تجارت آنلاین از بازار داغ اغذیه فروشی های خیابان ستارخان گزارش می دهد؛

پیاده رو فروشی برای کسب درآمد

خیابان ستارخان یکی از قدیمی ترین خیابان های تهران به شمار می رود، این خیابان بیش از نیم قرن قدمت دارد، وجب به وجب این خیابان اصلی غرب پایتخت را مغازه ها و پاساژ های گوناگونی احاطه کرده اند و سالیان سال است صنوف و مشاغل گوناگون به کسب و کارشان مشغول اند.

کد خبر: ۹۲۴۰۶

تاریخ: ۱۲ دی ۱۳۹۸ - ۱۲:۲۶

محمد خادمی:خیابان ستارخان یکی از قدیمی ترین خیابان های تهران به شمار می رود، این خیابان بیش از نیم قرن قدمت دارد، وجب به وجب این خیابان اصلی غرب پایتخت را مغازه ها و پاساژ های گوناگونی احاطه کرده اند و سالیان سال است صنوف و مشاغل گوناگون به کسب و کارشان مشغول اند.

در این خیابان همه نوع شغلی پیدا می شود، ازابتدای میدان توحید تا شهرآرا بورس مواد غذایی است، انواع ساندویچ و پیتزا ، بستنی و آبمیوه، چایخانه، تهیه غذای سنتی و خانگی، طباخی و مغازه های خاص آش فروشی، آب انار و نان روغنی به شکل مسالمت آمیز و بدون بساط دست فروشان جلو مغازه شان به کسب و کار شان می پردازند؛ در این میان برخی از این کسبه خود را مالک پیاده روی جلوی مغازه شان می دانند به طوری که میز و صندلی برای پذیرایی از مشتریان شان در پیاده رو نصب کرده اند و عده دیگرشان اجازه ورود مشتری به داخل مغازه شان را نمی دهند و مشتریان را مجبور می کنند بیرون از مغازه در پیاده رو صف ببندند ، عده ای دیگر از این کسبه وسایل آشپزی شان را در پیاده رو بساط می کنند.

این در حالی است که طبق قانون سد معابر عمومی و اشغال پیاده روها و استفاده غیرمجاز از آن ها با هر عنوانی ممنوع است و ماده ۵۵ قانون شهرداری ها، شهرداری را مکلف کرده است تا از سد معبر جلوگیری کرده و برای رفع موانع موجود و آزاد کردن معابر و اماکن به وسیله مأموران خود اقدام کند؛ اما این قانون در خیابان ستارخان توسط ماموران شهرداری نه تنها به اجرا در نمی آید، بلکه این بار خود اجرا کننده قانون، پیاده روهای این مسیر را به برخی از کسبه خیابان ستارخان اجاره داده است.

اجاره ماهیانه

برخی از کسبه این مسیر تمایلی به گفتگو با خبرنگار «تجارت» نداشتند و برخی دیگر که گفتگو کردند حاضر نشدند نامشان در این گزارش درج شود.

یکی از صاحبان این مغازه که سن و سال بالایی دارد، می گوید:« برخی از مغازه داران که فضای کمتری دارند تصمیم گرفتند برای رفاه حال مشتریانشان میز و صندلی در محوطه بیرونی مغازه در پیاده رو و حاشیه خیابان مستقر کنند، که در ابتدا شهرداری با آنها برخورد کرد و نهایتا شهرداری این بار کوتاه آمد و حاضر شد در قبال مبلغی اجازه فعالیت در پیاده رو را بدهد.» او می افزاید:« مغازه ای در این مسیر وجود دارد که 20متر مربع فضا دارد، اما صاحب آن از 40متر فضای بیرونی مغازه اش استفاده می کند، برای این نوع مغازه ها که از فضای کمتری برخوردار هستند اجاره پیاده رو خیلی خوب است.»

آن طور که این کسبه خیابان ستارخان می گوید:« گاهی اوقات درگیری هایی بین شهروندان با کسبه که در حاشیه خیابان صندلی گذاشته اند صورت می گیرد و این درگیری به حضور پلیس نیز منجر می شود.»

یکی دیگر از فست فود فروشی ها در ضلع جنوب این خیابان که تعداد زیادی صندلی در مقابل مغازه اش گذاشته است، می گوید:« شهرداری پول می خواهد، خود بنده ماهیانه اجاره پیاده رو را به حساب شهرداری واریز می کنم؛ گاهی اوقات دوماه یک بار اجاره را انجام می دهم، البته شهرداری نگفته است که از تمام فضای پیاده رو و حاشیه خیابان مقابل مغازه استفاده کنیم، تنها محیطی را می توانیم استفاده کنیم که مزاحمتی برای تردد عابران پیاده نداشته باشد» او درپاسخ به سوال خبرنگار ما درباره اینکه به چه میزان اجاره پیاده رو پرداخت می شود؟ می گوید:« فرمول خاصی ندارد از برخی که تعداد صندلی کمتری بگذارند 200هزار تومان و از برخی دیگر که فضای بیشتری را اشغال کنند تا یک میلیون تومان نیز دریافت می کنند.»

