در گفت و گوی اختصاصی رییس کمیته محیط زیست شورای شهر تهران با تجارت آنلاین مطرح شد؛

آسیب شناسی آلودگی هوای پایتخت

آلودگی هوا مانند سالهای قبل روی شهر تهران خیمه زده و جان انسانها را هدف گرفته است. افرادی که به دلیل آلودگی هوا جان خود را از دست می دهند، وحشتناک است و خطرناک تر این است که اگر این روند را کنترل نکنیم، آینده ای تیره در پیش رو خواهیم داشت.

کد خبر: ۸۹۰۳۰

تاریخ: ۱۰ آذر ۱۳۹۸ - ۱۴:۰۱

کورش شرفشاهی: آلودگی هوا مانند سالهای قبل روی شهر تهران خیمه زده و جان انسانها را هدف گرفته است. افرادی که به دلیل آلودگی هوا جان خود را از دست می دهند، وحشتناک است و خطرناک تر این است که اگر این روند را کنترل نکنیم، آینده ای تیره در پیش رو خواهیم داشت. اکنون که آلودگی هوا از شاخص 150 عبور کرده، مدیریت را حساس تر کرده است. در این رابطه ستادهای بحران هر از چندگاهی تشکیل می شود که کمیته اضطرار نیز به مناسبت آلودگی هوا تشکیل شد و فرمان تعطیلی مدارس و دانشگاهها را داد.اما اینکه تا چه زمانی باید با این بحران دست به گریبان باشیم، آیا راهکاری وجود دارد و چشم انداز آینده چیست، سوالاتی است که در گفت وگو با آرش میلانی رییس کمیته محیط زیست شورای شهر تهران مطرح کردیم.

شرایط نامناسب جغرافیایی

رییس کمیته محیط زیست شورای شهر تهران با اعلام اینکه یکی از عوامل آلودگی هوا، شرایط نامناسب جغرافیایی است گفت: در برخی شهرها مانند استانبول که در کنار دریا هستند، آلودگی بسیار کمی دارند، اما درتهران این توان جغرافیایی نیست و بدتر اینکه به دلیل کوههایی که اطراف تهران قرار دارد، وارونگی هوا نیز رخ می دهد. از طرف دیگر تهران آب ندارد و ناچار هستیم آب را از مناطق دیگر وارد کنیم، اما هوا را نمی توانیم وارد کنیم و جریان هوا، خارج از کنترل بشر است.

وی با تاکید بر اینکه ظرفیت طبیعی جابجایی هوا در تهران وجود ندارد به ویژه آنکه وقتی وارونگی هوا در تهران رخ می دهد گفت: مگر سرعت باد در تهران به ویژه در حالت وارونگی هوا چقدر است؟ در مواقعی که وضعیت اقلیمی مانند سال گذشته خوب است و بارش باران یا وزش باد وجود دارد، آلودگی هوا به حداقل ممکن می رسد، اما وقتی باد نباشد یا بارندگی کم باشد، ظرفیت تهویه طبیعی به یک سوم کاهش می یابد و در اصل دو سوم تهویه طبیعی شهری که در آن زندگی می کنیم را از دست می دهیم.

میلانی با تاکید بر اینکه وارونگی هوا و آلودگی به این دولت و شهردار یا به دولتها و شهرداران قبلی ربطی ندارد گفت: در یک دوره زمانی 100 روزه احتمال وارونگی هوا همواره وجود دارد. بنابر این اگر به عنوان شهروند تهرانی، باید زمانی که خطری در یک بازه زمانی تهران را تهدید می کند، سعی کنیم برای کاهش زیانهای ناشی از آن، با تمام توان پیشگیری کنیم. به خصوص آنکه بدانیم نمی توانیم این خطر را از بین ببریم، بلکه باید سعی کنیم خطرات ناشی از آن را کاهش بدهیم.

