انتقال آب یزد در انتظار تصمیم کاروان تدبیر و امید

با توجه به خشکسالی های چندین ساله و کاهش بارندگی ها موضوع تامین و انتقال آب از چالش های اساسی این خطه کویری بوده که همواره دغدغه مسئولان ارشد استان و دست اندرکاران این حوزه بوده است.

کد خبر: ۲۹۳۸۵

تاریخ: ۱۵ اسفند ۱۳۹۴ - ۱۰:۲۶

سفر رئیس جمهوری و برخی از اعضای هیات دولت به این استان در 17 اسفند ماه 94 فرصت مناسبی است تا این چالش و دغدغه با تامین اعتبار لازم برای انتقال آب و مصوبه دولت تدبیر به سرانجام خوبی برسد.
این درحالی است که استاندار یزد گفته موضوع انتقال آب به یزد با موافقت رئیس جمهوری در دولت تدبیر و امید مورد تایید قرار گرفته و در شورای عالی آب به تصویب رسیده است و بر این اساس عملیات اجرایی با تامین اعتبار مالی مورد نیاز آغاز شده و موضوع فاینانس از کشور چین نیز در حال پیگیری است.
احداث مجتمع های آبرسانی به مناطق روستایی، استفاده از سامانه ای نوین آبیاری در کشاورزی، صرفه جویی، سرعت بخشیدن به طرح انتقال آب از بهشت آباد، تخصیص اعتبار مربوط به بخش های تعادل بخشی سفره های زیر زمینی و تغذیه مصنوعی از برنامه های دستگاههای مرتبط با تامین آب استان یزد است.
مدیرعامل شرکت آب منطقه ای یزد در این باره به خبرنگار ایرنا گفت: میزان بارندگی استان یزد در سال آبی جاری 41.9 میلیمتر بوده که این رقم در سال ابی گذشته 59.1 میلیمتر بوده که کاهش 29 درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل و کاهش 32.4 درصدی نسبت به میانگین مدت مشابه در دوره آماری را نشان می دهد.
حسین غفوری افزود: از نظر نقطه ای، بیشترین بارندگی امسال 174 میلیمتر در دهستان منشاد مهریز و کمترین 8.5 میلیمتر در شهر میبد بوده ضمن آنکه میزان روان آب در همین مدت در استان 2.3 میلیمتر متر مکعب بوده که نسبت به میانگین سالانه 98 درصد کاهش دارد.
به گفته وی در مجموع، متوسط بارندگی استان بر اساس آمار 28 ساله 998 میلیمتر بوده که به دلیل تداوم خشکسالی 11 درصد کاهش نشان میدهد.
غفوری یادآور شد: در زمینه آب های زیر زمینی نیز روند کاهشی بیلان قابل توجه است بطوریکه در سال آبی 93- 94 به میزان 237.61 میلیون متر مکعب کاهش نشان می دهد.
وی به لزوم تسریع در اجرای طرح انتقال آب از بهشت آباد به یزد اشاره کرد و با بیان اینکه طول این خط 452 کیلومتر است اظهار کرد: تاکنون 25 کیلومتر آن اجرایی شده است.
مدیرعامل شرکت آب منطقه ای یزد کل اعتبار مورد نیاز برای اجرای این طرح را 35 هزار میلیارد ریال اعلام کرد و افزود: از محل اعتبارات دولتی امسال 300 میلیارد ریال به این امر اختصاص یافته است.
این مسئول اظهار کرد: با توجه به کاهش قابل ملاحظه بارندگی در استان در سال اینده بویژه در مناطق روستایی که به بارندگی وابسته هستند دچار مشکل خواهیم شد و در صورت صرفه جویی نکردن احتمال جیره بندی آب وجود دارد.
وی با بیان اینکه 88 درصد مصرف آب استان در بخش کشاورزی است لزوم صرفه جویی در این بخش از طریق سامانه های نوین آبیاری و همچنین بخش صنعت از طریق راهکارهایی چون احداث تصفیه خانه را یاد آور شد.
غفوری به مطالبات مردم استان در این بخش اشاره کرد و گفت: استان یزد فاقد سد و رودخانه است و چون اعتباری هم برای ساخت سد نداریم انتظار است اعتبارات مربوط به بخش های تعادل بخشی سفره های زیر زمینی و تغذیه مصنوعی در استان مد نظر باشد و تامین آب آشامیدنی استان از طریق آب های زیر زمینی یا خارج از حوزه استان تامین شود.
به گفته وی به علت پایین رفتن سطح آب زیر زمینی در دشت های استان و هجوم آب شور به آبهای شیرین و نیز آلودگی چاههای آب آشامیدنی در محدوده شهرها استان یزد از نظر آب آشامیدنی در مضیقه قرار گرفبه است.