مشتریان در بیرون از مغازه

در این مسیر یکی از فست فود فروشان معروف و به نام فعالیت دارد که دو دستگاه بزرگ در دیوار بیرونی مغازه اش نصب کرده و در کنار این دستگاه صندلی گذاشته است که مشتریان سفارشاتشان را در آن اعلام کنند، این نوع ابتکار که برای سهولت و رفاه حال مشتری و فروشنده انجام شده است سد معابر در پیاده رو را به وجود آورده است، یکی دیگر از ساندویچ فروشی ها دستگاه تهیه ساندویچ را در پیاده رو گذاشته و مدام مواد غذایی درون آن را بالا پایین می کند؛ از کسبه دیگر این مسیر بستنی فروشی است که او نیز برای اینکه از دیگر همسایه هایش عقب نماند برای استفاده از پیاده رو تصمیم گرفته تا اجازه ورود مشتری به مغازه اش را ندهد و مشتریان باید بیرون مغازه سفارشات شان را بدهند و بستنی ها را بعد از تحویل در کنار همان مغازه در پیاده رو نوش جان کنند.

یکی از کسبه این مسیر که از اجاره دادن پیاده رو توسط شهرداری به برخی از کسبه این خیابان مطلع است، می گوید:« طرح صرف غذا در پیاده رو در بسیاری از شهری های بزرگ دنیا به اجرا در می آید و مردم می توانند یک فنجان قهوه و حتی یک تکه کیک را به روی یک صندلی درپیاده رو صرف کنند، به همین منظور برخی به دنبال این هستند که این نوع سبک را در این خیابان پیاده کنند، در حالی که در شهرهای کشورهای دنیا این نوع فعالیت در مسیرهای کم تردد خودرو است و از سوی دیگر در خیابان هایی که در همجواری دریا یا یک محیط توریستی باشد این طرح اجرا می شود، نه اینکه در خیابان ستارخان با این حجم بالای تردد خودرو و دود و آلودگی هوا مردم را تشویق به خوردن غذا کنیم، از سوی دیگر سبک غذا خوری در خیابان و پیاده رو در خیابان سی تیر چندسالی است به اجرا در آمده و شهرداری نیز مسیر این خیابان را به دلیل این نوع سبک غذا خوری سنگ فرش کرده و خیابان را به شکل یک طرفه کرده است و لزومی ندارد که شهرداری در سایر نقاط شهر نیز این سبک را پیاده کند.»

او ادامه می دهد:« مسیر خیابان ستارخان با کمبود جای پارک خودرو مواجه است، این درحالی است که برخی از کسبه در حاشیه خیابان تصمیم به برپا کردن میز و صندلی برای صرف غذای مشتریانشان می کنند.» یکی از کارگران فست فود فروشی کوچک این خیابان می گوید:« پنچشنبه و جمعه ها از ساعت7 تا 12 شب پیاده رو در تصرف مشتریان این مغازه ها قرار دارد و عابران پیاده به سختی می توانند از این مسیرعبور کنند.»

طرح پایلوت اجاره پیاده رو در منطقه2

خیابان ستارخان در محدوده شهرداری منطقه2 قرار دارد، به همین منظور معاون خدمات شهری و محیط زیست این منطقه «سید امیر ناصرهراتی» به سوالات خبرنگار «تجارت» درباره اجاره پیاده رو توسط شهرداری پاسخ می دهد، او در ابتدا می گوید:«طبق قانون که در تبصره 6 آمده است مالکیت شهرها برعهده شهرداری است، با این وجود هیچ یک از افراد جامعه حق ندارند مسیر تردد شهروندان را مسدود کنند، حال این افراد دست فروشان یا کسبه باشند حق سد معبر را ندارند.»

وی ادامه می دهد:« قانون گذار شهرداری را مسئول نظم شهرمنصوب کرد و شهرداری به هیچ عنوان این اجازه را به کسی نمی دهد که بخواهد نظم شهر را بهم بزند و در این زمین کسبه باید توجه بیشتری به موضوع سد معبر در پیاده رو ها داشته باشند.»

معاون خدمات شهری و محیط زیست شهرداری منطقه2 در ادامه می افزاید:« شهرداری منطقه دو، طرح های گوناگونی را در خیابان ستارخان از فلکه اول تا دوم صادقیه ، چهار راه خسرو و بازارچه سنتی ستارخان به اجرا درآورده و برای کسبه ای که اقدام به سد معابر کنند اخطار صادر کرده و از آنها تعهداتی گرفته شده است؛ اما با این وجود موضوع سدمعابر همدلی و همراهی تمامی شهروندان را می طلبد و مردم باید بدانند که خدمتگزاران آنها در شهرداری تمامی تلاش شان را می کنند تا نظم شهر کنترل شود، برخی تصور دارند که شهرداری جلو فعالیت یک دست فروش را می گیرد، در صورتی که ماموران شهرداری متوجه هستند که بیکاری در کشور وجود دارد و برخی برای امرار معاش دست به این کار می زنند، اما مشکل بیکاری با دست فروشی برطرف نمی شود و باید یک فکر اساسی انجام شود.»