عضو شورای شهر تهران جمعیت زیادی که به تهران می آیند را به مانند زنگ خطری برای آلودگی هوا توصیف کرد و گفت: اگر جمعیت شهر تهران 5 میلیون نفر بود، می توانستیم با مدیریت رفت و آمد، آلودگی هوا را مدیریت کنیم، اما وقتی جمعیت تهران سه برابر این عدد است، مدیریت این جمعیت برای پیشگیری از آلودگی در عمل پایین می آید.

وی یکی از مشکلات تهران را، انتقال آلودگی از شهرهای مجاور به تهران دانست و گفت: در آلودگی اخیر هوا، شاهد بودیم که کمربند جنوبی تهران از ورامین تا شهریار، دچار آلودگی هوا شده اند. این در حالی است که همین کمربند اطراف تهران در 10 سال گذشته را باغ ها تشکیل می دهند و ریه تصفیه هوای تهران بودند.

شرایط پیچیده تر شده است

میلانی با اعلام اینکه اکنون کرج از نظر آلودگی با تهران رقابت می کند و گاهی بیشتر از تهران می شود گفت: این در حالی است که در گذشته شهرهای اطراف تهران هوای بسیار صافی داشت.

وی با اشاره به اینکه منطقه تهران به دلیل داشتن ظرفیت اشتغالزایی و فرصتهای اقتصادی برای مردم جذاب است و جمعیت زیاد به دلیل استفاده از وسایل رفت و آمد، باعث افزایش آلودگی می شود گفت: بنابر این با هر شرایطی آلودگی را در تهران خواهیم داشت و اکنون شرایط پیچیده تر هم شده است.

رییس کمیته محیط زیست شورای شهر تهران گفت: وقتی یک دوره 100 روزه داریم که آلودگی در آن وحشتناک می شود، باید سیستم حمل و نقل عمومی بتواند پاسخگوی این جمعیت باشد، اما واقعیت این است که ناوگان حمل ونقل عمومی بیش از این ظرفیت ندارد.

وی با اعلام اینکه اکنون مترو نقش بسیاری در حمل و نقل عمومی دارد گفت: افزایش قیمت بنزین باعث شده تا حدود 20 درصد بر ظرفیت مترو افزوده شود اما دیگر ظرفیت مترو نیز پر شده و بیش از این ظرفیت ندارد.

میلانی با اشاره به اینکه اکنون 40 درصد جمعیت از وسایل نقلیه عمومی استفاده می کنند گفت: تا زمانی که حمل و نقل عمومی پاسخگو نباشد، نمی توانیم حتی بخشی از این 40 درصد را قانع کنیم که خودرو شخصی را کنار بگذارند و به سمت حمل ونقل عمومی بیایند. اگر این 40 درصد را گروه بندی کنیم، بخشی خانم ها هستند که به دلایل گوناگون از جمله امنیت، حاضر نیستند خودرو شخصی را کنار بگذارند. برای سالمندان نیز سخت است که از خودرو عمومی استفاده کنند، زیرا امکان سرپا ایستادن و شرایط سخت را ندارند.

وی تاکید کرد: اگر می خواهیم20 درصد از 40 درصد کسانی که از خودرو شخصی استفاده می کنند، کم شوند و از سیستم حمل ونقل عمومی استفاده کنند، باید راهکاری جدی بیاندیشیم.

رییس کمیته محیط زیست شورای شهر تهران با تاکید بر اینکه نمی توانیم ظرفیت تهویه هوای تهران را افزایش بدهیم گفت: وقتی باغها را تخریب می کنیم و کانالهای تخلیه هوای تهران را با ساختن برج ها کور می کنیم، باید منتظر کاهش ظرفیت تهویه هوای تهران باشیم.

