نایب رییس کمیسیون عمران مجلس در گفتگو با تجارت آنلاین تشریح کرد؛

اقتصاد زیر آوار پروژه های نیمه کاره

نماینده سنندج در مجلس با اشاره به اینکه بسیاری از پروژه ها مربوط به سالهای دور بوده و هنوز نیمه کاره است گفت: شاید در آن سالها می توانستیم با قیمت های پایین این پروژه ها را به پایان برسانیم اما امروز که به ماههای پایانی سال 1398 نزدیک می شویم، بیش از 800 هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز داریم تا 86 هزار پروژه نیمه کاره ای که از سالهای گذشته شروع شده و هنوز نیمه کاره است، به پایان برسد و تکمیل شود.

کد خبر: ۹۱۸۶۸

تاریخ: ۰۸ دی ۱۳۹۸ - ۱۶:۱۷

کورش شرفشاهی: برای آنکه توسعه کشور به مرز پایداری برسد، لازم است توجه به مباحث زیربنایی در اولویت قرار گیرد که یکی از مسایل زیربنایی کشور، مباحث عمرانی است. سالهاست دولتها می آیند و می روند و همه ساله در قالب لایحه بودجه اعتباراتی برای پروژه های عمرانی تصویب می شود اما با کمال تاسف این پروژه های نیمه کاره از دولتی به دولت دیگر واگذار می شود تا سربار مدیریت آینده کشور باشد. پروژه هایی که برخی از آنها در حد کلنگ زنی مانده و پروژه هایی که درصد قابل توجهی از آنها به پایان رسیده و با تزریق منابع اندکی می توان آنها را به نتیجه رساند. بدتر اینکه بسیاری از این پروژه ها آنقدر طول می کشد که دیگر توجیه اقتصادی یا ارزش لازم را ندارد و ناچار هستیم آنها را به فراموشی بسپاریم. اگرچه در بودجه سال جاری نیز اعتبارات عمرانی محقق نشد اما دولت در لایحه بودجه سال 99 به دنبال آن است که 100 درصد اعتبارات عمرانی را از محل منابع فروش نفت و گاز یا تمکل دارایی های سرمایه ای تامین کند.

درآمدهای نفت وگاز برای عمران

رييس سازمان برنامه و بودجه گفت: توافق كرديم كه براي سال ۱۳۹۹ هر آنچه كه از محل واگذاري دارايي‌‌هاي سرمايه‌اي اعم از فروش نفت و ساير اموالي كه سرفصل آنها را دسته‌بندي مي‌كنيم، براي طرح‌هاي عمراني اختصاص داده شود و حتي ريالي از منابع نفتي را در سال ۱۳۹۹ براي اعتبارات جاري و هزينه اي استفاده نكنيم.محمد‌باقر نوبخت افزود: در سال آينده همه اين منابع و آنچه كه از واگذاري دارايي‌هاي سرمايه‌اي مي‌آيد، به تملك دارايي‌هاي سرمايه‌اي اختصاص پيدا مي‌كند و اين از سياست‌هاي اقتصاد مقاومتي است.وي با اعلام اینکه رقمي حدود ۸۶ هزار پروژه عمراني ناتمام در كشور وجود دارد و منابع ما براي اين كار محدود است گفت: اولويت بندي ما اين بود كه بتوانيم همه طرح‌هايي را كه در سال ۱۳۹۹ قابليت اتمام دارد، از اين محل، در اولويت اول داشته باشيم و تمام طرح‌هايي را كه مقام مقام معظم رهبري و رياست جمهور در سفرهاي استاني آنها را جزء برنامه‌هاي سفر تعيين كردند، به همه آنها مبالغي را كه در سال ۱۳۹۹ تعيين شد، پرداخت کنیم.

