مدیرکل تامین اجتماعی غرب تهران در گفتگو با تجارت آنلاین از قانون سخت و زیان آور انتقاد کرد؛

بازنشستگی به قیمت از کار افتادگی ارزش ندارد!

کورش شرفشاهی: در اینکه افراد برای تامین نیازهای زندگی ناچار به انجام کار و دریافت دستمزد هستند، شکی نیست. اما نکته مهم این است که هر فرد در شرایط ویژه ای کار می کند در حالی که دستمزد آنان طبق قانون کار، تفاوتی ندارد.

کد خبر: ۷۶۵۵۹

تاریخ: ۲۸ خرداد ۱۳۹۸ - ۲۳:۳۶

بر این اساس نمایندگان کارگری سالها به دنبال این بودند تا افرادی که در مشاغل سخت همچون معادن، پرستاری، غواصی و... با افراد دیگری که در مشاغل عادی کار می کنند، تفاوت داشته باشند. این تقاوت در قالب سخت و زیان آور تعریف و مقرر شد این نیروهای کار روزانه دو ساعت کمتر کار کنند و با 20 سال سابقه بازنشست شوند. اما نکته مهم اینجاست که ماهیت برخی کارها سخت و زیان آور نیست و با اصلاحاتی می تواند ماهیت آن کارها را تغییر داد به همین دلیل دولت کارفرمایان این قبیل کارها را مکلف کرد تا ظرف مدت دو سال پس از بازدید، نسبت به ایمن سازی و از بین بردن آلودگی محیط کار اقدام کنند. اگر چه این قانون تصویب شده اما بسیاری از کارگران ترجیح می دهند همچنان در شرایط سخت و زیان آور کار کنند به شرط آنکه زودتر بازنشست شوند. این کارگران از نبود امنیت شغلی نگران هستند و از ترس اخراج یا بیکار شدن، می خواهند به نقطه امن بازنشستگی ولو با دریافت حداقل دستمزد و بیماری های ناشی از کارهای سخت و زیان آور برسند. از سوی دیگر سازمان تامین اجتماعی بابت بازنشستگی پیش از موعد، ناچار شده به تعداد زیادی از کارگران مستمری بازنشستگی بدهد در حالی که این افراد وقتی 20 سال حق بیمه می پردازند، از یک سو 10 سال کمتر حق بیمه داده اند و از سوی دیگر 10 سال زودتر مستمری بازنشستگی دریافت می کنند که این اتفاق باعث شده ورودی های تامین اجتماعی کاهش شدیدی داشته باشد و از سوی دیگر پرداختی های تامین اجتماعی بالا برود. اکنون وضعیت تامین اجتماعی در شرایط خطرناکی قرار دارد و ماهیانه بیش از 4200 میلیارد تومان مستمری به بازنشستگان می پردازد که بخشی از این افراد نیروهای کارآمدی هستند که می توانند کار کنند و حق بیمه بپردازند در حالی که مستمری می گیرند. در این رابطه با خانم دکتر ناهید حیدری مدیرکل تامین اجتماعی غرب تهران بزرگ گفت و گو کردیم.

وی با اعلام اینکه کارهای سخت و زیان آور به کارهایی گفته می شود که لطماتی به روح و روان و جسم و جان نیروی کار وارد کند گفت: با توجه به ضایعاتی که در این قبیل کارها به جسم و جان و روح و روان نیروی کار وارد می شود، آنان باید از تسهیلات بیمه ای خاصی استفاده کنند.

مدیرکل تامین اجتماعی غرب تهران بزرگ با اعلام اینکه کارهای سخت و زیان آور به دو گروه الف و ب تقسیم می شود گفت: گروه ب شامل گروههای کاری می شود که ذات آنها سخت و زیان آور است و شامل کارکردن در ارتفاع، کارکردن با فشار قوی برق، غواصانی که در اعماق آب کار می کنند یا کارگرانی که در دل معادن در عمق زمین کار می کنند، می شود و امکان مدیریت و اصلاح آنها وجود ندارد. اما گروه الف شامل کارهایی می شود که می توان با انجام تمهیداتی، صفت سخت و زیان آور را از آنها گرفت. یعنی ذات این کارها سخت و زیان آور نیست و می توان با انجام امور اصلاحی، صفت سخت و زیان آور را برطرف کرد که برای انجام این مهم، قانون گذار پیش بینی کرده بود که دو سال پس از بازرسی، باید آلایندگی از محیط کار پاک شود و کارفرمایان نیز مکلف هستند در این جهت اقدام کنند.

وی افزود: کمیته ای تحت عنوان سخت و زیان آور تعریف شده که اعضای آن را رییس اداره کار، نماینده تامین اجتماعی، نماینده کارگر، نماینده کارفرما و نماینده وزارت بهداشت تشکیل می دهند. این کمیته موظف است از کارگاهها بازدید و پیگیری کند که شرایط سخت و زیان آور کارگاه برطرف شود. این کمیته که افراد متخصصی در آن عضویت دارند، پس از گذشت دو سال از بازدید، محیط کارگاه را بررسی می کنند که آیا آلایندگی کارگاه و سخت یا زیان آور آن برطرف شده است.