مدیرعامل شرکت آب منطقه ای استان یزد تصریح کرد: لذا برای حفظ این استان فرهنگی که در مرکز کشور قرار گرفته و بقای حیات در این خطه که برای امنیت کشور هم حائز اهمیت است انتقال آب از خارج حوزه استان به داخل امری حیاتی است.
وی تخصیص کامل خط اول آبرسانی به یزد به میزان 98 میلیون متر مکعب را انتظار مردم استان از دولت تدبیر و امید دانست و گفت: در این زمینه انتظار است تا اعتبار خط دوم آبرسانی به یزد از بهشت آباد از هر طریق ممکن تامین شود.
غفوری، تسهیل در اخذ مجوز تامین منابع مالی شیرین سازی و انتقال آب از خلیج فارس و دریای عمان به استان و تضمین خرید بخشی از این اب توسط وزارت نیرو را انتطار دیگر مردم استان از دولت تدبیر و امید دانست.
***کاهش 53 درصدی بارندگی، یزد را در آستانه بحران فراگیر قرار داده است
مدیرکل مدیریت بحران استانداری یزد هم با اشاره به میانگین کاهش 53 درصدی بارندگی پاییز امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته در این استان گفت: در صورت ادامه این روند از ابتدای سال آینده دچار بحران فراگیر خشکسالی و کمبود آب خواهیم شد.
محمدحسین امامی به رشد 30 درصدی میانگین بارندگی کشور در فصل پاییز نسبت به مدت مشابه سال گذشته اشاره کرد و افزود: وضعیت بارندگی استان یزد در این مدت بر خلاف رشد کشوری، کاهش 53 درصدی داشته و به شدت تهدید کننده است.
وی اظهار کرد: کاهش بارندگی های استان در پاییز امسال در 40 سال اخیر بی سابقه بوده و ادامه این روند استان را از ابتدای سال آینده دچار بحران کم آبی می کند.
این مسئول اضافه کرد: میزان بارندگی شهرستان خاتم در سه ماهه فصل پاییز نسبت به مدت مشابه سال گذشته هفت درصد افزایش داشته اما شهرستان های یزد، اشکذر، میبد، اردکان، مهریز، تفت، بافق، بهاباد و ابرکوه به ترتیب 95، 81، 78، 71، 70، 56، 54، 40 23 درصد کاهش بارندگی داشتند.
وی افزود: در برهه کنونی شهرستان های ابرکوه و خاتم بدلیل برداشت بی رویه آبهای زیرزمینی با تهدید فروچاله ها مواجه است و از طرفی افزایش دما هم موجب کاهش ذخیره سازی نزولات آسمانی به صورت برف شده و وضعیت آب امسال استان را در وضعیت بحران قرار داده است.
*** تسریع در بهره برداری از مجتمع های آبرسانی
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب روستایی استان یزد هم تسریع در بهره برداری از مجتمع های آبرسانی روستایی را مطالبه اصلی مردم روستاهای این استان از رئیس جمهوری دانست.
محمدرضا حاتمی در این باره به خبرنگار ایرنا گفت: همچنین اجرای طرحهای تامین آب مانند حفر چاه و بازسازی شبکه ها برای جلوگیری از هدر رفت آب و مدیریت مصرف از دیگر مطالبات مردم روستایی یزد از رئیس جمهوری است.
وی افزود: کاهش بارش و یخبندان در سالهای اخیر ، منجر به ایراد خسارت به منابع تامین آب و تاسیسات آبرسانی روستاها شده است .
حاتمی اظهار داشت: با وجود کاهش بارندگی ها در سطح استان یزد همواره با روند افزایش تقاضای تامین آب آشامیدنی و بهداشت و سایر کاربری های تجاری و صنعتی در روستاها روبرو هستیم.
وی به میزان بارندگی در سطح روستاهای استان اشاره کرد و گفت : طبق آمار موجود بارندگی در سال آبی جاری نسبت به مدت مشابه سال قبل به جز شهرستانهای تفت، خاتم ومهریز و نسبت به میانگین دوره آماری در تمام شهرستان های استان کاهش نشان می دهد.
از نظر نقطه ای بیشترین بارندگی سال آبی جاری 154 میلیمتر در منشاد و کمترین آن 3/7 میلیمتر در ایستگاه محمدآباد یزد بوده است.
وی در ادامه به سفره های آب زیر زمینی در استان اشاره کرد وافزود : میزان رواناب در 5 ماهه سال آبی جاری(ازمهرتا 20بهمن 94) در سطح استان 3/2 میلیون مترمکعب بوده که نسبت به میانگین سالیانه دوره آماری98 درصد کاهش دارد.