اولویت استانهای کم برخوردار

رييس سازمان برنامه و بودجه گفت: طرح‌ها و پروژه‌هايي را كه در استان‌هايي هستند كه از نظر توسعه بايد مورد توجه بيشتري قرار بگيرند و البته از اين اولويت‌ها خارج هستند و ما طرح‌هاي عمراني استان‌هاي كمتر برخوردار را بايد بتوانيم در ارتباط با اين موارد از اولويت برخوردار كنيم.وي افزود: منابع ما براي طرح‌هاي عمراني مشخص شد، كه از محل واگذاري دارايي‌هاي سرمايه‌اي است و از طرف ديگر، اولويت بندي‌هاي ما تصويب شد و مبالغ آن در حدود ۶۶ تا ۷۰ هزار ميليارد تومان پيش‌بيني است كه در سال آينده براي طرح‌هاي عمراني استفاده كنيم و همانند امسال بايد ۵۰ درصد براي طرح‌هاي عمراني پرداخت مي‌كرديم كه در عمل به ۶۷ درصد رسيد. نوبخت تاکید کرد: در هيچ سالي در دو دولت قبلي، در سال‌هاي گذشته در نيمه اول سال حدود ۳۰ هزار ميليارد تومان براي طرح‌هاي عمراني پرداخت نشده بود كه در سال جاري اين اتفاق افتاد.

پروژه های رها شده

در همین رابطه نایب رییس کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی با ابراز تاسف از اینکه پروژه های عمرانی بسیاری به صورت نیمه کاره رها شده است گفت: متاسفانه هیچ توجهی به حل این معضل نمی شود و همچنان نگران وضعیت بخشهای زیرساختی کشور هستیم.احسن علوی در گفت و گو با خبرنگار روزنامه تجارت با اشاره به اینکه کشور از ثبات اقتصادی برخوردار نیست گفت: همین بی ثباتی باعث می شود تا نتوانیم برای بخشهای اقتصادی کشور برنامه ریزی درستی داشته باشیم.وی با تاکید بر اینکه یکی از بخشهای اقتصادی که گرفتار بی ثباتی شده، بخش عمران است گفت: تغییرات اقتصادی وحشتناک است و این تغییرات گریبانگیر بخش عمران شده به نوعی که پروژه های بسیاری به صورت نیمه کاره باقی مانده که اعتبار لازم را برای نهایی کردن آنها نداریم.

نیاز به اعتبار800 هزار میلیاردی

نماینده سنندج در مجلس با اشاره به اینکه بسیاری از پروژه ها مربوط به سالهای دور بوده و هنوز نیمه کاره است گفت: شاید در آن سالها می توانستیم با قیمت های پایین این پروژه ها را به پایان برسانیم اما امروز که به ماههای پایانی سال 1398 نزدیک می شویم، بیش از 800 هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز داریم تا 86 هزار پروژه نیمه کاره ای که از سالهای گذشته شروع شده و هنوز نیمه کاره است، به پایان برسد و تکمیل شود.وی در پاسخ به اینکه این پروژه ها مربوط به کدام دولت و چه سالهایی است گفت: این پروژه ها سالهای سال است که کنگ زنی شده و اکنون روی هم انباشته است و در بین آنها مواردی هستند که از سال 1360 رها شده و کسی به سراغش نمی رود. علوی با اشاره به اینکه هر ساله بیش از 60 تا 70 هزار میلیارد تومان اعتبارات عمرانی در بودجه نداشته ایم گفت: البته این عددها در قالب اعتبار است و هنگام تخصیص آب می رود.

اعتباراتی که می پرد

وی با تاکید بر اینکه تخصیص اعتبارات عمرانی به 40 هزار میلیارد تومان نیز نمی رسد گفت: معنای این اعداد این است که اگرچه همه ساله بین 60 تا 70 هزار میلیارد تومان اعتبار عمرانی داریم، اما بیش از 50 هزار میلیارد تومان تخصیص نمی یابد و اگر روی همین تعداد پروژه بمانیم و پروژه دیگری کلنگ زنی نشود، حداقل 20 سال زمان نیاز داریم تا این پروژه ها به پایان برسد.نایب رییس کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی با تاکید بر اینکه بخش زیادی از این پروژه ها حاکمیتی نیست و باید به بخش خصوصی واگذار شود گفت: با توجه به اینکه دولتها سنگین عمل می کنند و به تنبل بودن معروف هستند، بهتر این است که از بخش خصوصی بخواهیم این پروژه ها را به نتیجه برساند.وی از مشکلات دولت در تامین اعتبار و تخصیص سرمایه ابراز تاسف کرد و گفت: اگر بخواهیم این 86 هزار پروژه را با اعتبارات دولتی انجام بدهیم و به دولت آویزان شویم، سالهای سال طول می کشد.

