«تجارت آنلاین» بررسی کرد

دامنه اثرگذاری مرکز مبادله ارزی

رئیس مرکز تجارت جهانی ایران گفت: از مرکز مبادله ارز و طلا که در دولت های گذشته هم سابقه فعالیت داشته و تجربه موفقی نبوده، نباید انتظار معجزه در کاهش نرخ ارز داشت.

کد خبر: ۲۲۱۲۶۳

تاریخ: ۰۷ اسفند ۱۴۰۱ - ۱۵:۴۵

گروه اقتصاد کلان: برخی از کارشناسان نسبت به راه‌اندازی مرکز مبادله ارز و طلا به عنوان یک ابتکار جدید امیدوار شده‌اند و معتقدند که این مرکز می‌تواند تقاضای کاذب و سفته بازی را از بازار تعدیل کند تا قیمت‌ها روند کاهشی پیدا کند. به گزارش «تجارت»، مرکز مبادله ارز و طلا که ابتدا قرار بود چند هفته قبل راه‌اندازی شود، در نهایت روز دوم اسفند افتتاح شد تا در گام نخست، کانال جدید بانک مرکزی برای معاملات ارز، سکه و طلا باشد. پیش‌تر اعلام شده بود که مرکز مبادله ارز و طلای ایران در بهمن‌ماه افتتاح می‌شود اما به گفته رئیس کل بانک مرکزی، مشکلات زیرساختی فنی باعث بروز تاخیر در تحقق این وعده شد.

بخشنامه جدید چه می‌گوید؟
اما با بخشنامه جدید مرکز مبادله، مردم می توانند ارزهای مورد نیاز خود را با نرخ نزدیک به بازار آزاد از صرافی‌های مجاز خریداری کنند. طبق اطلاعیه جدید مرکز مبادله ارزی از دیروز شنبه 6 اسفندماه معاملات دلار و یورو در صرافی‌ها از سرگرفته می شود. برهمین اساس نیز مردم می توانند نسبت به تأمین نیازهای ارزی خود از طریق صرافی‌ها اقدام کنند.قیمت معاملات در صرافی‌ها نزدیک به بازار آزاد می باشد؛ فعالان بازار ارز می گویند رفع محدودیت معاملات صرافی‌ها می تواند به تعدیل قیمت‌ها در بازار کمک کنند. بازاری‌ها می گویند: در صورتی که خرید و فروش ارز صادراتی در صرافی‌ها به نرخ توافقی نیز از سرگرفته شود حتما شاهد افزایش عرضه ارز در بازار و کاهش قیمت ها خواهیم بود. یکی از صراف‌ها می گوید: معاملات ارز صادراتی در صرافی‌ها می تواند جذابیتی برای صادرکنندگان ایجاد کند و همین موضوع می تواند اختلاف قیمت دلار آزاد و مبادلاتی را نیز به طور محسوس کاهش دهد. معاون اسبق ارزی بانک مرکزی با اشاره به راه‌اندازی مرکز مبادله ارز و طلا، گفت: نرخ‌سازی و بازارسازی بانک مرکزی تصمیم درستی است و می‌تواند حباب قیمت را از بین ببرد. سیدکمال سیدعلی اظهار کرد: آنچه مشخص است اینکه سرعت افزایش قیمت ارز در ماه‌های گذشته بالا بود و کاهش قیمت دلار در روز گذشته که نخستین روز راه‌اندازی مرکز مبادله ارز و طلا بود، طبیعی به نظر می‌رسد و اساسا این اتفاق باید رخ می‌داد.

