۵ شرط بنگاه‌های اقتصادی برای همکاری با شرکت‌های دانش‌بنیان
تهران (پانا) - همایش تبیین و تحقق شعار سال در اصناف با حضور قاسم نوده فراهانی رئیس اتاق اصناف تهران و نماینده وزیر صمت در هیات رئیسه اتاق اصناف ایران، محمدباقر مجتبایی دبیر کل اتاق اصناف ایران، امیر حسین اسدی مدیرکل دفتر خدمات کسب و کار، غلامعلی مهدوی دبیر هیات عالی نظارت و جمعی از روسای اتحادیه‌های صنفی تهران (ششم اردیبهشت) در وزارت صنعت، معدن و تجارت برگزار شد.
به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی اتاق اصناف ایران، مدیر کل دفتر خدمات کسب و کار در این همایش گفت: سند دانش‌بنیان سازی صنف و صنایع در وزارت صنعت، معدن و تجارت در حال تدوین است. در این راستا باید توجه داشته باشیم که نزدیک به ۷۰ درصد بار اقتصاد بر دوش اصناف است. با توجه به‌این که بیش از ۶ هزار و ۷۰۰ شرکت دانش‌بنیان داریم، که نقش آنها در GDP یک درصد هم نیست. حال اگر تعداد این شرکت‌ها را دو برابر کنیم هم فایده‌ای برای کشورمان ندارد.
بار دانش‌بنیانی و ارتقای کیفیت کالا و خدمات بر دوش اصناف است
امیر حسین اسدی اظهار کرد: در وزارت صنعت، معدن و تجارت بر این عقیده‌ایم که بیشتر بار دانش‌بنیانی و ارتقای کیفیت کالا و خدمات بر دوش اصناف است.
وی افزود: پیشنهاد ما این است که در هر صنفی، کارگروه یا اتاق فکری ایجاد شود که راه‌حل‌هایی بر پایه فناوری برای کاهش مصرف انرژی، افزایش کیفیت و … بیابند و بعد طی یک برنامه‌ریزی و تعیین زمان، به‌این دست آوردها برسند. در این راستا وزارت صنعت، معدن و تجارت با استفاده از ظرفیت صندوق‌هایی که موجود است می‌تواند حمایت مالی و پرداخت تسهیلات ارزان قیمت نیز داشته باشد. ضمن این که آمادگی داریم ظرفیت‌های دانشگاه‌ها و فن‌آوران را در اختیار اصناف بگذاریم تا در هر صنفی، این تحول صورت گیرد.
رفع ایرادات سامانه‌های مرتبط با اصناف ضروری است
دبیر هیات عالی نظارت نیز در این همایش گفت: واحدهای صنفی مشکلات زیادی دارند که در دبیرخانه هیات عالی نظارت با همکاری تشکل‌های صنفی و بخش‌های دولتی به دنبال رفع بخشی از این مشکلات هستیم.
غلامعلی مهدوی ادامه داد: یکی از این مشکلات به سامانه (ایرانیان اصناف و G4B) باز می‌گردد که بیشتر اتحادیه‌ها در صدور پروانه کسب، برگزاری انتخابات و … پر مشکل هستند. این مشکلاتی است که از آن آگاهیم و هیات عالی نظارت و دفتر خدمات کسب و کار پیگیر خواهند بود تا از اختلالات سامانه تا مشکلات مربوط به استعلام ها، رفع شوند.
وی اظهار کرد: سامانه امور مالیاتی نیز مشکلاتی دارد. قرار بود با سیستمی شدن این فرایند و حذف مراجعات حضوری، مشکلی رفع شود اما هنوز به اصلاحاتی نیازمندیم. به عبارت دیگر اگر به دنبال استفاده از فناوری برای به‌روزآوری اصناف هستیم، این مشکلاتی است که باید رفع شود. در اصناف افراد تحصیل کرده تا مقطع دکتری و آشنا به فناوری بسیار داریم که در این مسیر، مشاورانی پر تجربه برای دولت هستند و ما باید از این ظرفیت موجود کمال استفاده را ببریم.
جوانان ایده‌پرداز در کارگاه‌های فرسوده دلسرد می‌شوند
نماینده وزیر صمت در هیات رئیسه اتاق اصناف ایران و رئیس اتاق اصناف تهران در ادامه‌این همایش با ابراز تشکر از اتحادیه‌های تهران که برای مشارکت در بحث “تبیین و تحقق تولید دانش‌بنیان در اصناف” در این همایش حضور یافته‌اند اظهار کرد: اقتصاد کشور‌ها به سمت جهانی شدن پیش می‌رود دیگر با روش‌های سنتی و فعلی نمی‌توان پاسخ نیاز بازار داخلی و خارجی را داد. بنابراین باید کسب و کارها به سمت استفاده از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان بروند. اما بزرگترین مشکل ما در تولید و خدمات دانش‌بنیان این است که با ابزار فرسوده نمی‌توان کار دانش‌بنیان کرد.
