نیز عنوان کرده که قانونگذار یا مجلس باید این وظیفه را مشخص کند.
از طرف ديگر بحث کاهشی بودن قیمت خودرو در شرايط فعلي چندان منطقی نيست. با اين حال سودهایی که در این صنعت هم خودروساز داخلی و هم خارجی می برند، قابل توجه است و به این معنی نیست که قیمت خودرو با توجه به قیمت تمام شده کاهش پیدا کرده باشد، بلکه خودرو سازان سود نامتعارف می بردند و حال برای اینکه محصولاتشان به فروش برسد و ماشین های 2015 از رونق نیفتد، یک مقداری از این سود را تخفیف داده اند.