کودکان و نوجوانان، فراموش شدگان بودجه97

کد خبر: ۵۵۴۳۰

تاریخ: ۱۵ دی ۱۳۹۶ - ۲۰:۰۳

فاطمه ذوالقدر

نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی

لايحه بودجه ٩٧ در حالي مورد بررسي و سپري شدن از گذرگاه تلفيق قرار گرفت كه سهم كودكان و نوجوانان به عنوان سرمايه هاي اجتماعي در اولويت واقع نَشد.كودكان و نوجوانان مهمترين سرمايه هاي انساني يك جامعه هستند كه آموزش، حمايت و بسترسازي براي انجام فعاليت هاي مختلف براي آنها امكان رشد و توسعه همه جانبه براي جامعه در آينده را به همراه دارد. بر اين اساس، تخصيص اعتبارات لازم در لايحه بودجه به منظور ايجاد بسترهاي مناسب براي اين آينده سازان امري ضروري و اجتناب ناپذير است. اين در شرايطي است كه در ميزان بودجه تخصيص يافته به دستگاه ها و نهادهاي ذي مدخل با امر كودكان و نوجوانان مشاهده مي شود كه يك نهاد متولي و مشخصي براي اين بخش ازسرمايه هاي انساني كشور وجود ندارد و تخصيص اعتبارات به صورت پراكنده در ميان دستگاه هاي مختلف و موازي ، باعث مي شود كارايي و كارآمدي اعتبار تخصيصي با اخلال مواجه شود و از آنجا كه در رديف هاي بودجه و در قانون، موضوع كودكان به طور شفاف مطرح نشده است لذا تخصيص هاي داده شده از آنجا كه زيرگروه موضوع خانواده قرار مي گيرد، ضرورتاً نمي تواند هدفِ مدنظر را مهيا كند.

كودكان و نوجوانان ما صدايي براي اعلان مطالبات و خواست هايشان ندارند ، پس اين وظيفه بر دوش يكايك مسئولين و متوليان امر است تا سياست ها و برنامه هاي متناسب با نياز روز كودكان و نوجوانان رادر نظر بگيرند. از آن جمله، معاونت امور زنان و خانواده به عنوان يكي از دستگاه هاي اصلي در بخش خانواده را مي توان نام برد كه با بررسي برنامه ريزي ها و سياستگذاري هاي آن معاونت ، ملاحظه مي شود هيچ شرح فعاليتي را به موضوع كودكان تخصيص نداده اند.

نهاد ديگر مرتبط با موضوع كودكان، كانون پرورش فكري كودكان و نوجوانان به عنوان يكي از دستگاه هاي اجرايي حوزه كودك است كه رشد ١٠ درصدي اعتبار در لايحه بودجه ٩٧ راداشته و اين افزايش بودجه به واسطه برنامه جديد تعريف شده در شرح فعاليت هاي آن دستگاه است. اين برنامه جديد برخواسته از نياز روز جامعه و كشور در بخش آموزش و سرگرمي كودكان است كه با توجه به سهم قابل توجهي كه بازي ها، كارتون ها و فيلم هاي وارداتي در اوقات فراغت كودكان داشته سبب شده كه از الگوي بومي و محلي و قومي و ايراني خود فاصله بگيرند، اين برنامه مفيد فايده ارزيابي مي شود. در اين برنامه كانون پرورش فكري برنامه هاي تحت عنوان توليد انيميشن، توليد، نشر و اجراي موسيقي كودكان و نوجوان، حمايت، توسعه، نشر و اجراي آثار فرهنگي و هنري كودك و نوجوان اقوام و نواحي كشور، بهبود و ارتقاي دسترسي كودكان و نوجوانان مناطق روستايي عشايري و مرزي براي تقويت فرهنگ كتابخواني و حمايت از اجراي توسعه سينماي كودك و نوجوان تعريف نموده است و در كنار آن برنامه حمايت و گسترش سينماي كودك و نوجوان را در وزارت فرهنگ و ارشاد داريم كه براي اولين بار اعتباري معادل ٤٠ ميليارد ريال براي ساخت ١٠٠ فيلم (هر فيلم ٤٠٠ ميليون ريال) تخصيص يافته كه اگرچه رقم قابل توجهي نيست اما ازنكات مثبت بودجه مي توان آنرا برشمرد.

