مالیات نقل‌ و انتقال خودرو به عهده کیست؟ + نحوه محاسبه 1403

اگر قصد فروش خودروی خود را دارید و شنیدن اخبار مربوط به تصویب قوانین مربوط به مالیات نقل‌ و انتقال خودرو نگرانتان کرده، این مقاله را بخوانید تا کمی از نگرانی‌هایتان کاسته شود. چراکه ممکن است فرق بین انواع مالیات و عوارض خودرو را ندانید و تصور کنید که خودروی شما نیز مشمول طرح مالیات بر ارزش افزوده می‌شود یا باید مالیات خریدوفروش خودرو داخلی خود را بر اساس قیمت آن در بازار بپردازید. در این مقاله تمامی این ابهامات رفع شده و به نحوه محاسبه مالیات نقل‌وانتقال خودرو نیز پرداخته شده است.

کد خبر: ۲۳۹۰۳۱

تاریخ: ۰۵ آبان ۱۴۰۳ - ۲۱:۴۸

به طور کلی در کشور ما 3 نوع مالیات از مالکان خودرو گرفته می‌شود. پیش از هر چیز، این نکته را بدانید که اگر مالک خودروی ساخت داخل هستید و قصد خریدوفروش آن را ندارید، لازم نیست نگران باشید. چراکه تنها یکی از انواع مالیات خودرو شامل حال شما می‌شود و آن هم عوارض سالیانه شهرداری است. در ادامه با تعریف عوارض سالیانه شهرداری، مالیات سالانه (ارزش افزوده) خودرو و مالیات نقل‌ و انتقال ماشین آشنا می‌شوید.

1. عوارض سالیانه شهرداری

عوارض سالیانه شهرداری ارزان‌ترین نوع مالیات خودرو محسوب می‌شود. این عوارض در حقیقت مالیات استفاده از معابر شهری (خیابان، اتوبان و آزادراه) و خدمات شهرداری در این زمینه است.

بر اساس اعلام سازمان شهرداری، مالکان خودروهای تولید داخلی باید معادل 0.1 درصد (یک‌هزارم) قیمت رسمی خودرو را به عنوان عوارض سالیانه به شهرداری پرداخت کنند. این عدد برای خودروهای وارداتی، معادل 0.15 درصد (یک و نیم هزارم) ارزش خودرو است.

مرجع ارزش خودروها برای محاسبه عوارض سالانه و مالیات نقل‌ و انتقال خودرو، کتابچه مأخذ مالیات و عوارض خودرو است که هر ساله توسط سازمان امور مالیاتی کشور به‌روزرسانی و منتشر می‌شود. در این کتابچه، محاسبه ارزش روز خودروها بر اساس داخلی یا وارداتی بودن و سال ساخت آن‌ها انجام شده است. به عنوان مثال اگر ارزش خودروی داخلی شما بر اساس این کتابچه 100 میلیون تومان باشد، باید تا پایان سال مبلغ 100 هزار تومان را به عنوان عوارض آن به شهرداری پرداخت کنید.

برای پرداخت عوارض سالانه خودرو می‌توانید به سایت تهران من (my.tehran.ir) مراجعه کنید. این عوارض باید تا پایان روز 29 اسفند هر سال پرداخت شود و درصورتی‌که تا این تاریخ آن را نپردازید، مشمول پرداخت جریمه می‌شوید. جریمه دیرکرد عوارض سالیانه تا پایان فرودین ماه سال بعد معادل 10 درصد مبلغ عوارض است و پس از آن به ازای هر ماه، 2 درصد به جریمه دیرکرد افزوده می‌شود.

2. مالیات سالانه خودرو (ارزش افزوده)

این نوع از مالیات خودرو، با نام مالیات خودروهای لوکس نیز شناخته می‌شود. چراکه بر اساس لایحه بودجه سال 1400 که به تصویب مجلس نیز رسید، این مالیات شامل حال مالکان خودروهای با ارزش 1 میلیارد تومان و بیشتر می‌شد. با توجه به افزایش قیمت خودرو در سال‌های اخیر، در حال حاضر (سال 1403) صاحبان خودروهایی که قیمت روز آن‌ها بیشتر از 3 میلیارد و 500 میلیون تومان باشد، باید نسبت به مازاد این مبلغ، یک درصد از آن را به عنوان مالیات سالانه بپردازند. همچنین اگر مجموع ارزش خودروهای یک فرد از این مبلغ بیشتر شود، باید یک درصد مبلغ اضافه را به عنوان مالیات بر ارزش‌افزوده سالانه بپردازد.

