ماجرای پیام «هشدار زلزله» چه بود؟ + فیلم

درپی ارسال پیامی با موضوع اخطار زلزله برای برخی از شهروندان تهرانی، دستگاه‌های مختلفی از جمله سازمان مدیریت بحران کشور، وزارت کشور، شرکت همراه اول، سازمان امدادونجات جمعیت هلال احمر، پلیس فتا، مرکز ژئوفیزیک دانشگاه تهران و ... با رد این موضوع توضیحاتی را درباره پیام اخطاری ارسال شده ارائه کردند.

کد خبر: ۲۱۷۹۶۶

تاریخ: ۱۶ آذر ۱۴۰۱ - ۱۳:۵۳

حوالی ظهر امروز پیامی که به نظر می‌رسد تحت سیستم عامل تلفن‌های همراه ارسال شده باشد، بر روی گوشی تلفن همراه برخی از شهروندان ظاهر شد. این پیام که با عنوان اخطار زلزله بر روی گوشی تلفن همراه برخی از شهروندان نمایش داده شده بود، دارای چنین محتوایی بود: هشدار زلزله؛ آرام باشید و به پناهگاهی در اطراف بروید»

پیگیری ایسنا از سازمان مدیریت بحران کشور حاکی از آن است که چنین پیامی صحت نداشته و جعلی است. محمدحسن نامی، رئیس سازمان مدیریت بحران کشور در گفت‌وگو با ایسنا با جعلی دانستن این پیام گفت: « امکان پیش‌بینی زلزله وجود ندارد و چنین پیامی اساسا جعلی است و شهروندان نباید به آن توجه کنند.»

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور با بیان اینکه شهروندان نباید نگران این پیام باشند، اظهارکرد:‌ درخواست من از شهروندان این است که بابت دریافت این پیام دچار نگرانی و ترس نشده و خونسردی خود را حفظ کنند. تاکید می‌کنم که اساسا امکان اینکه بتوان زلزله را از چند ساعت قبل از وقوع پیش‌بینی کرد وجود ندارد واز این رو کاملا واضح است که این پیام جعلی است.»

{$sepehr_media_461122_650_550}

مهدی ولیپور، رئیس سازمان امدادونجات جمعیت هلال احمر نیز در گفت‌وگو با ایسنا با جعلی دانستن این پیام گفت: « اینکه شهروندان همواره باید آمادگی نسبی دربرابر زلزله داشته باشند، امر مهمی است، اما توجه داشته باشید که زلزله قابل پیش‌بینی نیست و از این رو این پیام کاملا جعلی است. شهروندان نگرانی از این بابت نداشته باشند.»

وی ادامه داد:‌ « با توجه به اینکه این پیام جعلی است، اساسا آماده‌باش ویژه‌ای نیز برای زلزله در تهران برای امدادگران سازمان امدادونجات جمعیت هلال احمر صادر نشده است.»

مدیریت بحران تهران:‌ هیچ مورد غیرعادی برای زلزله وجود ندارد

علی نصیری، رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران نیز این موضوع را تکذیب کرد. او در گفت‌وگو با ایسنا با بیان اینکه به نظر می‌رسد این یک اقدام شیطنت آمیز برای تهیج و تحریک افکار عمومی باشد، گفت:‌« از مردم عزیز این می‌خواهم که به این پیام توجهی نکنند و خونسردی و آرامش خود را حفظ کنند. ما علیرغم جعلی بودن این پیام، باز هم جهت اطمینان بیشتر لرزه‌های اخیر در محدوده تهران را بررسی کردیم که بیانگر این بود که هیچ مورد غیرعادی وجود ندارد.»

رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران با تاکید بر اینکه این پیام جعلی است، خاطرنشان کرد:« هیچ سامانه‌ای در کشور ما وجود ندارد که زلزله را ساعت‌ها قبل از وقوع پیش‌بینی کند، به همین دلیل نیز واضح است که این پیام جعلی و شیطنت آمیز است. »

پیامک همراه اول و تکذیب هشدار زلزله

سامانه همراه اول نیز با ارسال پیامک انبوه ، اعلام کرد: «اگر پیام هشدار زلزله دریافت کرده اید، این پیام صحت ندارد.»

