تزریق واکسن به بیماران خاص و صعب‌العلاج و کاهش مرگ و ابتلا در میان آنها

تکمیل واکسیناسیون بیماران خاص

کد خبر: ۱۸۲۷۸۶

تاریخ: ۱۹ مهر ۱۴۰۰ - ۱۱:۵۷

سلامت نیوز:دایره بزرگ واکسیناسیون بیماران خاص و صعب‌العلاج تکمیل شد. آمار جدیدی از تعداد واکسن‌های تزریق شده به این گروه در دست نیست اما آنچه مسئولان نظام سلامت و فعالان حوزه بیماری‌های خاص می‌گویند، تمام افرادی که شرایط تزریق واکسن داشتند، در برابر کرونا واکسینه شده‌اند.

به گزارش سلامت نیوز به نقل از روزنامه همشهری ، مگر آنها که خودشان تمایلی به دریافت واکسن نداشته‌اند. پیش از این در خرداد ماه، رئیس مرکز مدیریت پیوند و درمان بیماری‌های وزارت بهداشت، خبر از واکسینه شدن 70 هزار بیمار خاص داده بود. آن زمان محموله‌های واکسن به صورت قطره چکانی وارد کشور می‌شد حالا اما با سرعت گرفتن در ورود واکسن، تمام جامانده‌ها از این گروه، واکسینه شدند.

بیماران هموفیلی، تالاسمی، مبتلایان به اوتیسم و دیابت و ام‌اس و ... به عنوان اولویت واکسیناسیون، از اواخر اسفند سال گذشته در صف واکسیناسیون ایستادند و به تدریج واکسن دریافت کردند. حالا خبری که از فعالان در این حوزه می‌رسد این است که برای اغلب این بیماران سینوفارم تزریق شده و حالا با گذشت چندین ماه از تزریق دوز دوم، میزان ابتلا و مرگ در آنها کاهش پیدا کرده است. هر چند که این بیماران در 19 ماه گذشته، آسیب‌های جدی از شیوع کرونا دیدند، دوره‌های بازتوانی‌شان مختل شد.

داروهایشان با افزایش قیمت و کمبودهای مقطعی مواجه شد. برخی مانند افراد اوتیسم، منزوی‌تر شدند و تالاسمی‌ها دچار عوارض شدید ابتلا به کرونا شدند و آنها که ام‌اس دارند، گرفتاری‌های بیشتری از کرونا را تحمل کردند. حالا همین فعالان در حوزه بیماری‌های خاص تاکید می‌کنند که این بیماران نیاز به دوز سوم واکسن دارند.

آمار مرگ‌ پس از دوز دوم کم شد
تعداد قابل‌توجهی از بیماران تالاسمی به‌عنوان یکی از گروه‌های بزرگ بیماران خاص در برابر کرونا واکسینه شده‌اند و به‌گفته یونس عرب، رئیس انجمن تالاسمی ایران، آنها که واکسینه نشده‌اند یا تمایلی به این‌کار نداشتند یا به‌دلیل مشکل خاص فیزیکی برای تزریق واکسن اقدام نکرده‌اند. اما اغلب این بیماران واکسینه شده‌اند. او به همشهری می‌گوید:« بیش از هزار بیمار مبتلا به تالاسمی، درگیر کرونا شده‌اند و بالای 40نفر هم در اثر ابتلا به این بیماری جانشان را از دست داده‌اند.

البته تعداد قابل توجهی از مرگ‌ها، مربوط به قبل از دریافت دوز دوم واکسن و شیوع سویه دلتا بوده است.» عرب، نسبت به واکسن سینوفارم اختصاص داده شده برای این بیماران انتقاد می‌کند و می‌گوید با توجه به مشکل این افراد، باید از واکسنی با ایمنی بالاتر استفاده می‌شد:« در اطلاعات ارائه شده درباره واکسن سینوفارم اعلام شده که برای افراد مبتلا به بیماری‌های مزمن مصرف نشود، بیماری تالاسمی هم در گروه بیماری‌های مزمن قرار می‌گیرد، بنابراین باید از واکسنی با ایمنی بالاتر برای آنها استفاده می‌شد.