منظور از عبارت «نسبت به مازاد» این است که به عنوان مثال اگر ارزش یک خودرو یا مجموع ارزش خودروها 3 میلیارد و 700 میلیون تومان باشد، میزان مالیات سالانه خودرو معادل یک درصد 200 میلیون تومان (مبلغ مازاد بر 3 میلیارد و 500 میلیون تومان) است.

ازآنجایی‌که هنوز قیمت هیچ‌کدام از انواع خودروهای داخلی به بالای این عدد نرسیده، تنها مالکان خودروهای لوکس و مدل‌بالای خارجی باید این مالیات را سالانه بپردازند. ملاک قیمت روز خودرو برای محاسبه این نوع مالیات نیز همان «کتابچه مأخذ مالیات و عوارض خودرو»  سازمان امور مالیاتی است.

برای پرداخت این مالیات باید اظهارنامه مالیاتی را از فروشنده گرفته و هنگام پرداخت ارائه کنید. به این نکته دقت کنید که مهلت پرداخت مالیات بر دارایی خودرو در سال جاری، تا پایان بهمن‌ماه است و تا زمانی که این مالیات را پرداخت نکرده باشید نمی‌توانید آن را بفروشید.

3. مالیات نقل‌ و انتقال خودرو

مالیات نقل‌ و انتقال ماشین، مالیاتی است که باید پیش از تعویض پلاک و صدور برگ سبز خودرو به نام مالک جدید، پرداخت شود. تا پیش از فروردین‌ماه سال 1401، امکان به تعویق انداختن فرایند پرداخت مالیات نقل‌وانتقال خودرو تا زمان صدور سند در دفترخانه وجود داشت؛ اما بر اساس قوانین جدید، اجبار ثبت سند در دفترخانه حذف شده و باید این مالیات به‌صورت آنلاین و پیش از مراجعه به مراکز تعویض پلاک پرداخت شود.

علاوه بر خودروهای داخلی و خارجی، مالیات نقل‌وانتقال شامل موتورسیکلت‌های داخلی و خارجی نیز می‌شود. در سال 1403 مالیات نقل‌وانتقال خودرو، بر اساس ارزش و نوع خودرو، سال تولید و داخلی و خارجی بودن آن محاسبه می‌شود.

لیست زیر، شامل مواردی است که از پرداخت مالیات نقل‌وانتقال ماشین معاف شده‌اند:

خودروها و ماشین‌آلات راه‌سازی؛

ماشین‌آلات معدنی و کشاورزی؛

ماشین‌آلات و خودروهای کارگاهی؛

شناورها.

مالیات نقل‌ و انتقال خودرو به عهده کیست؟

در حال حاضر این موضوع که مالیات نقل‌وانتقال خودرو با خریدار است یا فروشنده، به یک چالش اساسی در خریدوفروش خودرو تبدیل شده است؛ تا جایی که برخی از افراد به خاطر همین مبلغ، قید فروش خودروی خود را می‌زنند یا هزینه نقل‌وانتقال خودرو آن را روی مبلغ آن می‌کشند.

بر اساس قانون، پرداخت هزینه نقل‌وانتقال خودرو بر عهده فروشنده است. مالک خودرو پیش از مراجعه به مراکز تعویض پلاک، باید مالیات نقل‌ و انتقال خودرو، عوارض سالیانه شهرداری و خلافی‌های آن را تمام و کمال پرداخت کند. پس از انتقال پلاک، هزینه تعویض پلاک با خریدار است که در حال حاضر این هزینه برای تمامی خودروهای صفر، کارکرده، داخلی و خارجی مبلغ ثابت 373 هزار تومان است.

مالیات نقل و انتقال خودرو صفر با کیست؟

همان‌طور که گفتیم سال تولید خودرو در نحوه محاسبه مالیات آن تأثیرگذار است و به همین دلیل مالیات نقل‌وانتقال خودرو صفر از خودروی کارکرده بیشتر است. بر اساس عرف بازار، پرداخت مالیات نقل و انتقال خودرو صفر بر عهده خود خریدار است. ضمن اینکه نحوه محاسبه مالیات نقل و انتقال خودروی صفر هم هم مانند سایر خودروها انجام می‌شود که در ادامه مقاله آورده شده است.

