مرگ تدریجی درختان شهر

درختان و فضاهای سبز تهران به‌شدت در معرض تنش هستند و برخی از اقدامات مدیریت شهری به این تنش‌ها دامن زده است. امضاکنندگان نامه در نخستین محور خواستار توقف طرح سنگفرش جوی شریعتی شده‌اند. آنان هشدار داده‌اند که این طرح بدون رعایت فاصله حداقل یک‌متری از درختان قدیمی و با استفاده از مصالح سیمانی در عمق خاک، موجب تخریب ریشه‌ها و آسیب جدی به درختان می‌شود. در این بخش بر استفاده از روش‌های خشکه‌چینی، تراس‌بندی و جلوگیری از نفوذناپذیرشدن جوی تأکید شده است. در محور دوم، به طرح بهسازی میدان تجریش اشاره شده و آمده است که ۶۰ درصد فضای سبز این میدان در خطر سنگفرش‌شدن قرار دارد.

کد خبر: ۲۴۴۶۹۳

تاریخ: ۱۹ آبان ۱۴۰۴ - ۰۹:۱۴

به گزارش سلامت نیوز به نقل از شرق،  درحالی‌که هوای تهران آلوده‌تر از همیشه و زمین آن خشک‌تر از گذشته است، گروهی از متخصصان و فعالان محیط‌ زیست در نامه‌ای سرگشاده به شهردار تهران، رئیس شورای شهر و مسئولان حوزه خدمات شهری، نسبت به روند فزاینده‌ سنگفرش‌سازی، سیمانی‌کردن و ساخت‌وساز در فضاهای سبز هشدار دادند. آنان این اقدامات را عامل تشدید تنش‌های زیست‌محیطی و تهدیدی برای حیات درختان پایتخت دانسته و خواستار توقف فوری پروژه‌های مخرب و بازنگری در سیاست‌های عمرانی شدند. در این نامه آمده است: با توجه به آلودگی هوا و تنش‌های متعدد، شهر تهران بیش از هر زمانی به حفظ کامل فضای سبز موجود، آرامش و عدم ساخت‌وساز (ساختمانی، سنگفرش و...‌)، ترمیم به‌جای تخریب و بازسازی فضاهای موجود نیاز دارد.

نویسندگان خواستار محدودکردن پیاده‌راه به حداقل ممکن، جلوگیری از سیمانی‌کردن سطوح و حفظ کامل فضای سبز میدان شده‌اند. در بخش سوم، ادامه اجرای توافقات مربوط به خیابان ولیعصر یادآوری شده است. براساس این توافق، مقرر بوده است که تخریب جوی‌ها و تعویض جداول از محدوده تجریش تا پارک‌وی متوقف و طرح احیای اکولوژیک بستر درختان چنار اجرا شود. گروه یادآور شده که این توافق در مرداد و شهریور ۱۴۰۴ با حضور معاونان شهرداری و سازمان بوستان‌ها صورت گرفته و باید به‌طور کامل اجرا شود. در بخش دیگری از این نامه، نسبت به گسترش سنگفرش و جدول‌سازی در رفوژها، پارک‌ها و حاشیه خیابان‌ها هشدار داده شده است.

نویسندگان تأکید کرده‌اند که باید مصوبه‌ای برای توقف سیمانی‌کردن فضاهای سبز تصویب شود؛ چراکه سطوح نفوذپذیر و خاکی، جزئی بنیادین از اکوسیستم شهری‌ هستند. به گفته گروه درختان و فضای سبز، پیامدهای این روند از بین رفتن نفوذ آب و هوا در خاک و خشک‌شدن درختان، افزایش درجه حرارت و شکل‌گیری جزایر گرمایی، تخریب آرامش بصری و روانی شهروندان و تشدید فرونشست زمین در دشت تهران است. در این نامه از خشک‌شدن چنارهای خیابان‌های ولیعصر، فلسطین، شریعتی و باغ فردوس به‌عنوان نمونه‌هایی از خسارت‌های ناشی از سنگفرش‌های غیراصولی یاد شده است.

نویسندگان نامه از شورای شهر خواسته‌اند مصوبه سال ۱۳۹۰ درباره ممنوعیت ساخت‌وساز در بوستان‌ها را اصلاح و تقویت کند. آنان نوشته‌اند: فضای پارک‌ها به‌طور مکرر برای ساخت ایستگاه مترو، مخازن آب، ساختمان‌های اداری و حتی مدارس تصرف شده است؛ این اقدام‌ها کاملا با کاربری فضای سبز در تعارض است و باید متوقف شود. در ادامه نامه، بر لزوم آبیاری منظم و تأمین نیروی انسانی کافی برای نگهداری فضای سبز تأکید شده و آمده است که لوله‌کشی‌های غیراصولی و کاهش منابع آبی، فضای سبز شهر را در معرض تنش شدید قرار داده است.

گروه امضاکننده همچنین خواستار اجرای دو مصوبه مغفول‌مانده شورای شهر شدند: نخست طرح حفظ و گسترش درختان خیابان ولیعصر و الزام شهرداری به ایجاد سامانه هوشمند و انتشار عمومی اطلاعات فضای سبز. در بخش توضیحی آمده است: آنچه تحت عنوان سامانه نهال نام برده می‌شود، نه مبتنی بر پایش دقیق و کامل است و نه دسترسی عمومی به آن وجود دارد. در پایان این نامه، گروه درختان و فضای سبز تهران به صدور بخش‌نامه داخلی شهرداری در اسفند ۱۴۰۳ برای صدور مجوز برج‌باغ واکنش نشان داده و آن را «مغایر با مصوبات شورای شهر و شورای عالی شهرسازی» دانسته‌اند. آنان خواستار لغو فوری این بخش‌نامه شدند. امضاکنندگان نامه در جمع‌بندی خود هشدار داده‌اند که ادامه روند فعلی به معنای «مرگ تدریجی درختان تهران» است. آنان تأکید کرده‌اند که فقط از طریق توقف طرح‌های مخرب، حفظ نفوذپذیری خاک، اجرای دقیق مصوبات شورا و مشارکت واقعی مردم در پایش فضای سبز می‌توان به بازگشت حیات و تاب‌آوری زیست‌محیطی پایتخت امیدوار بود.