قاسم نوده فراهانی تصریح کرد: جوانان ایده‌پردازی که در حوزه استارت‌آپ‌ها و دانش‌بنیان می‌خواهند کار کنند، وقتی مدتی در کارگاه‌های تولیدی فرسوده باشند، دلسرد می‌شوند و کار را رها می‌کنند. از سوی دیگر اصناف در چنان درگیر مشکلات زیادی است که نمی‌توانند افراد جدید با تخصص‌های گران قیمت را جذب کنند.
طرح‌های جدید با استراتژی ۵ ساله کارهای توسعه‌ای اصناف تطبیق داده شوند
در ادامه این همایش، دبیر کل اتاق اصناف ایران بیان کرد: اصناف پیشانی و نقطه تعامل حاکمیت با مردم هستند. لازم است تا اصناف در تصمیم گیری‌ها مشارکت داده شوند، توجیه شوند و از سیاست‌های کلان احساس عدالت کنند تا بتوانند مشتریان خود را نیز نسبت به تصمیمات اقتصادی توجیه کنند.
محمدباقر مجتبایی افزود: تجربیات اتحادیه‌ها بسیار ارزشمند و گرانبها است که لازم است تا دولت از آن استفاده کنند در غیر این صورت تصمیمات غیرکارشناسی گرفته می‌شود که به نتیجه نیز نمی‌رسد. به عنوان مثال دولت جلسات کارشناسی پیچیده‌ای می‌گذارد تا بازار یک ماه‌آینده را پیش‌بینی کند اما تشکل‌های صنفی همین امروز هم این تحلیل‌ها را دارند. در نتیجه بازار از این ظرفیت استفاده کند.
وی در خصوص مسائل مربوط به دانش بنیان بیان کرد: اگر می‌خواهیم کار مهم انجام دهیم باید ظرفیت‌ها را بشناسیم. ابتدایی‌ترین بحث این است که ویژگی‌های محصول دانش‌بنیان از نظر یک بنگاه اقتصادی باید چه باشد؟ محصولات دانش‌بنیان باید حداقل یکی از ۵ ویژگی فوق را داشته باشند تا بنگاه اقتصادی ضرورت استفاده از آن را بپذیرند: «نوآوری و عدم تکرار ایده‌های قبل (Innovation) »، «کاهش زمان و هزینه»، «کاهش سرمایه‌گذاری بر روی تولید»، «افزایش کمیت و کیفیت» و «افزایش ارزش افزوده از ویژگی‌هایی است که اگر محصول دانش‌بنیان آن‌را در پی داشته باشد صنوف برای مشارکت با نخبگان فعال در حوزه دانش بنیان همکاری خواهند نمود.
دبیر کل اتاق اصناف ایران بیان کرد: اتاق اصناف ایران و دبیرخانه هیات عالی نظارت با همکاری هم استراتژی ۵ ساله‌ای را برای کارهای توسعه‌ای اصناف تنظیم و در هیات عالی نظارت در اواخر سال گذشته مصوب نمود که ابعاد مختلفی را پیش‌بینی کرده است. انتظار ما از دفتر خدمات کسب و کار و سایر بخش‌های وزارت صنعت، معدن و تجارت این است که در جلساتی با دبیرخانه و اتاق اصناف ایران، برنامه‌های خود را مطرح کرده و آن را همسو با استراژی تبیین شده سازند تا بتوانیم نتیجه بهتری بگیریم.
برخی از شرکت‌های دانش‌بنیان نگرش تجاری‌سازی ندارند
مجتبایی با مطرح کردن این پرسش که چرا شرکت های دانش‌بنیان در برقراری ارتباط با اصناف و اجرای پروژه های مشترک خیلی موفق نبوده‌اند، تصریح کرد: در این باره چند علت عارضه‌یابی شده است. نخست این که شرکت‌های دانش‌بنیان به «اخذ تسهیلات» عادت کرده‌اند. بسیاری از ایشان «نگرش تجاری سازی و رویکرد بیزنسی» ندارند. به این معنا که گمان می‌کنند ایده‌هایشان بسادگی تجاری سازی می‌شود در حالی که برای اجرای آن پروژه هزینه بسیار زیادی باید پرداخت. حال اینکه اصناف می‌گویند ابتدا نیاز سنجی کن و مطالبات مشتریان و جامعه را بسنج بعد از کارآفرین صنفی انتظار سرمایه گذاری داشته باشید. همچنین «تفاوت انتظارات در دوره نهفتگی (Incubation) با انتظارات در دوره رشد»، «تفاوت در مسائل بانکی، بیمه، مالیات، قانون کار این شرکت‌ها» و «قطع بودن ارتباط این شرکت‌ها با بدنه صنایع مادر» از دیگر موانع کار مشترک شرکت‌های دانش‌بنیان با بنگاه‌ها بویژه اصناف است.
دبیر کل اتاق اصناف ایران تصریح کرد: اتاق اصناف ایران پیش‌تر موضوع دانش‌بنیان کردن اصناف را مد نظر قرار داده و با توجه به تاکید مقام معظم رهبری (مدظله) با اولویت بیشتری آن را دنبال خواهد کرد. در این رابطه انتظاراتی وجود دارد.