‎نگاه به موضوع كودك و نوجوان در برنامه ششم توسعه درماده ٧٦ و ماده ٨٠ موضوع حمايت از كودكان يتيم و ساماندهي و كاهش جمعيت كودكان كارمطرح شده بود كه اعتباراتي از محل اعتبارات سازمان بهزيستي و كميته امداد امام خميني (ره) براي آنها در نظر گرفته شده است كه البته با توجه به مخاطبان گسترده اين دو نهاد سهم تخصيصي به كودكان چندان مشخص نمي باشد. علاوه بر آن در رديف برنامه حمايت از كودكان و نوجوانان با سهم بودجه ٣.٠٧٥.٥٠٠ ميليون ريال موضوع حمايت از دانش آموزان شين آباد، كمك به بهبود تغذيه كودكان معلول و كودكان مهد روستايي و خانواده هاي داراي فرزند چندقلو و خانواده هاي كم درآمد مدنظر قرار گرفته است.

شوراي عالي انقلاب فرهنگي نيز از ديگر بحساب مي ايد به طوري كه در اهداف كلي اين شورا گسترش و نفوذ فرهنگ ايراني - اسلامی در شئون جامعه و تقویت انقلاب فرهنگی و اعتلای فرهنگ عمومی و تزکیه محیط های علمی و فرهنگی از افکار مادی و نفی مظاهر و آثار غربزدگی از فضای فرهنگی جامعه مهم برشمرده شده است اين در حالي است كه شرايط حال حاضر جامعه گوياي گرايش بي رويه كودكان به فرهنگ و كالاهاي مصرفي وارداتي به كشور مي باشد كه حكايت از عدم داشتن خروجي كارامد اين شورا در بخش فرهگ سازي براي كودكان و نوجوانان در سنوات گذشته داشته است. ناگفته پيداست كه فرزندان از عنفوان كودكي در مرحله اموزش و فرهنگ پذيري و دروني كردن شاخص هاي فرهنگي، ديني، ملي و هويتي قرار مي گيرند كه ضروري است در برنامه عملكردي اين شورا در سال ٩٧ مورد توجه و اهتمام ويژه قرار بگيرد تا زيرساخت هاي فرهنگي مورد نياز جامعه از اين محل به سهم خود فراهم گردد.

‎همانطور كه ملاحظه شد اعتبارات تخصيص يافته به كودكان و نوجوانان به صورت پراكنده بوده و منفك بودن عملكرد نهادها از يكديگر و نبود ارتباطات سيستمي بين نهادي و موازي كاري ها ، موضوع راهبري برنامه ريزي ها و سياستگذاري هاي مرتبط با كودكان و نوجوانان را با معضلاتي مواجه مي كند كه كاهش تأثيرگذاري و كارايي برنامه ها را در برخواهد داشت. از اينرو در رايزني هاي بعمل آمده در كميسيون فرهنگي تلاش بر آن قرار گرفت تا براي رديف هاي بودجه اي كه داراي ابهام بوده و شفافيت عملكردي نداشته آئين نامه هاي اجرايي تدوين شود تا تخصيص هاي لازم به صورت عادلانه و حسب نيازو ضرورت هر بخش هزينه گردد تادر پايان سال مالي بودجه ، بتوان ارزيابي مناسبي از عملكرد هر يك از حوزه ها به خصوص بخش كودك ، به عنوان سرمايه هاي انساني ارزشمند اين جامعه داشت چرا كه در اسناد توسعه پايدار ، محور توسعه را انسان قرار داده و لذا توسعه كشور بدون توسعه انسان ها و فرزندان آن مرز و بوم دور از ذهن متصور مي باشد