با کسب رتبه سوم شفافیت در جهان صورت گرفت؛

گمرك ايران در اتاق شیشه‌ای

تجارت آنلاین: شفاف‌سازي رويه‌هاي گمرکي، جايگاه اين نهاد نظارتي را در اقتصاد ايران ارتقا داده است. جايگاهي که در بين گمرکات جهان در مقام سومين گمرک شفاف هم ارتقا داده است.

کد خبر: ۴۴۸۸۳

تاریخ: ۲۴ فروردين ۱۳۹۶ - ۱۰:۳۶

پياده‌سازي سامانه جامع امور گمرکي و پنجره واحد تجارت فرامرزي طي سه سال گذشته، نقش و تأثير غيرقابل انکاري در مبارزه با قاچاق داشته است. گمرک با استفاده از تجهيزات و ابزارهاي پيشرفته الکترونيکي و همچنين بهره‌گيري از تجربيات ارزشمند کارکنان خود موفق به کشف صدها تن کالا و انواع مواد مخدر به‌خصوص مواد مخدر صنعتي و پيش‌سازهاي آن شده است.
الکترونيکي شدن رويه‌هاي گمرکي تاثير قابل توجهي در پيشگيري و کشف کالاي قاچاق داشته که در اين خصوص مي‌توان به الکترونيکي شدن پروانه‌ها و حذف پروانه‌هاي کاغذي، تشکيل بانک اطلاعاتي واردکنندگان، نظارت الکترونيکي بر عملکرد گمرکات، مانيفست الکترونيکي، اتصال الکترونيکي بارنامه‌ها به سامانه جامع گمرکي، تبادل الکترونيکي اطلاعات ميان گمرک و بندر و امکان استعلام الکترونيکي محموله‌ها توسط نيروي انتظامي‌و ديگر کارکردهاي سامانه جامع گمرکي و پنجره واحد گمرک در پيشگيري و مبارزه با قاچاق کالا اشاره کرد.
آمارها نشان مي‌دهد که درآمد ۱۱ماهه ۹۵ حقوق ورودي و عوارض گمرک در مقايسه با سال ۱۳۹۴ معادل ۶۰ درصد افزايش داشته است. به جز گمرک، ۱۱ سازمان ديگر قاچاق را در سطوح مختلف بررسي مي‌کنند. بررسي‌ها نشان مي‌دهد که رشد کشفيات قاچاق در گمرک در مقايسه با سال ۱۳۹۴ برابر ۹۵ درصد بوده که رشد آن در سال ۱۳۹۵ در مقايسه با سال ماقبل رو به افزايش است. در همين حال براساس گزارش وزارت اقتصاد، سامانه در حوزه کشفيات منجر به آن شده که در حالي که سال‌هاي قبل دولت يازدهم کشفيات کشور در زمينه مواد مخدر در حدود ۱۵۰ کيلوگرم در سال بود، سال ۹۴ معادل ۳۰۰ تن بر حجم کشفيات اضافه شود. ضمن اينکه با اين سامانه‌امکان استفادت از فيش‌هاي جعلي هم گرفته شده است.
بر همين اساس، وزارت امور اقتصادي و دارايي گزارش داده که، عملکرد درآمدي گمرک در زمينه حقوق ورودي در سال گذشته افزون بر ۱۸۱ هزار ميليارد ريال بود که اين مبلغ وصول و به حساب خزانه واريز شده؛ اين ميزان درآمد نسبت به مدت مشابه سال قبل ۶۱ درصد افزايش داشته؛ بر پايه اين گزارش، کارنامه عملکرد گمرک در بخش درآمدي نشان مي‌دهد اين سازمان علاوه بر موفقيت در وصول حقوق ورودي، در بخش وصول عوارض و ساير درآمدها نيز توفيقات قابل توجهي داشته است. هم‌اکنون پنجره واحد براي هر سندي شناسه پرداختي صادر مي‌کند که تاجر موظف است براي پرداخت به بانک آن را به همراه داشته باشد و تائيد پرداخت آن مبالغ از طريق سامانه سداد بانک ملي ايران به گمرک اعلام مي‌شود که به‌منزله پرداخت قطعي حقوق دولت است. همين اقدام به‌ظاهر کوچک يکي از اساسي‌ترين دلايل تحقق بيش از 100 درصدي درآمدهاي گمرک در لايحه بودجه سال 94 و 95 بود. تا جايي که محمدباقر نوبخت، رييس سازمان برنامه و بودجه با ارسال نامه‌اي به رييس‌جمهور به دليل تحقق بي‌سابقه درآمدهاي مالياتي و گمرکي در سال گذشته از وزير اقتصاد تقدير کرد.
آنطور که وزارت اقتصاد گزارش داده، گمرک ايران در سال گذشته توانسته است 18 هزار و صد ميليارد تومان درآمد کسب کند. در حال حاضر گمرک ايران مي‌تواند به‌صورت لحظه‌اي و برخط درآمد خود را گزارش کند. اين در حالي است که گمرک ايران دولت گذشته هزينه کل طرح سامانه جامع گمرک حدود 3106 ميليارد ريال پيش بيني کرد. برآورد اين طرح شامل 1553 ميليارد ريال به عنوان هزينه‌هاي ريالي و 36.1 ميليون يورو به عنوان هزينه‌هاي ارزي مي‌شد. اين در حالي است که مسعود كرباسيان، رئيس کل گمرک ايران مهر سال گذشته در مراسم رونمايي از سامانه جامع امور گمرکي گفت: هزينه را 5 درصد بودجه پيش بيني شده براي طرح گمرک نوين عنوان کرد و گفت که تاکنون اين رقم توسط گمرک دريافت نشده است.
برنامه‌هاي شفاف‌سازي که نتيجه مستقيم آن کاهش ميزان قاچاق از يک سو و افزايش درآمدهاي دولت ناشي از شفاف‌سازي از سوي ديگر شده،سبب تدون برنامه‌هاي تازه از سوي گمرک ايران شده است .اضافه کردن يک دستگاه ايکس ري کاميوني پيشرفته که قرار است طي روزهاي آينده وارد بندر شهيد رجايي شود،يکي از نيازهاي اساسي گمرک براي مقابله با قاچاق بوده که طي سالهاي گذشته به دليل تحريم‌ها امکان تهيه آن فراهم نبود.اين دستگاه ايکس ري بسيار پيشرفته قادر است در کمترين زمان ممکن محتويات کانتينرها را در حال حرکت اسکن و تصاوير را در اختيار بخش فني گمرک قرار دهد. روزانه به طور ميانگين ۲۰۰۰ کانتينر از بندر شهيد رجايي وارد مي‌شود که بخشي از اين کانتينرها واردات قطعي بوده و بخش ديگري به ترانزيت خارجي از طريق بندر شهيد رجايي اختصاص دارد.
در سال ۱۳۹۵ در مجموع ۴۴ ميليون تن انواع کالا از اين گمرک صادر و مقدار ۱۰ ميليون تن نيز وارد کشور شد. علاوه بر اين مقدار ۵ميليون تن انواع کالا نيز از طريق گمرک شهيد رجايي بندر عباس در سال ۱۳۹۵ ترانزيت شده است که در مقايسه با سال ۱۳۹۴ به ميزان ۳۳ درصد رشد داشته است.