پیش از شیوع کرونا، در آزمایشگاه ووهان چه گذشت؟

تیم تحقیقاتی روزنامه ساندی تایمز امروز (یکشنبه) گزارش کرد، شواهد جدیدی از فایل‌های محرمانه، فاش کرده که دانشمندان چینی اندکی قبل از همه‌گیری، پاتوژن‌های کشنده ویروس کووید ۱۹ را به هم پیوند دادند.

کد خبر: ۲۲۴۹۸۱

تاریخ: ۲۱ خرداد ۱۴۰۲ - ۱۴:۳۹

روزنامه تایمز همچنین در این گزارش آورده است، دانشمندان در ووهان که در کنار ارتش چین کار می‌کردند، مرگبارترین ویروس‌های کرونای جهان را برای ایجاد یک ویروس جهش یافته جدید ترکیب می‌کردند.

محققانی که ارتباطات و تحقیقات علمی به شدت محرمانه را بررسی کرده‌اند معتقدند که دانشمندان چینی یک پروژه محرمانه از تجربیات خطرناکی را انجام می‌دادند که باعث نشت از موسسه ویروس شناسی ووهان و آغاز شیوع گسترده کووید ۱۹ شد.

محققان آمریکایی می‌گویند یکی از دلایلی که اطلاعات درباره فعالیت این موسسه و دانشمندانش منتشر و علنی نشد، به این خاطر است که کار آن با محققانی از ارتش چین بوده که تامین مالی این پروژه را در اختیار داشته و ساخت و توسعه تسلیحات بیولوژیکی را پیگیری می‌کند.

ساندی تایمز همچنین صدها مورد سند از جمله گزارش‌هایی را که پیشتر محرمانه بود، یادداشت‌های داخلی، اوراق علمی و ایمیل‌هایی که رد و بدل شده و از سوی منابع یا توسط کارزارهای اطلاعات آزاد در سه سال گذشته از آغاز پاندمی کرونا جمع آوری شده بودند، مورد بررسی قرار داده است.

این روزنامه همچنین با محققان و بازرسان وزارت امور خارجه آمریکا از جمله کارشناسان در امور چین، تهدیدهای در حال ظهور پاندمی و تسلیحات بیولوژیکی مصاحبه کرده که نخستین بررسی مهم را درباره منشاء انتشار کووید ۱۹ انجام داده‌اند.

ضدعفونی خیابانها، ووهان

اینکه آیا ویروس در نتیجه نشت از یک آزمایشگاه یا از طبیعت ظاهر شده، به یکی از بحث برانگیزترین مشکلات در علم تبدیل شده است. محققانی که تلاش کرده‌اند شواهد قطعی بیابند، به دلیل عدم شفافیت چین با مشکل مواجه شده‌اند.

تحقیقات جدید ساندی تایمز واضح‌ترین تصویری را که تاکنون از آنچه در آزمایشگاه ووهان رخ داده است، نشان می‌دهد.

این مرکز، که در سال ۲۰۰۳ جستجوی منشاء ویروس سارس را آغاز کرده بود، بودجه دولت ایالات متحده را از طریق یک موسسه خیریه مستقر در نیویورک که رئیس آن یک جانورشناس متولد انگلیس بود، جذب کرد. دانشمند برجسته ویروس کرونا در آمریکا تکنیک‌های دستکاری ویروس پیشرفته را به اشتراک گذاشت.

موسسه ویروس شناسی ووهان، چین

این موسسه درگیر آزمایش‌های خطرناکتر روی ویروس‌های کرونا بود که از غارهای محل زندگی خفاش‌ها در جنوب چین جمع‌آوری کرد. در ابتدا، یافته‌های خود را علنی و استدلال کرد که خطرات مرتبط با آن موجه هستند چون این کار ممکن است به علم توسعه واکسن‌ها کمک کند.

این تغییرات در سال ۲۰۱۶ و پس از آن انجام شد که محققان نوع جدیدی از کرونا ویروس را در منطقه "موجیانگ" در استان یونان پیدا کردند که در آنجا مردم در پی ظهور علایم مشابه با سارس جان باختند.