«هراتی» درپاسخ به سوال خبرنگار«تجارت» درباره اینکه خیابان ستارخان از شهرآرا تا میدان توحید بورس اغذیه فروشی ها شده است، از همین رو شاهد ایجاد سد معابر میز و صندلی این مغازه ها در پیاده رو هستیم، در این خصوص برخوردی صورت گرفته است؟ پاسخ می دهد:«طرح اجاره پیاده رو به شکل پایلوت(نمونه) در منطقه2 به اجرا درآمده است؛ اما اجرای این طرح نیازمند شرایطی مانند عرضی بودن پیاده رو است که برای عابران پیاده، افراد معلول، افرادی که با چرخ دستی و کالسکه تردد می کنند مشکلی ایجاد نکند، از سوی دیگر اجاره پیاده رو برای مشاغل خاصی مانند اغذیه فروشی ها امکان پذیر خواهد بود.»

او ادامه می دهد:« این طرح در سایر شهرهای کشورهای دیگر به اجرا در می آید و شهرداری نیز به دنبال درآمد زایی پایدار از این طرح است و محیط شادی را در مبلمان شهری ایجاد خواهد کرد، بازهم این نکته را باید بگویم اجاره پیاده رو به کسبه تنها به این شرط است که مشکلی برای تردد عابران پیاده به وجود نیاید.»

معاون خدمات شهری و محیط زیست شهرداری منطقه2 درپاسخ به سوال دیگر خبرنگار «تجارت» درباره اینکه چه تعداد قرار داد با کسبه این خیابان بسته شده است و اینکه میزان اجاره پیاده رو براساس متراژ است یا به نحوه دیگری محاسبه می شود؟ می گوید:«واحد درآمدی شهرداری منطقه مسئولیت عقد قرار داد و میزان درآمدزایی است و اطلاعاتی در این خصوص ندارم، اما درآمد ها از این طرح وارد خزانه شهرداری می شود، درآمدزایی از این طرح تکیه گاه خوبی برای مدیریت شهری خواهد بود و مدیریت شهری می تواند هزینه های شهری را از این منبع درآمد تامین کند.»

سازمان بازرسی وارد کار شود

خبرنگار ما تمامی تلاش خود را انجام داد تا با تعدادی از اعضای شورای شهر تهران در این خصوص گفتگو کند، اما هیچ یک از آن ها حاضر به گفتگو نشدند حتی«علی اعطا »سخنگویی شورای شهر و «الهام فخاری» عضو شورای شهر نیز تمایلی به این گفتگو نداشتند، به همین منظور به سراغ اعضای سابق شورای شهر تهران رفته ایم، تا از قانونی بودن یا نبودن اجاره پیاده رو مطلع شویم.

«ابوالفضل قناعتی» عضو سابق شورای شهر تهران در این باره به خبرنگار «تجارت» می گوید:« دریافت پول برای اجاره پیاده رو خلاف قانون است و شهرداری تخلف کرده است.» او که خود شاهد برپاکردن میز و صندلی در پیاده رو از سوی برخی از رستوران هاست، می گوید:« پیاده رو محل پذیرایی و اسکان نیست که برخی از رستوران ها این محیط را از شهرداری اجاره می کنند، اگر شهرداری اجاره پیاده رو را قانونی می داند بنابراین دست به کار شود و به دست فروشان نیز این مسیرها را اجاره دهد.»

«قناعتی» که خود عضو هیئت رئیسه دوره چهارم شورای شهر تهران بوده، می افزاید:«درآمد و هزینه های شهرداری باید مصوبات شورای شهر را داشته باشد؛ یعنی شهرداری برای به دست آوردن درآمدها خود باید مصوب شورای شهر را داشته باشد؛ در حالی که شورای شهر این اجازه را به شهرداری نداده است که پیاده رو را اجاره بدهد و باید سازمان بازرسی وارد کار شود و با این تخلف شهرداری برخورد کند.»

پیش از این نیز «رحمت‌اله حافظی» دیگر عضو سابق شورای شهر تهران نیز پیاده روفروشی توسط شهرداری را خلاف قانون دانسته، می گوید:« اگر شهرداری در مواردی اقدام به پیاده‌روفروشی کند رسانه ها و مردم باید تخلفات را اعلام کنند، چون این کار کاملا خلاف قانون است زیرا پیاده‌رو محلی عمومی است مگر آنکه فضای مناسبی برای این کار خارج از پیاده‌رو تعبیه شود در غیر این صورت فضای عمومی در اختیار عامه مردم است و شهرداری حق واگذاری آن را ندارد.»