وی با اعلام اینکه اکنون آلودگی هوا در قسمت های شمالی تهران کمتر از قسمت های جنوبی است گفت: بادی که از سمت کوههای کن به سوی پونک می آید، از آلودگی هوای این منطقه می کاهد. از سوی دیگر با ساختن برجها، فضای سبز شمال تهران را از بین بردیم و اکنون باید تاوان این رفتار اشتباه خود را پس بدهیم، البته امیدواریم همین باغهای موجود را حفظ کنیم.

میلانی با اشاره به اینکه سیستم حمل و نقل عمومی شامل تاکسی، مینی بوس، اتوبوس و مترو می شود گفت: در بین این وسایل، اتوبوس اهمیت ویژه ای دارد، اما نسبت به این وسیله کم لطفی می شود.

وی با یادآوری اینکه در تمام شش سال دوره ریاست جمهوری آقای روحانی، حتی یک اتوبوس به شهرداری تهران برای حمل و نقل عمومی اختصاص داده نشده است گفت: اتوبوس های شرکت واحد در گذشته از محل اعتبارات دولتی اختصاص داده می شد. در دولتهای گذشته همواره به سیستم حمل و نقل عمومی اتوبوس واگذار شده که آخرین مورد آن در دوره ریاست جمهوری آقای احمدی نژاد بود که 10 هزار اتوبوس به سیستم حمل و نقل عمومی اختصاص داده شد، اما از سال 89 که هدفمندی یارانه ها اجرایی شد، واگذاری اتوبوس به سیستم حمل و نقل عمومی متوقف شد.

وجود 3 هزار اتوبوس فرسوده

رییس کمیته محیط زیست شورای شهر تهران با اعلام اینکه اتوبوس ها به سن فرسودگی رسیده است گفت: اکنون 3 هزار اتوبوس فرسوده داریم که معنای فرسودگی توقف زیاد، کاهش سرویس دهی و افزایش آلایندگی است.

وی با اشاره به اینکه عده ای انتظار دارند که شهرداری با بودجه 18 هزار میلیارد تومانی اتوبوس هم خریداری کند گفت: از بودجه 18 هزار میلیارد تومانی شهرداری تهران، 8 هزار میلیارد تومان صرف حقوق و دستمزد کارکنان شهرداری است که هرگز نمی توانیم حتی 5 درصد حقوق را کسر کنیم تا اتوبوس بخریم؟ دو هزار میلیارد تومان هزینه نگهداری خدماتی شامل لایروبی نهرها، جمع آوری زباله و مواردی ازاین دست است که اگر بخواهیم بخشی از این خدمات را با هدف صرفه جویی حذف کنیم، حدود 100 میلیارد تومان می شود که می توانیم تنها50 دستگاه اتوبوس خریداری کنیم. از سوی دیگر 6 هزار میلیارد تومان بودجه شهرداری صرف هزینه های حمل و نقل برای نگهداری، سوخت، تعمیرات و دیگر هزینه های اتوبوس ها و توسعه و بهره برداری مترو می شود.

میلانی با اعلام اینکه بلیت اتوبوس 800 تومان است گفت: اگر هزینه نگهداری، دستمزد راننده، سوخت و دیگر هزینه های اتوبوس را بخواهیم بر قیمت بلیت سرشکن کنیم، حدود4 هزار تومان می شود و سوال اینجاست که این فاصله 3200 تومانی را چه کسی باید بدهد؟

وی با اشاره به اینکه بلیت 800 تومانی یارانه ای است که شهرداری می دهد گفت: اکنون هزار میلیارد تومان از بودجه شهرداری برای اتوبوس هزینه می شود. بنابر این چیزی نمی توانیم بابت این موارد اختصاص بدهیم. از سوی دیگر فرمانداری، شورای شهر و دیگر دستگاهها به شهرداری اجازه نمی دهند که قیمت بلیت اتوبوس را گران کند.

عضو شورای شهر تهران افزود: در نهایت 2 هزار میلیارد تومان برای پروژه های عمرانی می ماند گفت: اگر شهرداری بخواهد 4 پروژه اجرا کند، اعتبارات عمرانی هم به پایان می رسد.

