فرجام توافق هسته ای در آمریکا

نادعلی بای

کد خبر: ۱۷۳۹۰

تاریخ: ۲۵ تير ۱۳۹۴ - ۰۹:۳۹

در حالیکه توافق هسته ای بین گروه 1+5 و ایران صورت گرفته،  باید در نظر داشت که با توجه به خبر پیش بینی شده توافق، مخالفتهای لابیها در واشینگتن افزایش و ادامه خواهد یافت. همچنین نظر  به اینکه کنگره حق بازنگری و بررسی توافق هسته ای را برای خود تصویب کرده است، میزان مشاجرات کنگره با دولت اوباما افزایش خواهد یافت. از آنجا که توافق نهایی به دنبال پارامترهای برنامه جامع اقدام مشترک که در ماه آوریل در لوزان مورد موافقت قرار گرفته، مقامات کاخ سفید و وزارت خارجه آمریکا بر این فرض و باورند که توافقنامه از نظر آنها قابل دفاع است و نهایتا می توانند بر کنگره غلبه کنند.
توجهات اکنون به آرای مورد نیاز برای طرح بازبینی کنگره معطوف شده است. در حال حاضر تعداد آرا به شدت نزدیک است. تفسیر عجیبی که هم اکنون در محافل سیاستگذاری واشینتگتن مطرح است این است که: اوباما به دنبال میراث خود و کری به دنبال جایزه نوبل است و هر دو احتمالا موفق می شوند!
در همین حال، پیش بینی می شود که سنا در راستای نشان دادن قدرت کنگره و نقش آفرین بودن آن در توافق نهایی هسته ای، به متمم‌های پیشنهادی لایحه اختیارات دفاعی و از جمله تمدید تحریمهای کنگره آمریکا علیه ایران رأی بدهد. همچنین، به نظر می رسد که کنگره از طرح قانونی آزادی آمریکائیان زندانی در ایران که به مذاکرات هسته ای ارتباطی ندارد بخواهد اعضای هر دو حزب را به دقت در رفتار تهران هنگامی که می خواهند بر سر پذیرش یا رد توافق و لغو تحریم رای بدهند جلب کند. ولی با این حال پیش بینی می شود که عدم اجرای این طرح قانونی، تاثیر خاصی بر دادن رای منفی به توافق هسته ای نخواهد داشت.
طبق محاسبات مقامات نزدیک به کاخ سفید، مخالفان، آرای مورد نیاز برای از بین بردن توافق را ندارند. آنچه مسلم است موضوع توافق هسته ای و چگونگی اجرای آن به مهمترین موضوع سیاست خارجی رقابتهای درون حزبی و بین حزبی در انتخابات ریاست جمهوری 2016 و انتخابات سراسری کنگره 2016 تبدیل خواهد شد. در همین مذاکرات وین تیم مذاکره کننده آمریکای از تاکتیکهای روانی به صورت فراوانی استفاده کرده است. تاکتیک تهدید به ترک مذاکره توسط اوباما و کری، توسط تیم ایرانی به خوبی درک شده و یک تاکتیک کهنه و نخ نما است. در مجموع تاکتیکهای متعددی در مذاکرات هسته ای توسط گروه 1+5 علیه ایران به کار رفته است.
1-فریب کاری آگاهانه؛ شامل تاکتیکهای اختیارات مشکوک و مبهم، اطلاعات نادرست و ساختگی، مقاصد مشکوک و بیان بخشی از حقیقت برابر با فریبکاری نیست، که تلاش دارد اختیارات و مقاصد طرف مذاکره را وارونه نشان دهد.
2-جنگ روانی؛ شامل تاکتیکهای بازی آدم خوب و آدم بد، موقعیتهای اضطراب آور و حملات شخصی است که بازی آدم خوب و بد، بارها به خاطر تعداد زیاد طرفهای مذاکره کننده ایران به کار رفته است. هدف تاکتیکهای جنگ روانی، ایجاد ناراحتي است تا به صورت ناخودآگاه بخواهيد مذاكرات را هر چه زودتر به پايان برسانيد.
3-تاکتیکهای اصرار بر مواضع؛ شامل امتناع از مذاکره، تهدید به ترک مذاکره، درخواستهای افراطی، خواسته‌های فزاینده، شریک سرسخت، تاخیر حساب شده است که در همین مذاکرات وین به کرات به کار رفته  و با این هدف به کار می رود که موقعيت را به نحوي سازماندهي كنند تا فقط يك طرف بتواند امتيازهايي كارساز بگيرد.
در مجموع، دستیابی به این توافق، چشم انداز و ترتیبات خاورمیانه را دچار تغییر خواهد کرد که مهمتر از همه بحث همکاری با ایران در مبارزه با داعش است که توسط مقامات و اندیشکده‌های آمریکایی مطرح شده است. به نظر می رسد حاکمیت آمریکا در مورد برنامه هسته ای ایران به صورت فراحزبی تصمیم می گیرد و در حال اتخاذ تصمیم دشوار شناسایی قدرت منطقه ای شایسته و بایسته ایران است.