مقام‌های چینی به جای هشدار به جهان، تلفات را گزارش نکردند. ویروس‌هایی که در آنجا یافت شدند اکنون به عنوان تنها اعضای خانواده کووید-۱۹ شناخته می‌شوند که پیش از همه‌گیری وجود داشته‌ است.

کارگران راه آهن ووهان مشغول ضدعفونی

نمونه‌های ویروس به موسسه ووهان منتقل و کار دانشمندان آن محرمانه شد. یک بازپرس آمریکایی در این باره گفت: رد همه چیز را مخفی کردند. این دقیقا زمانی بود که برنامه محرمانه شروع شد. نظر من این است که دلیل پنهان کردن مساله موجیانگ به دلیل پنهان کاری ارتش مربوط به پیگیری نیروهای نظامی چین از قابلیت‌های استفاده دوگانه در تسلیحات و واکسن‌های بیولوژیکی ویروسی بود.

به گفته محققان آمریکایی، این برنامه محرمانه برای تبدیل کردن این ویروس کشف شده در موجیانگ به یک ویروس مسری‌تر برای انسان بود.

آنها بر این باورند که این روند به ایجاد ویروس کووید ۱۹ منجر شد و پس از حادثه روی داده در یک آزمایشگاه در شهر ووهان نشت کرد.

یکی از محققان گفت: به طور فزاینده‌ای مشخص شده که موسسه ویروس شناسی ووهان در ایجاد، انتشار و پنهان کردن پاندمی کووید-۱۹ نقش داشته است.

محققان همچنین شواهدی یافتند مبنی بر اینکه محققانی که بر روی این یافته‌ها و تجربیات کار می‌کردند در نوامبر ۲۰۱۹ با علایم شبیه به کووید به بیمارستان منتقل شدند که یک ماه پیش از آن بود که غرب از پاندمی مطلع شود و یکی از اقوام این محققان در پی ابتلا به کرونا جان خود را از دست بدهد.

بیمارستان ووهان

یک محقق گفت: ما کاملا مطمئن بودیم که احتمالا کووید-۱۹ است چون آنها روی تحقیقات پیشرفته کروناویروس در آزمایشگاه کار می‌کردند.

تحلیل‌های جداگانه‌ای هم نشان داد که محل اولیه شیوع کرونا که در جریان آن بیش از هفت میلیون نفر جان خود را از دست دادند، به جای بازار فروش حیوانات زنده، نزدیک به آزمایشگاه موسسه ویروس شناسی ووهان بود.

محققان آمریکایی همچنین نشان دادند که چگونه به آنها شواهدی داده شده که نشان می‌دهد موسسه قبل از همه‌گیری روی یک واکسن کار می‌کرده است. این منبع گفت: من با دانشمندان آسیایی که روابط نزدیکی با موسسه ویروس شناسی ووهان دارند، مصاحبه کردم. آنها به من گفتند که معتقدند تحقیقات واکسن در پاییز ۲۰۱۹ در حال انجام بوده که مربوط به واکسیناسیون کووید-۱۹ است.

آزمایش بر روی موش‌ها

در این میان از ورود کارشناسان خارجی که به دنبال شناسایی منبع بیماری بودند، توسط دولت چین ممانعت به عمل آمد.

با خارج شدن جهان از قرنطینه، بازرسان وزارت امور خارجه ایالات متحده به اطلاعات محرمانه در مورد آنچه در ماه‌ها و سال‌های پیش از شیوع کووید در چین رخ داده بود، دسترسی پیدا کردند.

به بیش از ده‌ها بازرس دسترسی فوق‌العاده‌ای به فراداده، اطلاعات تلفن و اطلاعات اینترنتی از شنودهای جمع آوری شده توسط سرویس‌های اطلاعاتی ایالات متحده داده شد.