وی افزود: نخست این که نخبگان باید توجه کنند که الزاما هر نوآوری، تجاری‌سازی نمی‌شود. دوم این که چنین کارهایی را نمی‌توان مستقلا انجام داد و لازم است همکاری صورت گیرد. ضمنا باید حمایتهایی از آن صورت گیرد. به عنوان نمونه صدا و سیما تبلیغات حمایتی داشته باشد. نیاز است تا امتیازاتی برای بنگاه‌هایی که دانش‌بنیان می‌شود در نظر گرفته شود.
دبیر کل اتاق اصناف ایران به موضوع آموزش نیز اشاره و بیان کرد: به خاطر داشته باشیم که انتقال تکنولوژی‌های جدید با آموزش امکان پذیر است و در صورتی که بخواهیم اصناف را دانش‌بنیان شوند باید به امر آموزش توجه جدی داشته باشیم. بنابراین اگر می‌خواهیم محیط کسب و کار را بهبود بخشیم و رضایت‌مندی مردم را افزایش دهیم باید به جمیع جهات توجه کنیم. در واقع نمی‌توانیم فقط یک حلقه از زنجیره را اصلاح کنیم.
در ادامه مجتبایی موارد ذیل را به عنوان پیشنهادات اتاق اصناف ایران برای دانش‌بنیان‌سازی اصناف ارائه کرد: «تاکید و تمرکز بر مزیت‌های رقابتی کشور با توجه به توانمندی این شرکت‌ها»، «استفاده بهینه از شرکت‌های دانش‌بنیان موجود در زنجیره تولید بالاخص در بخش‌های کلیدی اقتصاد»، «استفاده از این شرکت‌ها در راستای توسعه واقعی صادرات و ارز آوری در کشور»، «نظارت بر چگونگی اخذ تسهیلات و نیز مانیتور کردن مرتب آنها در راستای حرکت در جهت پیشرفت».
برخی محصولات دانش‌بنیان در انبارها دپو شده اما واردات آزاد است
غلامرضا صفرنژاد، رئیس اتحادیه چینی، بلور، کریستال و لوستر تهران در این همایش با معرفی خود به عنوان فردی با سابقه فعالیت ۱۵ ساله در حوزه دانش‌بنیان گفت: تلاش‌های بسیاری انجام داده‌ایم که دانشجویان و دانشگاه‌ها را با صنفمان هم سو کنیم و از ظرفیت‌های مشترک استفاده کنیم. درست است که اصناف سنتی شناخته می‌شوند اما ظرفیت‌های بسیاری در استفاده از فن‌آوری داریم. به عنوان نمونه اولین تولید کننده محصولی در دنیا هستیم که مورد نیاز صنایع فولاد، معدن و ماشین‌های راه‌سازی است. مصوبه داریم که‌این کالا باید از منابع داخلی تامین شود. محصولات ما در انبار دپو شده است اما همچنان واردات انجام می‌شود. بنابراین حمایت‌ها نباید شعاری باشد و باید به نتیجه برسد.
تعدد سامانه‌ها، زیاده روی است
صادق فیض آبادی، رئیس اتحادیه الکترونیکی و حفاظتی تهران نیز اظهار کرد: یک دوره‌ای به دنبال این بودیم که کارهای سیستمی کنیم و سامانه‌هایی برای امور اصناف طراحی کنیم. امور از آن طرف بوم افتاده‌ایم. سامانه جامع تجارت، سامانه جامع گارانتی، سایت بهین‌یاب، G4B و … آنچنان پر تعداد شده‌اند که خود عامل مشکلاتی برای کسب و کارها شده‌اند. چرا نباید اطلاعات و ابزارهای این سامانه‌ها دست اتحادیه‌هایی باشد که نسبت به دولت به امور صنف خود واقف‌تر هستند؟ در کف بازار واحدهای صنفی از اتحادیه‌های صنفی جلوتر هستند، و اتحادیه‌ها از اتاق‌ها و اتاق‌ها از دولت جلوتر بوده و پیشتازند. بسیاری از واحدهای صنفی ما تحصیلات آکادمیک دارند و نیازهای بازار را پیش‌تر پیش‌بینی می‌کنند. ما سال‌ها قبل اپلیکشن‌هایی را طراحی کرده بودیم که اگر به مرحله اجرا در می‌آمد امروز شرایط بهتری داشتیم. بنابراین بهتر است امور اصناف را به متولیان آن بسپاریم و از تصمیمات و نظرات ایشان در دولت حمایت شود.
از حمایت تامین‌کنندگان نرم‌افزار و سخت‌افزار غافل نباشیم
محمدرضا فرجی، رئیس اتحادیه فناوران رایانه تهران: برای اجرای پروژه‌های دانش‌بنیان نیاز مبرم به تامین نرم‌افزار و سخت‌افزار داریم. بنابراین لازم است تا از تولید و واردات این ابزار حمایت شود و برخی از سنگ‌اندازی‌ها خاتمه یابد.
گفتنی است در این همایش بسیاری از روسای اتحادیه‌های صنفی اظهار نظراتی در خصوص مشکلات اصناف داشته و مطرح کردند.