همراه اول اطلاعیه‌ای ضمن عذرخواهی از مشترکان خود اعلام کرد هیچگونه هک یا نفوذی در شبکه صورت نگرفته و این پیام به دلیل خطای یک تیم تحقیقاتی در ارسال پیام تست سرویس جدید هشدار بلایای طبیعی بوده است که  تیم تحقیقاتی که در حال تست سرویس هشدار بلایای طبیعی بوده به اشتباه پیام را برای جمعی از مشترکان همراه اول در شهر تهران ارسال کرده است.

همچنین مدیرکل ارتباطات همراه اول ضمن عذرخواهی از مشترکینی که به اشتباه این پیامک را دریافت کرده‌اند، گفت: «این نوید را می‌دهم که هیچگونه هک و نفوذی در شبکه اتفاق نیفتاده است و این موضوع متاسفانه به دلیل خطای تیم تحقیقاتی که بر روی قابلیت هشدار بلایای طبیعی سیل یا زلزله کار می‌کردند، اتفاق افتاده است. قرار بود این پیامک صرفا برای تیم تحقیقاتی ارسال شود، اما به دلیل اشتباه برای برخی مشترکین ارسال شده است.»

توضیحات پلیس فتا درباره هشدار زلزله

سرهنگ پاشایی معاون اجتماعی پلیس فتا نیز درباره چگونگی ارسال پیام هشدار به برخی از کاربران تلفن همراه، با رد این موضوع گفت: «یک قابلیتی روی گوشی‌های تلفن همراه به نام ارائه هشدارهای ضروری وجود دارد که فقط به اینترنت نیاز دارد. این قابلیت هم برای این است که اگر خدایی نکرده بچه‌ای در منطقه جغرافیایی خاص گم شده یا طوفان هر اتفاق دیگری که رخ داده،‌ پلیس یا شهرداری بتواند یک پیام هشداری ارسال کند که این پیام هشداری براساس قابلیتی که روی تلفن همراه قرار دارد، به افراد ارسال شده و آن را می‌بینند.»

وی با بیان اینکه این پیام می‌تواند شیطنت باشد که منشاء آن باید مورد رسیدگی قرار گیرد اضافه کرد: «به طور قطعی اعلام می‌کنیم که هیچگونه تهدیدی برای هموطنان عزیز وجود ندارد. این می‌تواند شیطنت یک کاربر باشد یا هک باشد. این قابلیتی است که روی گوشی تلفن همراه اندروید به خصوص گوشی‌های سامسونگ وجود دارد و عمدتا هم دارندگان این نوع گوشی‌ها این پیامک را دریافت کرده‌اند. یک آیکونی وجود دارد به نام هشدار در زمان‌های بحرانی که این هشدار را سازمان هشدار دهنده ارائه می‌دهد که در کشور ما اصولا به صورت پیامک ارائه می‌شود. این اقدام می‌تواند یک شیطنت یا هک باشد که باید بررسی بیشتر شده و رسیدگی شود.»

ژئوفیزیک: هیچ وضعیت غیرعادی گزارش نشده است

مرکز ژئوفیزیک دانشگاه تهران نیز در اطلاعیه‌ای با عنوان «فوری و مهم» اعلام کرد:‌«نظر به اینکه بنا بر اطلاع واصله، امروز ۱۶ آذر ۱۴۰۱ پیامی تحت عنوان هشدار زلزله از طریق خطوط موبایلی برای برخی از مشترکین ارسال شده است، مرکز لرزه‌نگاری کشوری مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران ضمن تکذیب این پیام اعلام می‌کند که هیچگونه وضعیت غیرعادی در خصوص وقوع زمین لرزه در هیچ منطقه کشور تا لحظه درج این پیام مشاهده نشده است.»

رئیس مرکز لرزه‌نگاری: هشدار زمین‌لرزه‌ به سازمان مدیریت بحران ارسال می‌شود نه اشخاص

اسماعیل بایرام نژاد، رئیس مرکز لرزه نگاری کشور با تاکید بر اینکه زلزله قابل پیش‌بینی نیست، به ایسنا گفت: «در سال‌های اخیر سامانه‌های هشدار سریع زلزله در دنیا عرضه شده که تاکنون در ایران کاربردی نشده است و ما در صورت وقوع ناهنجاری در منطقه، اطلاعات لازم را به سازمان‌های مدیریت بحران اعلام می‌کنیم و هرگز برای اشخاص پیامی صادر نمی‌کنیم و نخواهیم کرد.»

