آزاد راه تهران - شمال انتظاری که به سر آمد

کد خبر: ۹۸۲۸۹

تاریخ: ۰۶ اسفند ۱۳۹۸ - ۱۵:۱۲

مهدی رضاخانی

روزنامه نگار

زمان یکی از مهمترین شاخص ها در توجیه اقتصادی یک طرح است. بنابراین هرچند آزاد راه تهران – شمال که فاز اول آن امروز افتتاح می شود از نظر فنی مهندسی و بهره برداری از امتیازات برجسته ای برخوردار است اما بیش از ۲۰ سال تاخیر در بهره برداری هزینه فرصت بالایی را تحمیل کرد که خسارت...آن را اقتصاد ملی پرداخت نموده و به این سادگی قابل جبران نیست. اما از قدیم گفته اند جلوی ضرر را هر وقت بگیرید سود است. اکنون با بهره برداری ازبخشی مهمی ازاین آزاد راه انتظار می رود که یکی از معضلات محور پر ترافیک تهران به شمال کشور حل شود و دیگر شاهد راه بندان های چندین ساعت بویژه در بزرگراه های تهران کرج و منطقه آسارا معروف به جاده چالوس نباشیم.

بزرگراه تهران کرج که مبدا شاهراه غرب کشور بحساب می آید تا امروز در ابتدا تا ورودی شهر کرج با جاده چالوس هم مسیر بود . توقف های طولانی بویژه در روزهای پایانی هفته در این مسیر که بعضا به 10 ساعت هم می رسید علاوه بر اتلاف وقت باعث هدر رفتن میلیون ها لیتر سوخت و آلودگی هوا و اختلال در حمل و نقل بار مسافر می گردید. کاهش 60 کیلومتری طول مسیر وکاهش راه بندان با توجه به حجم تردد بالای این مسیر در طی سال میزان صرفه جویی در مصرف سوحت خودروهای عبوری این مسیر را به رقم قابل توجهی می رساند. از دیگر مزایای این آزاد را ه دسترسی سریع و آسان مردم پایتخت به سواحل دریای خزر است که برای آنان به یک تفرجگاه پایان هفته بویژه در فصل های گرم سال تبدیل شده است. این مسیر نسبت به جاده قدیم از استاندارد و ایمنی بسیار بالاتری برخوردار است و انتطار می رود خطر تصادفات و تلفات جاده ای را به میزان زیادی کاهش دهد. نقش ترانزیتی این آزاد راه در ایجاد ارتباط بین کشورهای همسایه شمالی و آب های آزاد خلیج فارس در توسعه کشور و کشورهای منطقه و توسعه صنعت گردشگری و مبادلات تجاری و توسعه صنعتی اهمیت ویژه ای دارد.

اما طرفداران محیط زیست نگران تاثیرات این جاده بر طبیعت بکر و وحوش در معرض خطر منطقه البرز مرکزی می باشند که امیدواریم پیش بینی های لازم در این مورد صورت گرفته باشد. دو مسئله یکی جلوگیری از ساخت و سازهای حاشیه بزرگ راه و دیگری در نظر گرفتن گذرگاه های امن در فاصله های کوتاه برای گذر حیوانات وحشی از عرض بزرگراه می تواند موجب کاهش آسیب زیست محیطی این مسیر گردد. غلاوه بر این اجرای طرح های توسعه محیط زیست مانند کاشت درختچه و بوته های کوهستانی در اطراف بزرگراه و اجرای طرح های آبخیز داری و حفاظت از خاک و کوه نیز دغدغه های است که باید مورد توجه ویژه فرار گیرد.

موضوع دیگری که در ارتباط با این پروژه قابل بررسی است کسب تجربه در اجرای پروژه های عظیم، مگا پروژه هاست. پروژه ها باید در بستر شرایط محیط تعریف شوند و با لحاظ شرایط مالی، فنی مهندسی و حتی اجتماعی و سیاسی در مدل های مختلف جایگزین ارایه گردند تا در موقعیت های قابل پیشی بینی و حتی غیرقابل پیش بینی دچار رکود و بن بست نگردند. چون زیان حاصل از توقف چنین پروژه های نه تنها زیان سرمایه گذاری دارد بلکه هزینه های فرصت که در صورت عدم انجام به موقع ایجاد می شود بیش از سرمایه گذاری اولیه موجب خسارت می شود. پیش بینی منابع متعدد تامین مالی، فاز بندی با تقسیمات کوچکتر و بکار گیری پیمانکاران پرشمارتر و کنترل پروژه دقیق تر می تواند جلو احتمالات عدم موفقیت اینگونه پروژه ها را به صفر نزدیک کند. اما گذر از طبیعت زیبای البرز با چشم اندازهای دلفریب در جاده ای امن و مسیری مطمئن بسوی سرزمین سبز شمالی در میان جنگل های انبوه و عبور از کنار شالیزارهای چشم نواز و رسیدن به دریای آرامش بخش خزر رویای شیرین انتظاری طولانی بود که خوشبختانه امروز تحقق یافته است