استهلاک پروژه های نیمه تمام

علوی به تبعات تاخیر در اجرا و نهایی کردن پروژه ها اشاره کرد و گفت: هنگامی که پروژه ها طول بکشد و به بهره برداری نرسد، به دلیل مرور زمان، مصالح ساختمانی به کار رفته مستهلک می شود و نیازمند این است که بر اساس آیین نامه ساختمان، هر 5 سال یک بار ساختمان مقاوم سازی شود.وی با اعلام اینکه وقتی پروژه نیمه کاره رها شود، هزینه های بیشتری به دنبال خواهد داشت گفت: شاید گمان شود که دولت برای ساخت وساز اعتبارات بسیاری نیاز دارد، در حالی که بیشترین هزینه ای که پروژه ها می برد، به دلیل تعلل در انجام کار و تاخیر در اجرای پروژه هاست.نماینده سنندج با ابراز تاسف از بی توجهی دولت به پایان دادن به پروژه ها و بی توجهی به تبعات آن گفت: بیش از40 درصد هزینه هایی که به کشور تحمیل می شود، به دلیل هزینه تاخیر در اجرای پروژه هاست.

تاوان کلنگ زنی های بیهوده

وی با ابراز تاسف از اینکه مسوولان توجهی به تبعات رها کردن پروژه ها ندارند گفت: نمی دانیم مسوولان نمی دانند یا نمی خواهند کاری انجام بدهند اما به خوبی مشخص است که چه تاوانی بابت کلنگ زدن های بیهوده و پایان ندادن به پروژه ها می دهیم. علوی با تاکید بر اینکه تاخیر در نهایی کردن ساختمان باعث می شود که هزینه های تکراری روی ساختمانها انجام بدهیم گفت: ساختمانهای نیمه کاره ای که رها می کنیم، بر اثر عوامل جوی فرسوده می شود زیرا هنگامی که ساختمانی نیمه کاره رها می شود، در معرض باد و باران قرار می گیرد که در نهایت مستهلک و به مرور زمان نابود می شود.وی با ابراز تاسف از اینکه تاکنون اتفاق نیتفاده که 100 درصد اعتبارات عمرانی تخصیص پیدا کند به تبعات آن اشاره کرد و گفت: در مجلس برآورد می کنیم که چقدر اعتبار نیاز است تا فلان مقدار از پروژه ها به پایان برسد اما وقتی اعتبار تخصیص داده نمی شود، همه محاسبات به هم می ریزد.

دولت مسوول اجرای پروژه ها

نایب رییس کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی در پاسخ به اینکه چرا مجلس بر تخصیص اعتبارات نظارت می کند گفت: این طور نیست که مجلس پس از تصویب بودجه همه چیز را رها کند. پروژه ها موافقت نامه دارد و در قانون لایحه بودجه، ردیف مشخصی برای آن تعیین می شود.وی با تاکید براینکه هنگام بررسی بودجه همه چیز را در نظر می گیریم گفت:در لایحه بودجه سالانه مشخص است که چه مقدار اعتبار برای چه پروژه هایی تعریف شده و دولت وظیفه دارد آنها را اجرایی کند، اما اینکه چگونه کنترل بشود و چه کسی مسوول پیگیری است که این اعتبارات به صورت دقیق هزینه شود، وظیفه دستگاه اجرایی و دولت مسوول است.علوی با اشاره به اینکه دستگاه های نظارتی متعددی مانند دیوان محاسبات بر تخصیص اعتبارات نظارت دارند گفت: هرگاه که دولت از مسیر بودجه منحرف شد، دیوان محاسبات وظیفه دارد گزارش دهد تا دولت را مجبور به اجرای قانون کنیم.

مشکلات تامین اعتبار

وی از مشکلات مالی کشور خبر داد و گفت: تخصیص بودجه، اعتبار می خواهد که متاسفانه در این زمینه با مشکل رو به رو هستیم و در بسیاری از موارد دولت نمی تواند به تعهدات خود در جذب اعتبار عمل کند.نماینده سنندج در مجلس با اشاره به اینکه دولت برای تامین کسری بودجه ناچار به انتشار اوراق خزانه و اوراق مشارکت است گفت: متاسفانه در زمینه توزیع اوراق نیز مشکلات خاصی داریم که باعث شده دولت در این زمینه نیز نتواند به صورت بایسته عمل کند.