گزارش محققان در اوایل سال ۲۰۲۱ منتشر شد. در آن دو ادعا وجود داشت؛ اینکه دانشمندان ووهان در حال انجام آزمایش‌هایی بر روی گونه ویروس RaTG۱۳ از معدن موجیانگ بودند و اینکه تحقیقات پنهانی نظامی از جمله آزمایش‌ها بر روی حیوانات پیش از همه‌گیری در این موسسه انجام می‌شد. اما گزارش منتشر شده مختصر بود و فقط ۷۰۰ کلمه داشت و بسیاری از منابع و جزئیات به دلیل محرمانه بودنشان حذف شد.

دکتر "استیون کوی"، دانشمند آمریکایی که به وزارت امور خارجه در مورد تحقیقاتش مشاوره داده، معتقد است محرمانه بودن فعالیت‌های موسسه ووهان در مورد ویروس معدن هرگز منطقی نبود.

وی گفت: هیچ نمونه‌ای از ویروس خفاش که مستقیما انسان را آلوده کند و بکشد، وجود نداشت. سارس یک ویروس از خفاش بود که افراد را از طریق یک حیوان واسطه آلوده می‌کرد. اگر آن معدنچیان بر اثر ویروس خفاش می‌مردند، این نخستین بار در تاریخ علم بشر بود که چنین اتفاقی می‌افتاد و چینی‌ها آن را منتشر نکردند.

خفاش‌ها عامل احتمالی ویروس کرونا

همچنین یکی از دلایلی که اطلاعات این تحقیقات در موسسه ووهان منتشر و علنی نشد به این خاطر بود که پروژه مذکور درباره ویروس معدن در موسسه توسط ارتش چین تامین مالی می‌شد.

بازرسان وزارت امور خارجه در گزارش خود نوشتند: با وجود اینکه موسسه ووهان خود را یک نهاد غیرنظامی معرفی می‌کند، اما دولت آمریکا تشخیص داده که این موسسه ویروس شناسی در نشریات و پروژه‌های مخفی با ارتش چین همکاری کرده است. موسسه ویروس شناسی ووهان حداقل از سال ۲۰۱۷ به نمایندگی از ارتش چین درگیر تحقیقات محرمانه از جمله آزمایشات بر روی حیوانات آزمایشگاهی شده است.

بر اساس گزارش سنای ایالات متحده، ارتش چین همچنین در مؤسسه ووهان مسئولیت داشته است. کتابی که در سال ۲۰۱۵ توسط آکادمی نظامی چین منتشر شد، به این موضوع می‌پردازد که چگونه ویروس‌های سارس، بیانگر عصر جدیدی از تسلیحات ژنتیکی هستند که می‌توان آنها را برای تبدیل شدن به ویروس عامل بیماری انسان دستکاری کرد و بعدا آنها را به سلاح تبدیل کرده و در نهایت گسترش داد.

مولفان این کتاب را محققان ارتش چین و یکی از نویسندگان این کتاب تشکیل می‌دهند که اوراق علمی بیشماری را با همکاری دانشمندان ووهان جمع آوری کرده‌اند. آنها در مورد اینکه چگونه سارس می‌تواند با ادغام آن با ویروس‌های دیگر و جهش یافتن برای خطرناک‌تر کردن آن، به سلاح تبدیل شود، سخن می‌گویند.

محققان همچنین بر این باورند که ارتش چین به توسعه واکسنی برای ویروس‌ها علاقه نشان داده تا بتواند از آن به عنوان تسلیحات زیستی بالقوه استفاده کند. اگر کشوری بتواند جمعیت خود را در برابر ویروس مخفی که خودش ایجاد کرده واکسینه کند، ممکن است سلاحی برای تغییر موازنه قدرت جهانی داشته باشد.

ارتش چین کارشناس واکسن خودش را به نام "ژو یوسن" داشت که دانشمند ارتش در آکادمی نظامی این کشور است و با دانشمندان ووهان بر روی کرونا ویروس "مرس" کار کرده بود و همچنین با آنها در زمان شیوع کووید ۱۹ نیز همکاری داشت.