ارزیابی کارشناسان از مرکز مبادله ارزی چیست؟‌
رئیس مرکز تجارت جهانی ایران گفت: از مرکز مبادله ارز و طلا که در دولت های گذشته هم سابقه فعالیت داشته و تجربه موفقی نبوده، نباید انتظار معجزه در کاهش نرخ ارز داشت. محمدرضا سبزعلیپور رئیس مرکز تجارت جهانی ایران نشستی تحت عنوان " نرخ ارز و طلا و تأثیر آن بر بازار و تجارت جهانی" در جمع تعدادی از مدیران و فعالان اقتصادی نسبت به راه اندازی تشکیلات مثلاً جدیدی تحت عنوان "مرکز مبادله ارز و طلا" واکنش نشان داد و طی سخنانی گفت: همچنانکه اطلاع دارید چند ماهی است که نابسامانی بر بازار سکه و ارز حاکم شده که افزایش نرخ ارزهای رایج را به همراه داشته است که همین امر تعجب همگان را برانگیخته و سؤالات زیادی را در اذهان بوجود آورده که چرا بانک مرکزی و مسئولین دولتی طی این مدت اقدام عاجل، اصولی و عملی را برای تنظیم و ساماندهی بازار ارز انجام نداده و نمی دهند!؟ وی افزود: نابسامانی های چند ماه گذشته بازار سکه و ارز، مسئولین پولی و بانکی کشور را دچار آنچنان درگیر خود کرده که هر روز تصمیمی را در جهت گره گشائی مشکلات پولی و ارزی کشور اتخاذ می کنند اما بجای حل ریشه ای مشکلات، بعضا تصمیمات غیر اصولی اتخاذ میشود که نه تنها مشکلات را مرتفع نمیکنند بلکه گره ای بر گره های گذشته افزوده و منجربه افزایش نرخ ارز و طلا می شود. (یکی از همین تصمیمات نادرست مسئولین فروش روزانه 5000 یورو به مردم کوچه و خیابان در ازاء کارت ملی بود) علیپور در ادامه اظهار داشت: آخرین تصمیم اتخاذ شده جهت کنترل بازار آزاد ارز و کاهش نرخ سکه و دلار، تأسیس و راه اندازی "مرکز مبادله ارز و طلای ایران" است که این مرکز از روز (سه‌ شنبه 2 اسفند) بر اساس مصوبه شورای پول و اعتبار فعالیت رسمی خود را در حوزه ارزی آغاز و توسط رئیس کل بانک مرکزی افتتاح شد. اما نکته مهم اینجاست که مسئولین محترم بانک مرکزی طوری راجع به "مرکز مبادله ارز و طلای ایران" سخنرانی و از آن تعریف میکنند که انگار این مرکز از فردا طلسم گرانی و افزایش نرخ سکه و دلار را خواهد شکست و همه چیز کنترل و به حالت عادی باز خواهد گشت اما غافل از اینکه کاهش نرخ ارز و طلا و همچنین کاهش نرخ تورم نیازمند تدبیر و فاکتورهایی است که تا این فاکتورها مو به مو اجرا و از قوه به فعل تبدیل نشود، اتفاق مثبتی رخ نخواهد داد. سبزعلیپور در ادامه تشریح کرد: پس از مدتی با تغییر نام "سالن" به "اتاق" این تشکیلات تحت عنوان "اتاق مبادلات ارزی" راه اندازی و فعالیت خود را رسماً آغاز نمود. مدتی بعد نام "اتاق" نیز به "مرکز" تغییر یافت و از آن پس "اتاق مبادلات ارزی" تحت عنوان "مرکز مبادلات ارزی" چند سالی به فعالیت خود در ساختمان قدیم بانک مرکزی در خیابان فردوسی ادامه داد. حال سوال از مسئولین حال حاضر بانک مرکزی این است که مگر فراموش کرده اید که چه اتفاقی و چه سوءاستفاده های ارزی در "مرکز مبادلات ارزی" اتفاق افتاد و چه سر و صدایی در آن زمان در رسانه ها بلند شد که در پی آن، برخی مسئولین مرکز مبادلات بازداشت و راهی زندان شدند؟! وی افزود: نهایتاً این مرکز نه تنها نتوانست بازار ارز را کنترل و قیمت "سکه و ارز" را کاهش دهد بلکه به دلیل سوءاستفاده های صورت گرفته و همچنین غیر سودمند بودنش، منحل، تعطیل و بورطه فراموشی سپرده شد. با عنایت به مطالب مطروحه فوق و باتوجه به این همه اتفاقاتی که در گذشته رخ داده و هیچ سودی هم برای اقتصاد و بازار ارز در بر نداشته، چرا مسئولین محترم وزارت اقتصاد و بانک مرکزی بجای اتخاذ تصمیمات درست و سودمند، دوباره تصمیم به زنده نمودن "مرکز مبادلات ارزی" گرفته اند، منتهی با این تفاوت که تغییری در نام آن مرکز داده و کلمه "مبادلات" را به "مبادله" تغییر و کلمه "طلا" را نیز به آن اضافه نموده اند و در نتیجه تشکیلات منحل شدۀ قدیم "مرکز مبادلات ارزی" با نام جدید "مرکز مبادله ارز و طلای ایران" احیاء شده است. رئیس مرکز تجارت جهانی ایران در خاتمه بیان نمود: در ارتباط با کنترل بازار ارز و کاهش نرخ سکه و دلار، دولت محترم باید در کنار سامان دهی مسائل داخلی اقتصاد به مسائل بین المللی و ارتباط دوستانه ایران با سایر کشورهای جهان، آرامش داخلی و امنیت سرمایه گذاری و از همه مهمتر دامن نزدن به قیمتها توسط دولت توجه خاص و ویژه ای داشته باشد، در غیر اینصورت اتفاق مثبتی رخ نخواهد داد. بطور مثال وقتی که دولت تا چند ماه پیش تمامی کالاهای اساسی را با ارز 4200 تومانی وارد کشور میکرد و به یکباره ارز 4200 تومانی را به ارز 28500 تومانی افزایش میدهد، یعنی یکدفعه ارز را حدود 7 برابر گران میکند، پس چه انتظاری باید از بازارهای مختلف علی الخصوص بازار ارز داشته باشیم؟! درکل اگر دولت فاکتورهای مورد نیازی که در بالا به آنها اشاره شد را بکار نبندد، نه تنها اتفاق مثبتی در بازار ارز رخ نخواهد داد بلکه باید صراحتاً عرض کنم که "مرکز مبادله ارز و طلا" مرکز معجزه کاهش نرخ ارز و طلا نخواهد بود.