به گفته حاتمی، با توجه به خشکسالی های چند سال اخیر و میزان بارندگی سال آبی جاری می توان گفت خشکسالی و اثرات آن همچنان باقی خواهد بود .
وی تصریح کرد : وضعیت ناگواری که خشکسالی به وجود آورده است باعث شده تا 77 مورد از منابع آبی روستاهای استان در سال گذشته به دلایل مختلف از جمله خشکیدن و همچنین آلودگی از مدار خارج شود و تعداد زیادی از این منابع نیز دچار کاهش شدید آبدهی شده اند و خسارت جبران ناپذیری را از لحاظ مادی و همچنین آبرسانی به روستاها به وجود آورده اند .
این مسئول گفت: عوامل ذکر شده در مناطق کوهستانی و روستاها ملموس تر است و سفره های آب زیرزمینی به علت ضخامت کم رسوبات و تکیه بر منابع آبی حاصل از بارش، آسیب پذیری بیشتری نسبت به خشکسالی و عوامل فوق دارند به طوری که در روستاهای اطراف شهرستان تفت و مهریز ،اردکان ، ابرکوه اکثر منابع آب با هوادهی ، کاهش شدید آبدهی و همچنین آلودگی مواجه شده اند .
وی اظهار کرد: یکی از مواردی که در آبرسانی به روستاها از اهمیت ویژه ای برخوردار است ایجاد منابع پایدار آب و بهداشت آب آشامیدنی روستاهاست.
به گفته وی آبرسانی به روستاها با توجه به شرایط خاص و بعضا فاصله بین آنها ، ضرورت ایجاد تعادل و هماهنگی بین روستاهای همجوار را برای بهره مندی عادلانه از آب آشامیدنی سالم و بهداشتی ایجاب می کند .
حاتمی اضافه کرد: در این راستا احداث مجتمع های آبرسانی روستایی یکی از مواردی است که می تواند این توازن و توزیع عادلانه را برقرار کند .
وی خاطرنشان کرد: شرکت آب وفاضلاب روستایی استان یزد از سال 86 تاکنون بیش از 34 مجتمع آبرسانی روستایی در مناطق مختلف استان یزد ایجاد کرده یا در حال احداث است .
حاتمی به اقدامات پیشگیرانه ومورد نیاز برای مواجه با این مشکل اشاره کرد و گفت: با این شریط بحرانی که بیشتر منابع آب در وضعیت ناپایدار قرار گرفته اند شاید بتوان راهکارهای زیر را به عنوان اقدامات لازم و موثر در زمینه پیشگیری ،کاهش و مدیریت بحران در زمینه آب آشامیدنی و بهداشتی پیشنهاد کرد.
1- فرهنگ سازی در بخش چگونگی استفاده از آب شرب و بهداشت در روستاهای استان (مدیریت مصرف).
2-پر کردن چاههای غیر مجاز در مناطق مختلف روستاها.
3-جلوگیری از واگذاری بی رویه زمین به منظور احداث دامداری ها و گلخانه ها در حریم و بالادست منابع آب شرب که منجر به آلودگی منابع آب شده اند و همچنین جلوگیری از ساخت و سازه های غیر مجازکه باعث نابودی حرکت روان آب و و تغذیه جریانهای زیرسطحی در حوضه های پایین دست شیرکوه ،میانکوه و پیشکوه شده است.
4-تخصیص اعتبار لازم جهت تکمیل مجتمع های آبرسانی روستایی.
5-تخصیص اعتبارات مورد نیاز به منظور افزایش تولید آب ( حفر چاه و بهسازی منابع آب (چاه ،قنات و چشمه).
6-با توجه به خشکسالی های پی درپی و کاهش شدید منابع آبی زیر زمینی در استان نسبت به برنامه ریزی درجهت انتقال آب از خارج از استان اقدامات مؤثر صورت پذیرد( اجرای خط دوم انتقال آب حوضه کارون و انتقال آب از دریای خلیج فارس).
7-افزایش میزان تخصیص آب انتقالی برای روستاها با توجه به کاهش محسوس منابع آب.
8-تامین اعتبارات کافی در تامین ، انتقال وتوزیع آب و همچنین حفاظت و بهره برداری تاسیسات آب با این حجم پراکندگی .
9- تامین اعتبارات کافی در اجرای روشهای کاهش هدر رفت آب در روستاها (استاندارد سازی انشعابات- اصلاح شبکه های فرسوده - نصب کنتور حجمی - نصب تجهیزات کاهنده مصرف آب).
حجت الاسلام دکتر حسن روحانی رئیس جمهوی و برخی از اعضای هیات دولت دوشنبه 17 اسفند میهمان مردم دارالعباده یزد خواهند بود.
استان یزد با 10 شهرستان و یک میلیون و 70 هزار نفر جمعیت در مرکز کشور قرار دارد.