نگاهی به عملکرد بورس در سه ماهه نخست سال 95

بعد از افت و خیز فراوان، سه ماهه نخست سال 95 به پایان رسید اما برخلاف تصورات، سهامداران رضایت کامل را از بازار نداشته و تحت تاثیر 10 عامل، بورس بازدهی منفی نصیب سهامداران کرد.

کد خبر: ۳۲۸۲۹

تاریخ: ۰۵ تير ۱۳۹۵ - ۱۹:۰۱

به گزارش ملت بازار، اوایل دی ماه سال گذشته بالاخره بورس به روند نزولی دو ساله خود خاتمه داد و تحت تاثیر عوامل متعدد از جمله اجرای برجام و رفع تحریم ها وارد مدار صعودی شد به طوری که در مدت زمان کوتاهی رشد 20000 واحدی را تجربه و وارد کانال 80000 واحدی شد.
این رشد چشم گیر بازار سبب شد بسیاری از کارشناسان بازار سهام سال 95 را بهار بورس دانسته و فتح قله 89000 واحدی را برای شاخص متصور باشند. اما بر خلاف پیش بینی ها این اتفاق نیفتاد و شاهد افت قیمت سهام و بازگشت رکود نسبی به بازار بودیم.
بنابر این گزارش، سال 95 درحالی آغاز شد که بسیاری از فعالان بازار سرمست از رشد روزهای پایانی سال 94 به دنبال تامین نقدینگی بیشتر برای حضور فعال تر در بازار سهام بودند، اما از همان ابتدای سال تحت تاثیر برخی ابهامات، بورس بر خلاف تصورات سیر نزولی در پیش گرفت و با افت قابل توجهی مواجه شد.
اولین ابهامی که بازار سهام وارد آن شد مشکل برقراری سوئیفت و ترس بانک های اروپایی به منظور مبادلات بین بانکی با ایران بود که طبیعتا باعث می شد وجه حاصل از این روابط تجاری به سختی بین مبدا و مقصد جابجا شود.
ابهام دوم این بود که بعد از رفع تحریم ها بسیاری از شرکت های اروپایی ایران را به عنوان بازار مصرف محصولات خود در نظر گرفته و تنها تمایل به فروش محصول به ایران را داشتند، در صورتی که سیاست تجاری ایران به انتقال تکنولوژی و تولید محصول در داخل کشور تغییر پیدا کرده بود که طبیعتا با توجه به رویکرد اقتصاد مقاومتی سیاست درستی به حساب می آید. اما با مخالفت شرکت ها و تجار خارجی همراه شد.
ابهام سوم افت قیمت جهانی نفت بود به طوری که بعد از رفع تحریم ها ایران به منظور دستیابی به حقوق از دست رفته خود در صادرات نفت میزان تولید این کالای استراتژیک را افزایش داد و طبیعتا بازارهای جهانی با اشباع مواجه شده و افت قیمت جهانی نفت را به دنبال داشت. در این میان زیاده خواهی برخی از کشورها از جمله عربستان سعودی مبنی بر عدم کاهش تولید روزانه نفت به این روند نزولی دامن زد.

ابهام چهارم بحران در کشور های همسایه از جمله عراق و سوریه و همچنین تشدید تنش میان ایران و عربستان بود که ریسک سیاسی بازار را بالا برد.

ابهام پنجم فرسایشی شدن یکی از مهمترین ابهامات بورس مبنی بر بلاتکلیفی نرخ خوراک واحدهای پتروشیمی بود که هنوز هم ادامه دارد و بزرگترین صنعت بورسی کشور را به حاشیه نشین بازار سهام تبدیل کرده است.

ابهام در نرخ سود بانکی را می توان به عنوان ششمین ابهام پیش روی بازار سهام دانست به طوری که اعطای سود 20 تا 21 درصدی به سپرده های بانکی باعث شده بود بسیاری از فعالان تمایل بیشتری به حفظ نقدینگی در بانک اکتفا کرده و بازار با رکود مواجه شود و به تبع آن بر معاملات بازار سهام نیز تاثیر گذار باشد.

هفتمین ابهام پیش روی فرسایشی شدن بازار سهام روند اجرای «برجام» و عدم اجرای به تعهدات از جانب طرف غربی بود که باعث بی اعتمادی شرکت هایی شد که تمایل به سرمایه گذاری در بخش های مختلف صنعت را داشتند.

هشتمین ابهام مساله اخذ مالیات از افزایش سرمایه از محل مازاد تجدید ارزیابی دارایی ها بود و با توجه به اینکه بسیاری از شرکت ها از جمله خودرویی ها تمایل به افزایش سرمایه از این طریق داشتند تا حدودی بر روند معاملات بازار تاثیر گذار بود. در این میان رئیس سازمان بورس و وزیر اقتصاد تلاش هایی برای به تعویق انداختن این قانون انجام دادند.

نهمین ابهام مربوط به نامه سازمان هدفمندی یارانه ها به وزیر اقتصاد مبنی بر اعلام اسامی و مشخصات سهامداران به این سازمان به منظور قطع یارانه ها بود که باعث ایجاد شوک منفی به بازار شد اما در نهایت با صحبت های رئیس سازمان بورس و وزیر اقتصاد مبنی بر محرمانه بودن این اسامی این نگرانی رفع شد.

دهمین و مهمترین عامل ریزش بازار ترس سهامداران از فعالیت در بازار و کمبود نقدینگی بود که باعث شد همواره حجم عرضه ها بر تقاضا پیشی گرفته و شاهد افت قیمت سهام شرکت ها در بازار باشیم. در این میان حمایت های سهامداران حقوقی تنها به معاملات بلوکی خلاصه شد که تنها بر جهت گیری شاخص تاثیر داشت و تغییر چندانی بر روند معاملات به وجود نمی آورد.