چه عواملی در محاسبه مالیات نقل‌ و انتقال خودرو تأثیر دارند؟

جدای از ارزش هر خودرو که سالانه توسط سازمان امور مالیاتی تعیین می‌شود، عواملی مثل داخلی یا خارجی بودن، نوع خودرو، مدل و سال تولید آن نیز بر نحوه محاسبه مالیات نقل‌ و انتقال خودرو تأثیر می‌گذارند. یکی از نقاط ضعف لیست مالیات نقل‌وانتقال خودرو که توسط سازمان امور مالیاتی منتشر می‌شود، نحوه ارزش‌گذاری خودرو است.

در این کتابچه ارزش تمامی خودروهای داخلی (با برند و مدل یکسان) که سال ساخت آن‌ها پایین‌تر از 1395 است، فرقی با یکدیگر ندارد. این مشکل در مورد خودروهای خارجی قدیمی‌تر از سال 2016 نیز وجود دارد.

مالیات نقل‌ و انتقال خودرو چگونه محاسبه میشود؟

نحوه محاسبه مبلغ مالیات نقل‌وانتقال خودرو در سال 1403، تغییرات عمده‌ای نسبت به سال‌های قبل داشته است. در ادامه به نحوه محاسبه مالیات نقل و انتقال خودروهای داخلی و خارجی به‌صورت جداگانه می‌پردازیم. لازم به ذکر است که ملاک ارزش خودرو در جداول زیر نیز همان کتابچه‌ای است که سازمان امور مالیاتی سالانه منتشر می‌کند.

نحوه محاسبه مالیات نقل و انتقال خودروهای داخلی

مالیات نقل و انتقال یا همان مالیات تعویض پلاک خودروهای داخلی، بر اساس جدول زیر محاسبه می‌شود:

سال تولید خودرو داخلی

میزان مالیات

تولید سال جاری

یک درصد ارزش خودرو مندرج در کتابچه سازمان مالیاتی

تا 6 سال پس از تولید

کاهش سالانه 10 درصد از ماخذ یاد شده

از سال هفتم تولید به بعد

40 درصد ماخذ یاد شده

نحوه محاسبه مالیات نقل و انتقال خودروهای خارجی

اگر قصد دارید خودروی خارجی خود را بفروشید، باید مالیات نقل و انتقال آن را بر اساس جدول زیر بپردازید:

سال تولید خودرو داخلی

میزان مالیات

تولید سال جاری

2 درصد ارزش خودرو مندرج در کتابچه سازمان مالیاتی

تا 6 سال پس از تولید

کاهش سالانه 10 درصد از ماخذ یاد شده

از سال هفتم تولید به بعد

40 درصد ماخذ یاد شده

البته محاسبه مالیات نقل و انتقال خودروهای خارجی یک تبصره قدرتمند هم دارد که مربوط به خودروهای با ارزش یک میلیارد تومان و بیشتر می‌شود. مالیات این خودرو ها نسبت به مازاد این عدد، به‌صورت تصاعدی بالا می‌رود. برای محاسبه مازاد مالیات خودروهای لوکس خارجی، به جدول زیر توجه کنید:

ارزش خودرو خارجی

مازاد مالیات

تا 1.5 میلیارد تومان

به نسبت مازاد یک میلیارد تومان: یک درصد

تا 3 میلیارد تومان

به نسبت مازاد 1.5 میلیارد تومان: 2 درصد

تا 4.5 میلیارد تومان

به نسبت مازاد 3 میلیارد تومان: 3 درصد

بیشتر از 4 میلیارد تومان

به نسبت مازاد 4.5 میلیارد تومان: 4 درصد

نحوه محاسبه مالیات نقل‌ و انتقال خودرو کارکرده

درصورتی‌که از زمان تولید خودرو 6 سال بگذرد، از مبلغ مالیات نقل‌ و انتقال ماشین 10 درصد کم می‌شود. مالیات نقل‌ و انتقال خودرو کارکرده با عمر بیشتر از 6 سال نیز 40 درصد کمتر از خودروی صفر است. کسر این اعداد از مبلغ مالیات خودرو کارکرده، ربطی به خارجی یا داخلی بودن خودرو ندارد.

برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد اینکه از کجا بفهمید مالیات نقل‌ و انتقال خودرو چقدر است، اینجا را کلیک کنید.