در کنار اینها، بیماران تالاسمی نیاز به دریافت دوز بوستر دارند و باید همزمان برای کادر درمان، دوز سوم هم به آنها تزریق شود.» براساس اعلام عرب، این بیماران باید تا آخر عمر داروهایشان را مصرف کنند و این موضوع بر روند بهبودی‌شان بر اثر کرونا، تأثیرگذار است. همچنین عوارض ابتلا به تالاسمی که نارسایی‌های قلبی و ریوی است، درصورت ابتلایشان به کرونا، می‌تواند روند بیماری‌ را برای آنها سخت‌تر کند.

با این حال ابتلا به تالاسمی، بیماری کرونا را در این افراد تشدید نمی‌کند. این فعال در حوزه بیماران تالاسمی، یکی از مهم‌ترین مشکلات این بیماران در دوران کرونا را تهیه دارو به‌دلیل گرانی و کمبود آن عنوان می‌کند:«واردات داروهای بیماران تالاسمی از اولویت خارج شده است، دلیل آن هم مشخص نیست، هم‌اکنون بیماران به‌شدت با کمبود داروهایشان مواجهند.

در کنار این موضوع، کمبود فضا در مراکز درمانی در دوران کرونا، برای بیماران تالاسمی معضل دیگری ایجاد کرده بود، چرا که بسیاری از بخش‌ها در این دوره، کوچک‌تر یا به بیماران مبتلا به کرونا اختصاص داده شد.» در کنار بیماران مبتلا به تالاسمی، بیماران هموفیلی هم در گروه بیماران خاص قرار می‌گیرند. نازنین فرزادفر، رئیس هیأت مدیره کانون هموفیلی ایران می‌گوید که اطلاعات 12هزار و 500نفر در کانون هموفیلی ثبت شده است که 90درصد آنها با واکسن سینوفارم واکسینه شدند.

افراد باقیمانده هم به تصمیم خودشان، تمایلی به تزریق واکسن نداشتند. به‌گفته او، تاکنون حدود 10نفر از بیماران هموفیلی به‌دلیل ابتلا به کرونا، جانشان را از دست داده‌اند اما حالا واکسیناسیون بر موارد مرگ در این گروه هم تأثیر داشته و منجر به کاهش آن شده است.

واکسن، روند درمان بیماری اوتیسم را مختل نمی‌کند
بیماران اوتیسم هم در این مدت واکسینه شده‌اند. سحرانه جوادی، مدیر واحد سلامت انجمن اوتیسم ایران به همشهری می‌گوید که واکسیناسیون بیماران مبتلا به اوتیسم مانند سایر بیماران خاص، از فروردین 1400شروع شد و این انجمن هم تلاش زیادی برای متقاعد کردن خانواده‌ها برای انجام واکسیناسیون این افراد کرده است. به‌گفته جوادی، بسیاری از این افراد ترس از تزریق واکسن داشتند و معتقد بودند که ممکن است واکسیناسیون منجر به ایجاد اختلال در روند درمانی فرزندشان شود. براساس اعلام جوادی، تاکنون حدود 350خانواده در تهران واکسینه شده‌اند، تعداد زیادی هم در شهرستان‌ها واکسن کرونا را دریافت کرده‌اند هر چند که در میان آنها عده‌ای براساس تصمیم شخصی، از دریافت واکسن خودداری کردند.

او تأکید می‌کند که تعداد بیماران مبتلا به اوتیسم، 2 تا 3 برابر بیماران شناسایی شده در این انجمن است و کسانی که واکسینه شده‌اند، افراد شناسایی شده هستند. جوادی با اعلام اینکه برای این بیماران واکسن سینوفارم تزریق شده است، می‌گوید:«عوارض تزریق واکسن برای این افراد تفاوتی با دیگران ندارد. سردرد و مشکلات شایع در تزریق‌کنندگان، برای این افراد هم اتفاق افتاد اما منجر به تشدید بیماری آنها نشد.»