پس از همه گیری کرونا ویروس، سوء ظن به این متخصص واکسن ارتش چین ایجاد شد چون او در فوریه ۲۰۲۰، کمی بیش از یک ماه پس از اینکه چین به شیوع ویروس آن هم برای نخستین در جهان اذعان کرد، شیوه نامه و روند تولید واکسن کووید را با سرعت قابل توجهی پیش برد.

در ماه مه ۲۰۲۰، ژو در سن ۵۴ سالگی درگذشت، خبری که به صورت گذرا در رسانه‌های چینی و در یک مقاله علمی منتشر و از واژه "مرحوم" برای این فرد استفاده شد. گفته می‌شود که شاهدان به بازرسان ایالات متحده گفته‌اند که ژو از پشت بام موسسه ووهان سقوط کرد، اگرچه این موضوع هنوز تایید نشده است.

ارتش چین

محققان همچنین ارتباطات و تماس‌هایی را رصد کردند که نشان داد سه محقق موسسه ووهان که در بخش سوم آزمایشگاه بر روی عملکرد کرونا ویروس کار می‌کردند با علایمی شبیه به کرونا در هفته دوم نوامبر ۲۰۱۹ بیمار شدند و این زمانی بود که بسیاری از کارشناسان اعتقاد داشتند پاندمی شروع شده است.

قطعا فعالیت زیادی در موسسه وجود داشت. موسسه ووهان در ۱۵ نوامبر یک شیوه نامه برای درمان محققانی ایجاد کرد که به طور تصادفی در معرض ویروس قرار گرفته بودند به ویژه هنگامی که زخم‌هایی بر اثر سوزن و بریدگی تیغ بر روی بدن آنها ایجاد می‌شد. چند روز بعد، درخواست خرید برای یک زباله سوز برای ضدعفونی کردن مواد خروجی از مجموعه آزمایشگاهی هم ارسال شد.

وب سایت موسسه ووهان در ۱۹ نوامبر خبر داد مدیر ایمنی آکادمی علوم چین از این موسسه بازدید کرد. او در جلسه موسسه دستورات مهم شفاهی و کتبی رئیس جمهور چین، شی جینپینگ را در مورد وضعیت پیچیده و وخیم ایراد کرد.

تیمی به رهبری "آلیس هیوز"، متخصص انگلیسی که بر روی خفاش‌ها کار می‌کند به معادن مس رفت تا به بررسی وضعیت خفاش‌ها بپردازد. هیوز گفت که از صحبت با رسانه‌ها در مورد تحقیقات خود منع شده است و توسط سرویس امنیتی چین تحت نظر بوده است. محدودیت‌ها او را مجبور به ترک چین و نقل مکان به هنگ کنگ کرد.

کرونا در چین

در ماه‌های نخست پاندمی، تمایل شدیدی در میان دانشمندان چینی وجود داشت که به غارهایی که محل زندگی خفاش‌ها در استان یونان است، بروند تا ببینند آیا می‌توانند مکانی را پیدا کنند که ممکن است منشا کووید باشد یا خیر.

خانم هیوز گفت که تیمش به موجیانگ رفتند اما به آنها گفته شد که معدن بسته شده. آنها نمونه‌هایی دیگر از معدن مس در نزدیکی معدن موجیانگ جمع آوری کردند. اما در همان روز نخست کار، پلیس سر رسید، نمونه‌ها را توقیف کرد، آنها را به پاسگاه برد، مورد بازجویی قرار داد و برای ۴۸ ساعت در بازداشت بودند. پلیس حتی به هتل آنها رفت و سایر نمونه‌ها را که تیم تحقیقاتی از مکان‌های دیگر جمع آوری کرده بودند، توقیف کرد.

آلیس هیوز گفت: بسیاری از کارشناسان ویروس شناس در چین از بابت پیامدهای تحقیق درباره منشا کووید ۱۹ می‌ترسند.