حیدری در توضیح سخت و زیان آور گفت: یک تعریف برای کار سخت و یک تعریف برای زیان آور داریم. امکان دارد کاری سخت نباشد اما زیان آور نباشد به عنوان مثال نیروی کار کنار دستگاهی کار کند که صدای آزار دهنده ای دارد اما کار سختی نیست. در این مورد که صدای زیاد روی روان نیروی کار اثر می گذارد، می توان با استفاده از گوشی یا صداگیرهای مخصوص، این آلایندگی را کم کرد یا از بین برد.

وی با انتقاد از کارفرمایانی که نسبت به از بین بردن شرایط سخت و زیان آور کارگاه اقدام نمی کنند گفت: ما حق نداریم به بهانه سرعت دادن به بازنشستگی، جسم و جان نیروی کار را ناتوان کنیم و باید سخت و زیان آور در کارگاهها از بین برود. به عبارت بهتر نباید در کارگاههایی که امکان از بین بردن شرایط سخت و زیان آور وجود دارد، در اثر بی توجهی، نیروی کار را فرسوده کنیم برای آنکه زودتر بازنشسته شود.

مدیرکل تامین اجتماعی غرب تهران بزرگ گفت: امروزه بیشتر کارفرمایان موافق از بین بردن آلایندگی و سختی کار در کارگاه هستند و سازمان تامین اجتماعی نیز به دنبال همین مهم است، زیرا شعار و محور توسعه باید نیروی سالم کار باشد. فراموش نکنیم که نیروی کار نقش های دیگری همچون پدر، مادر، همسر، فرزند، خواهر و برادر دارد...

بنابر این قرار نیست نیروی کار در شرایط سخت و زیان آور کار کند و هنگامی که بیمار و از کارافتاده شد، پس از بازنشستگی وارد محیط خانواده شود و دیگر اعضای خانواده با یک جسم علیل، ضعیف یا بیمار مواجه شوند که سربار خانواده شده است. باید بپذیریم که یک بازنشسته ستون خانواده است و نباید این ستون لرزان و بیمار باشد.

وی در پاسخ به اینکه سالهاست از اجرای قانون سخت و زیان آور می گذرد و همچنان کارگاهها شرایط سخت و زیان آور را از بین نبرده اند. دلیل این بی توجهی چیست و آیا سازمان با این قبیل کارفرمایان برخورد کرده است گفت: اگرچه نحوه برخورد با این قبیل کارفرمایان در قانون تعیین شده، اما اکنون بسیاری از کارفرمایان تغییراتی در کارگاههایشان داده اند تا شرایط سخت و زیان آور را تغییر دهند. حتی بسیاری از کارگاهها در محیط هایی که آلایندگی آن بالاست و امکان کاهش یا از بین بردن آن وجود ندارد، از رباط استفاده کرده اند یا نوع کار را تغییر داده اند تا محیط را سالم سازی کنند.

حیدری در خصوص استفاده از قانون سخت و زیان آور گفت: کارگرانی که در شرایط سخت و زیان آور کار می کنند، باید درخواست خود را به کمیته مخصوص ارایه کنند تا این کمیته شرایط کارگاه را بررسی کند و در صورتی که سخت و زیان آور بودن آن را تایید کرد، کارگر شامل بازنشستگی پیش از موعد شود. اعضای این کمیته آلاینده سنجی و سختی را بررسی می کنند و چنانچه امکان از بین بردن سخت و زیان آور وجود داشته و کارفرما نسبت به آن کوتاهی کرده باشد، برخورد لازم با متخلف صورت می گیرد، اما هیچ مشکلی برای نیروی کار ایجاد نمی شود و کارگر می تواند از این قانون استفاده کند زیرا نقشی در آن نداشته است.

وی در پاسخ به اینکه تا چه اندازه سازمان تامین اجتماعی در نتیجه اجرای قانون سخت و زیان آور ناچار شده هزینه بدهد و خسارت وارده به تامین اجتماعی چقدر بوده است گفت: بهتر است به جای آنکه نگاه ما مادی باشد، نگاه مان را انسانی کنیم و بر سلامت محور بودن کار تاکید داشته باشیم و باور کنیم که نیروی کار سالم محور توسعه اقتصاد است. مدیرکل تامین اجتماعی غرب تهران بزرگ در پاسخ به اینکه امروزه کارگران بسیاری مایل هستند 20 سال در کارگاه سخت و زیان آور کار کنند تا زودتر بازنشست شوند حتی اگر دچار آسیب جسمی و روحی بشوند، زیرا از نبود امنیت شغلی و بیکار شدن در سنین بالا واهمه دارند گفت: متاسفانه این تفکر غلط و البته خطرناکی است. زیرا این افراد باید سالها محور خانواده باشند. این افراد فراموش نکنند که بیماری می تواند تمام حقوق بازنشستگی آنان را صرف دارو و درمان کند و حتی زندگی را برای دیگر اعضای خانواده شان غیر قابل تحمل کند. بنابر این از نیروهای کار می خواهیم سلامت محیط کار را بر بازنشستگی پیش از موعد ترجیح دهند.