وی با تاکید بر اینکه هشدار و پیام وقوع زلزله از سوی این مرکز صادر نشده است و هرگز چنین هشدارهایی را منتشر نخواهیم کرد، افزود: «این هشدار از جانب این مرکز نبوده است. این هشدار درحالی صادر شده است که زلزله قابل پیش‌بینی نیست که بخواهیم پیام هشدار صادر کنیم. سیستم‌های هشدار سریع زلزله در دنیا عرضه شده که تاکنون این سیستم‌ها در ایران راه‌اندازی نشده است و راه‌اندازی این سیستم‌ها در دستورکار شهرداری قرار دارد.»

رییس مرکز لرزه‌نگاری کشور خاطرنشان کرد: «این سامانه‌ها در زمان وقوع زلزله کاربرد دارند و در بازه زمانی ۱۰ تا ۱۵ ثانیه قبل از وقوع زلزله اخطارهایی را صادر می‌کنند و بر اساس این اخطارها، شیرهای گاز به طور خودکار قطع می‌شود. البته این سامانه‌ها هنوز در ایران کاربردی نشده است،ما چنین هشدارهایی را امروز از طریق گوشی‌های موبایل صادر نکرده و نخواهیم کرد؛ چرا که در صورتی که فعالیت‌های لرزه‌ای غیر عادی را در هر منطقه از کشور مشاهده کنیم، بر اساس سوابق لرزه‌ای هر منطقه، صرفا به سازمان‌های مدیریت بحران اعلام می‌کنیم تا آمادگی لازم را داشته باشند.»

بایرام‌نژاد خاطر نشان کرد: «این اقدام، پیش‌بینی زلزله قلمداد نمی‌شود، ضمن آنکه ما هرگز با اشخاص سر و کار نداریم که بخواهیم از طریق گوشی‌های همراه، هشداری صادر کنیم.»

اخلال در شبکه تلفن همراه، دلیل ارسال پیام

حامد یزدی مهر، مدیرکل مدیریت بحران استان تهران نیز انتشار پیامک هشدار وقوع زلزله در پایتخت را جعلی دانست و گفت:‌« طبق تاکید سازمان مدیریت بحران کشور این پیامک کذب است و توجیه صحیح ندارد. این پیامک جعلی به دنبال اختلال در شبکه تلفن همراه منتشر شده است. »

وی گفت: «از مردم می‌خواهیم به این پیام توجه نکنند و از منازل به دلیل هشدار زلزله خارج نشوند. قطعاً در صورت بروز خطر اخبار صحیح از خبرگزاری‌های رسمی کشور منتشر می‌شود.»

توضیحات وزارت کشور: اشکال فنی بود

سید مجید میر احمدی، معاون وزیر کشور نیز درباره ارسال پیامک هشدار زلزله گفت: «طبق تحقیقاتی که انجام دادیم که البته به زودی مسئولان مرتبط با آن هم اطلاعیه‌ای را صادر می‌کنند، تیم تحقیقاتی شبکه همراه اول در حال یک اقدام فنی بوده‌اند که برای شرایط بحرانی مانند سیل و زلزله بتوانند پیام هشداری را برای موارد و جاهایی که لازم است، ارسال کنند. این تیم در گروه فنی خودشان در حال آماده کردن این موارد بودند که می‌خواستند به صورت آزمایشی در گروه خودشان این پیام را ارسال کنند که بر اثر یک غفلت فنی برای یک تعدادی از شهروندان‌مان نیز این پیام ارسال می‌شود.»

میر احمدی گفت: «بنابراین نه مساله هک مطرح است و نه مساله خاص امنیتی بوده است، بلکه یک اشتباه فنی بوده که در اطلاعیه‌ای که صادر می‌کنند، آن را توضیح می‌دهند. قطعا اشتباه بدی بوده و این موضوع هم از طریق دستگاه‌های ذی‌ربط در حال پیگیری است.»