به‌گفته مدیر واحد سلامت انجمن اوتیسم ایران، تاکنون گزارشی درباره تأثیر خاص واکسن بر این بیماران اعلام نشده است. براساس اعلام او، تاکنون موردی از مرگ افراد اوتیسم به‌دلیل ابتلا به کرونا گزارش نشده اما چندین مورد مرگ والدین اعلام شده است. از آن طرف محمدعلی میری، کارشناس پژوهشی انجمن اوتیسم ایران هم به همشهری می‌گوید که آماری از مرگ و یا ابتلای افراد اوتیسم پس از تزریق واکسن وجود ندارد.

گرانی دارو و عقب‌ماندگی از دوره‌های آموزشی
شیوع کرونا در 19‌ماه گذشته، بیماران مبتلا به اوتیسم را با مشکلات زیادی مواجه کرده؛ عقب ماندن از دوره‌های بازتوانی و کلاس‌های آموزشی، آنها را چندین گام به عقب برده و حالا مدیر واحد سلامت انجمن اوتیسم ایران تأکید می‌کند که مشکلات این بیماران در دوران کرونا به‌دلیل حضور نداشتن در انجمن و کمبود و گران شدن دارو، بیشتر شده است:«داروهای کودکان اوتیسم، یا اصلا پیدا نمی‌شود یا 4برابر قیمت فروخته می‌شود.»

جوادی می‌گوید:« تاکنون5300نفر از افراد اوتیسم در انجمن ثبت نام کرده‌اند، این افراد در دوران کرونا، از بسیاری از خدمات درمان بازماندند و می‌توان گفت که پیشرفتی در آموزش نداشتند. آنها باید در هفته چندین بار به مراکز آموزشی و کلینیک‌های تخصصی مراجعه کنند، اما در دوران کرونا این اتفاق نیفتاد.»

او تأکید می‌کند که انجمن در این مدت تلاش کرده تا مشاوره‌های تلفنی برای این افراد داشته باشد و به خانواده‌ها آموزش‌های لازم را بدهد. بنابراین در دوران کرونا، تأکید زیادی بر خانواده‌ها شده است، به‌ویژه برای افرادی که در شهرهای دیگر زندگی می‌کنند. جوادی به موضوع دیگری هم اشاره می‌کند و آن هم انزوای بیشتر این افراد در دوران کرونا نسبت به قبل از کروناست:«کودکان اوتیسم به‌دلیل شرایط خاص، حتی قبل از کرونا هم ارتباط بسیار کمی با دنیای بیرون از خانه داشتند. شرایط قرنطینه کرونا به این مشکل دامن زد و آنها را منزوی‌تر کرد. همچنین شرایط روحی آنها تشدید شد. جبران این مشکلات در آینده بسیار سخت خواهد بود.»

باید به بیماران‌ ام‌اس دوز سوم تزریق شود
در دایره بزرگ واکسیناسیون، بیماران ام‌اس هم قرار داشتند. براساس اعلام فعالان این حوزه، بیشتر آنها در برابر کرونا واکسینه شده‌اند. محمدعلی صحراییان، نایب‌رئیس انجمن ام‌اس ایران می‌گوید که واکسیناسیون بیماران ام‌اس، همزمان با تزریق واکسن به بیماران خاص انجام شد. تقریبا تمام بیماران از طریق انجمن بیماران ام‌اس که به‌صورت استانی فعال است، برای واکسیناسیون فراخوانده شدند. این بیماران پس از مشورت با پزشک معالج خود و با توجه به پروتکل‌هایی که کمیته علمی انجمن ام‌اس ارائه داد، واکسن تزریق کردند.»

براساس اعلام صحراییان، واکسن تزریق شده برای این بیماران، سینوفارم بود و مشکل خاصی هم پس از تزریق گزارش نشد:« تاکنون تمام بیمارانی که تمایل به واکسیناسیون داشتند، واکسن دریافت کرده‌اند، البته در برخی استان‌ها فاصله میان 2 دوز واکسن کمی طولانی‌تر شد، اما هم‌اکنون تمام متقاضیان واکسینه شده‌اند.» به‌گفته او، با اینکه آمار دقیقی از میزان ابتلا و مرگ این افراد از کرونا وجود ندارد اما پس از تزریق واکسن، گزارش‌های رسیده نشان داد که موارد ابتلا و مرگ، کاهش پیدا کرده است.

