بانکداری اسلامی دیدبان امن اقتصاد

مريم بهنام راد

کد خبر: ۹۶۱۵

تاریخ: ۱۲ بهمن ۱۳۹۳ - ۱۰:۲۱

ثبات اقتصادی و کنترل نقدینگی در کشور یکی از مهمترین دغدغه های بانک مرکزی است.چراکه زیربنای رشد تولید در کشور به آرامش در بازارها و ثبات اقتصادي برمی‌گردد‌.نظام بانکی یکی از مولفه های مهم در توسعه بخش اقتصادی محسوب می شود،که به تعبیری زیر بنای تقویت بخش اقتصادی کشور است‌.اصولاً نظام بانکی به منظور تقويت‌انگيزه بازپرداخت در مشتريان‌، مکانيزم وجه التزام را داردو این موضوع به منزله رعایت جوانع کنترل نقدینگی و تقویت بنیه تولید است .دور بودن نظام بانکی از برخی غیر ملاحظات می تواند کمک شایانی به این بخش داشته باشد.در نظام اسلامی، بانکداری اسلامی به منزله دیدبان امن برای توسعه اقتصادی و گسترش فرهنگ بانکداری به دور از مسایل غیر شرعی یک امتیازی است که در حال حاضر در برخی از اجماع کشورهای اسلامی به آن رعایت می شود. در درجه اول پرهیز از ربا در بانکداری رمز موفقیتی است که سایر کشورها به آن دست یافته اند‌.اولين بحثی كه در عرصه بانكداری اسلامی در ايران بايد مورد توجه قرار داد، اين است كه در حال حاضر در كل دنيا بانكداری اسلامی به عنوان نظم قابل اعتماد و بانكداری مطمئن معرفی شده است.
بر اين اساس اين اعتماد بايد در سيستم بانكی ما نيز بازسازی شود. در حال حاضر رویکرد بنگاه داری در نظام بانکداری کشور مانعی برای محقق شدن این نظام شده است .بهره های بالا و سودهای کلان مانعی برای اجرای این نظام در کشور ماست .اجرای بانکداری اسلامی موضوعی است که مدت هاست صاحبان نظر، اقتصاددانان و مسئولین دولتی و اهم آن بانک مرکزی بر آن تاکید داشتند و قوانین متعدی نیز در این خصوص وضع و به بانک ها ابلاغ شده است .ولی هنوز متاسفانه هیچ اعمالی را در این خصوص شاهد نبوده ایم .ضعف در اجرا و همچنین برخی قوانین یکی از موضوعاتی است که این روند را کند و در نتیجه بی تاثیر گذاشته است .اکنون زمانی است که بايد نسبت به رفع مشکلات و شبهات مربوط به اجراي بانکداری بدون ربا مصمم و جدی باشيم بايد توجه داشته باشيم که هدف اصلي در کشورپياده سازی بانکداری اسلامی به صورت جامع باشد .باید هدفگذاری ما تحقق کامل بانکداری اسلامی باشد و این مسئله فقط با عزم جدی و انجام وظیفه بانک مرکزی حل شدنی نیست و مستلزم همکاری مشتریان نظام بانکی است که عزم لازم را جهت جلوگیری از ورود ربا به کسب و کارشان داشته باشند. سیف رئیس شورای پول و اعتبار درشهر مقدس قم و در جریان دیدار با ایات عظام ،طی ماه‌های گذشته اعلام داشت که مدعی نیستیم که بانکداري بدون ربا به صورت دقيق اجرا ميشود ، این در حالی است که دستورالعمل‌ها و آئین‌نامه‌های اجرایی که صادر شده کاملاً غیرربوی بوده و شبهه‌ای از ربا در آنها وجود ندارد. ولي بايد بپذيريم در شیوه اجرا در برخی از شعب بانکها اشکالات و نقاط ضعفي وجود دارد.این سخن رئیس کل باک مرکزی کشور از یک سو امید وار کننده بود چراکه با وجود حاکمیت دولت اسلامی بر کشور انتظار می رود که بانکداری کشور، بدون ربا و پرهیز از هرگونه شهبات این چنینی عمل داشته باشد . و از سوی دیگر نگران کننده چراکه در خصوص روند کند اجرای بانکداری اسلامی در کشوری که همواره در راس کشورهای اسلامی قرارداشته برازنده نیست .اجرای ناقص نظام بانکداری یکی از بی تدبیری های دولت‌ها در طی این سال‌هاست چراکه هرچند نظام بانکداری به بانکداری اسلامی نزدیک تر و از بنگاه داری و رواج بهره های بالا دو رتر باشد، می توان اقتدار اقتصاد را با توجه به چرخه نقدینگی در بین تولید و صنعت تضمین کرد .این تجربه را می توان به راحتی در کشورهایی که از این سیستم استفاده کردند به راحتی دید . بانكداری اسلامی نه تنها در كشورهای اسلامی كه در كشورهای غير مسلمان نيز به عنوان بانكداری موفق مطرح است و اين مدل بانكداری از طريق خود اظهاری اعلام می‌كند كه بنابه انديشه و نحله تاسيس آن، به اصول مشخصی پايبند است كه دربرگيرنده منافع اقشار جامعه و مشتريان خواهد بود، از اين رو در شرايط بحران‌های اقتصادی و شرايط خاص می‌بينيم كه اين سيستم بانكی همچنان با اقبال عمومی همراه است.این نکته قابل تامل است که هرچه این اجرا در نظام بانکی کشور به تعویق بیفتد جبران این کسری ها را با توجه به شرایط اقتصادی کشورمان با بهای گزافی باید پرداخت کرد.