وی از رسانه ها خواست برای افکار عمومی شفاف سازی کنند و گفت: مردم باید بدانند شهرداری چه وضعیتی دارد.

میلانی افزود: انتظار ما از دولت این است که بخشی از درآمد ناشی از هدفمندی یارانه را برای خرید اتوبوس اختصاص دهد که متاسفانه در این مورد نیز تاکنون به نتیجه نرسیده ایم و بارها به دری کوبیده ایم که پشت آن دولت ایستاده و گوش شنوایی ندارد.

وی با تاکید بر اینکه شرایط امروز ویژه است و درجنگ اقتصادی قرار داریم گفت: در دوران دفاع مقدس مردم برای کمک می آمدند و اکنون نیز در جنگ اقتصادی قرار داریم و تحریم شامل قطعات اتوبوس هم می شود. تحریم ها، قیمت اتوبوس را دو برابر کرده و امکان خرید آن را هم نداریم. از سوی دیگر به مردم هم نمی توانیم بگوییم با دوچرخه رفت و آمد کنید. در نتیجه باید راهکاری پیدا کنیم که در شرایط خاص تحریم بتوانیم اتوبوس تهیه کنیم.

رایزنی با دولت برای خرید اتوبوس

رییس کمیته محیط زیست شورای شهر تهران از رایزنی با دولت برای خرید اتوبوس خبر داد و گفت: اکنون 57 درصد مردم یارانه معیشتی گرفته اند. آیا نباید بخشی از افزایش قیمت ناشی از گران کردن بنزین، برای ارتقای سیستم حمل ونقل عمومی اختصاص داده شود؟ سوال ما اینجاست که چرا این کار را نمی کنند؟

وی با اعلام اینکه اکنون تمام دستگاهها مالیات و عوارض می دهند گفت: اداره دارایی دایم حلقه دریافت مالیات را تنگ تر می کند و نمی توانیم به این دستگاهها فشار بیاوریم که مالیات وعوارض بابت خرید اتوبوس هم بدهند، اما می توانیم از مردم بخواهیم به ما کمک کنند.

میلانی با اعلام اینکه منابع آلاینده تهران به سه بخش تقسیم می شود گفت: بخش اول شامل منابع متحرک می شود که شامل خودروهاست و حدود 70 درصد آلاینده ها راشامل می شود، دیگری منابع ثابت است که شامل منابع خانگی و صنایع است و بقیه شامل منابع طبیعی است که بسیاری از آنها در تهران نیست.

وی معضل اصلی آلایندگی در تهران را رفت و آمد خودروها دانست و گفت: در این روزهای آلودگی هوا، مهمترین کار مدیریت رفتار ترافیکی است و باید آنچنان اطلاع رسانی شود که مردم رفتار ترافیکی خودشان را تنظیم کنند. به عنوان مثال اگر فردی نوبت عمل جراحی دارد که می تواند زمان آن را به تاخیر بیندازد، اگر مادری باردار است، افرادی که دیابت یا بیماری قلبی دارند و خلاصه اینکه هر کس در هر شرایطی که می تواند از خانه بیرون نیاید، بهتر است در خانه بماند.

رییس کمیته محیط زیست شورای شهر تهران تاکید کرد: حدود 18 درصد رفت و آمدهای درون شهری هیچ ضرورتی ندارد و مردم می توانند آن سفرها را به روزهایی موکول کنند که هوا سالم است.

وی با تاکید بر اینکه بباید کمیته اضطرار به موقع کار کند گفت: هشدارهای کمیته اضطرار امسال به موقع بود و تعطیلی مدارس به موقع انجام شد. طرح ترافیک هم باید بازنگری شود و بازدارندگی طرح ترافیک را باید پالایش کرد و نباید هیچ تعصبی داشته باشیم.