حالا این متخصص مغز و اعصاب بر تزریق دوز بوستر یا یادآور برای این بیماران تأکید می‌کند:« هم‌اکنون بر تزریق دوز سوم واکسن کرونا به بیماران خاص تأکید و اعلام شده بیمارانی که داروهای تضعیف‌کننده سیستم ایمنی مصرف می‌کنند، باید دوز بوستر دریافت کنند.» براساس اعلام صحراییان، اخیرا هم وزارت بهداشت تزریق دوز سوم را تأیید کرده و قرار است زمان و مکان تزریق دوز سوم برای بیمارانی که داروهای سرکوبگر سیستم ایمنی مصرف می‌کنند را اعلام کند:«توصیه می‌شود بیمارانی که هنوز به دلایل مختلف موفق نشده‌اند واکسن کرونا دریافت کنند، حتما برای این کار اقدام کنند.» به‌گفته این متخصص، تمام مبتلایان به ام‌اس، از داروهای کاهش‌دهنده سیستم ایمنی استفاده نمی‌کنند و داروهای آنها تنها سیستم ایمنی را تنظیم می‌کند نه سرکوب.

بیماران ام‌اس هم در دوران شیوع کرونا با آسیب‌های فراوانی مواجه شده‌اند. نایب‌رئیس انجمن ام‌اس ایران در این‌باره می‌گوید:« اضطراب و استرس، حملات بیماران مبتلا به ام‌اس را تشدید می‌کند، در کنار همه اینها در این مدت، داروی بیماران ام‌اس با کمبودهای مقطعی مواجه شد که البته هم‌اکنون برطرف شده است.»

تحریم‌ها و قرنطینه در کشورهای مختلف، انسولین قلمی را کمیاب کرد
بیماران مبتلا به دیابت، در دوران کرونا، بیشترین میزان ابتلا را داشتند. مقاله‌های بسیاری در این مدت منتشر شد که نشان می‌داد این افراد بیش از سایرین در معرض ابتلا به نوع شدید کرونا هستند. با این حال اما با توجه به اینکه این بیماری در گروه بیماری‌های خاص قرار نمی‌گیرد، واکسیناسیون آنها همزمان با سایر بیماران خاص انجام نشد. علیرضا مهدوی‌هزاوه، معاون دفتر مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت با اعلام اینکه آمار دقیقی از واکسیناسیون این افراد وجود ندارد اما می‌گوید تعداد قابل‌توجهی از دیابتی‌ها واکسینه شده‌اند.

او در توضیح بیشتر به همشهری می‌گوید:«تزریق واکسن کرونا، مشکلی برای بیماران مبتلا به دیابت ایجاد نکرده، مگر برای آن گروه از بیماران که مشکل نقص ایمنی داشتند.» براساس اعلام او، ابتلا به کرونا در بیماران دیابتی می‌تواند خطرناک‌تر و شدیدتر باشد. نیمی از این بیماران کنترل مناسبی بر قند خونشان ندارند و با ابتلا به کرونا، شرایط حادتری پیدا می‌کنند. میزان بستری هم در آنها بالاتر است و در نتیجه ابتلا به کرونا، منجر به افزایش مرگ در آنها می‌شود.

معاون دفتر مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت به مشکلات این بیماران در دوران شیوع کرونا اشاره می‌کند و می‌گوید در اوایل شیوع کرونا، این بیماران مشکلات زیادی برای تهیه داروهایشان داشتند:« به‌دلیل مشکلات در واردات در پی اعمال قرنطینه‌ در کشورهای مختلف و مسئله تحریم‌ها، در دوره‌ای انسولین قلمی کمیاب شد و این موضوع مشکلاتی برای این بیماران ایجاد کرد. به‌طور کلی، مدیریت دارو همزمان با شیوع کرونا مختل شد اما هم‌اکنون این مشکلات کمرنگ شده است.»