پیمانکاران طلبکار

وی با تشریح مشکلات پیمانکارانی پرداخت که متعهد به انجام کار در پروژههای دولتی هستند و گفت: پیمانکار وارد عرصه می شود و تعهد می کند پروژه را به پایان برساند و هنگامی که دولت قرار است اعتبار به پروژه تزریق کند، به وظیفه خود عمل نمی کند، در نتیجه پیمانکار برای آنکه کار تعطیل نشود، از جیب خودش هزینه می کند تا در آینده از دولت بگیرد، که حسن نیت پیمانکار در این زمینه هم با مشکل رو به رو می شود.علوی در پاسخ به اینکه چرا از تسهیلات بانکی استفاده نمی شود گفت: بانکها نیز همکاری درستی ندارند. اکنون پیمانکار باید سه سال صبر کند تا بتواند از بانک تسهیلات بگیرد و چون این زمان زیادی است، کارفرما ناگزیر می شود از بازار آزاد تنزیل کند که همین کار باعث می شود20 درصد از سود پروژه را بابت تنزیل بدهد و این مشکلات تنها بخشی از موانع است که باعث چالش در در اجرای پروژه ها می شود.وی با تاکید بر اینکه باید واقعیت ها را بپذیریم گفت: مجلس کار کارشناسی انجام می دهد و بودجه های عمرانی در قالب لایحه بودجه تعیین می شود، اما تخصیص داده نمی شود، زیرا درآمد دولت کم است یا در جایی به کسری بودجه می خورد.

ناتوانی دولت در تامین اعتبار

نایب رییس کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی در پاسخ به اینکه وقتی نمایندگان مجلس در قالب لایحه بودجه، منابع درآمد را مشخص می کنند، چرا تخصیص پیدا نمی کند گفت: هنگام بررسی بودجه، عدد 70 هزار میلیارد تومان را برای بودجه عمرانی تعیین و محل تامین آن را مشخص و به دولت برای اجرا ابلاغ می کنیم. بنابر این وقتی همه چیز را مشخص کردیم و به دولت تکلیف می کنیم که این اعتبار را از فلان محل تامین کند، دولت باید عمل کند، اما مشاهده می کنیم که دولت نمی تواند این درآمد را تامین کند و هنگامی که با کسری بودجه رو به رو می شود، نهایت می تواند 40 هزار میلیارد تومان تخصیص بدهد و بیشتر از این نمی تواند.

اعتبارات عمرانی قربانی حقوق

وی با تاکید براینکه پرداخت حقوق ومزایای کارکنان در اولویت دولت قرار دارد گفت: دولت هرگز نمی تواند حقوق و مزایای کارکنانش را نپردازد یا با تاخیر بپردازد، بنابر این وقتی دولت برای پرداخت این هزینه ها با مشکل رو به رو بشود، ناچار خواهد بود منابع را از مراحل دیگری تامین کند و در اولین گام به سراغ اعتبارات عمرانی می رود.علوی با اشاره به سابقه تاریخی قربانی کردن اعتبارات عمرانی گفت: وقتی درآمد دولت کم می شود یا نمی تواند به هر دلیلی بودجه را محقق کند و از سوی دیگر هزینه ها به صورت غیر منتظره بالا می رود، دولت ناچار می شود آن بخش از اعتباراتی که مشکلات کمتری برای مردم دارد را حذف کند که اعتبارات عمرانی همواره مظلوم واقع می شود.نماینده سنندج در پاسخ به اینکه امسال نیز پیش بینی کسری بودجه را می دهید گفت: هنوز زود است دراین مورد صحبت کنیم زیرا هنوز دخل و خرج دولت در صحن علنی مجلس بررسی وتصویب نشده اما دولت سالهاست که با کسری بودجه رو به رو می شود و همواره نیز ناچار می شود از دیگر بخشها برای جبران کسری تخصیص بدهد که اعتبارات عمرانی یکی از این بخشها بوده است.