واکاوی بورس از لنز بودجه
به نظر می رسد بررسی بازار سرمایه نیز همانند دیگر حوزه های اقتصادی بیش از آنکه نیاز به حضور در فضای مجازی داشته باشد، به تصمیم گیری های مطلوب در بلند مدت نیاز دارد که در سایه حضور کارشناسان و مدیران خبره در سطوح مختلف دارد و شاید زمان آن فرارسیده باشد که بگوییم؛ بازار سرمایه جهت احقاق حقوق سهامداران خرد و کلان و خروج از چالش های کنونی، نیاز به حکمرانی خوب دارد و نه خبردرمانی. 
گروه اقتصاد کلان: بازار سرمایه سال های اخیر دوران پرنوسانی را پشت سرگذاشته است و به نظر برخی از کارشناسان این بازار ظرفیت های جذب سرمایه به ویژه در سال های اخیر را داشته است. لایحه بودجه سالانه کلیتی از اقتصاد را ترسیم می کند. گروهی از کارشناسان با توجه به آنچه که تا کنون در لایحه بودجه صورت گرفته است اعلام می کنند؛ چشم انداز روشنی از آن در سال 1403 متصور نیستند. گرچه هنوز احتمال ایجاد تغییرات دیگری در بودجه وجود دارد، اما به نظر نمی آید که این تغییرات به قدری بنیادی و اساسی باشد که تغییرات جدی برای بازار سرمایه به همراه داشته باشد، هر چند بازار سرمایه در عرصه جهانی بنا بر ذات آن، همیشه با تغییر و تحولاتی همراه است که ایران نیز از این قاعده مستثنی نیست اما سیاست گذاری های کلان اقتصادی در کشور این بازار را تحت تاثیر قرار داده و نتایج آن بر دیگر حوزه های اقتصادی نیز قابل لمس است. به گزارش «تجارت»، دولت در دو سال ابتدایی کار خود دوران پر فراز و نشیبی را در این بازار تجربه کرد و بر اساس آمار موجود هم اکنون شاخص کل بورس در محدوده ای کمتر از 2 میلیون و 200 هزار واحد قرار گرفته است و نوسان خیلی جدی مانند آنچه که در سال گذشته پشت سر گذاشت را شاهد نبوده است اما برخی از کارشناسان بر این باور هستند که لایحه بودجه سال آینده شاید بتواند تحولی عمیق تر در بازار سرمایه را رقم بزند.
چشم انداز بازار سرمایه 1403 از منظر مخالفان
کامران ندری کارشناس اقتصادی در این باره به «تجارت» گفت: بازار سرمایه تحت تاثیر عوامل مختلف نوسانات بسیاری را شاهد است و از این رو نمی توان به طور دقیق از آینده این بازار در سال آینده خبر داد. اما آنچه که مشهود است بانک مرکزی تا کنون سیاست های انقباضی را دراین زمینه اِعمال کرده است و به زعم اکثر کارشناسان دولت نیز در لایحه بودجه سیاست های انقباضی را دنبال کرده است، بنابراین تبعیت منطقی بورس از این بازار به نظر کمی بعید به نظر می رسد، هر چند تاکنون شاخص هایی که می تواند در بازار بورس تاثیرگذار باشد هنوز در لایحه بودجه بررسی نشده است، از این رو تا زمانی که تصمیم گیری های لازم در لایحه بودجه 1403 در باره عواملی مانند قیمت گذاری بر حامل های انرژی و ... صورت نگیرد شاید نتوان پیش بینی جامعی انجام داد.
چشم انداز بازار سرمایه با سیاست های انقباضی بانک مرکزی
او افزود : با توجه به اینکه در معاملات سهام پول از یک خریدار به فروشنده منتقل می‌شود و این گردش مالی ادامه دارد، بنابراین پول جدیدی وارد بورس نمی‌شود، اما در شرایط پرریسک وارد صندوق‌های درآمد ثابت می‌شود. وقتی سرمایه‌گذاری در بازار بدهی افزایش یابد، انتشار اوراق روی جریان نقدینگی بازار سهام تاثیر چندانی نخواهد داشت و این موضوع به ثبات بیشتر بازار کمک می‌کند، اما وقتی این دو بازار به صورت متعادل رشد نکرده باشند، جریان آنها نوسانی می‌شود. در سال‌های اخیر بسیاری از سرمایه‌گذاران در بازار سهام زیان دیده‌اند به همین دلیل برای جبران زیان خود سعی کرده‌اند سرمایه خود را وارد بازار کالایی کرده یا وارد بازار مشتقه شوند، این در حالی است که نوسانات برخی بازارها همچون مشتقه بسیار بالاست. این کارشناس توضیح داد: با توجه به شرایط کنونی و پیش بینی های صورت گرفته در بودجه گمان می رود که بازار سرمایه در سال آینده تفاوت چندانی با سال جاری رخ نخواهد داد و اتفاق مثبتی صورت نمی گیرد، حتی در صورت افزایش نرخ بهره توسط بانک مرکزی در سال آینده که بسیاری بعید نیز نخواهد بود، تاثیر منفی بر بازار سرمایه در سال آتی خواهد گذاشت . از سوی دیگر اگر تحولات سیاسی کشور به سمتی رود که شاهد افزایش صادرات نفتی باشیم و رشد اقتصادی مطلوبی رخ دهد احتمال بهبود در وضعیت بازار سرمایه از نظر دور نیست. اما در مجموع می توان گفت با توجه به وقوع تحولات اغلب منفی در کشور پیش بینی می شود بازار سرمایه حرکت رو به رشدی را طی نکند.
بازار سرمایه 1403 با نگاه خوش بینانه
از سوی دیگر برخی از کارشناسان با نگاهی خوش بینانه تر به لایحه بودجه و بازار سرمایه می نگرند. علی فراقی کارشــناس بازار ســرمایه در این باره گفت: نقش بازارهای موازی در این میان پررنگ تر هستند. شاید در نگاه اول و یا به صورت تک بعدی به این قضیه نگاه کنیم مورد منفی و ناامید کننده ای باشــد ولی وقتی به صورت جامع تر نگاه کنیم در چیدمان بودجه شاهد سیاست ها و برنامه هایی تضعیف کننده بازارهای موازی بورس هستیم و این نکته می تواند نقطه عطفی باشد. حالا که تنور افزایش مالیات و چیدمان اقتصادی مالیات محور در دســتور کار چند ســال اخیر است و گسترش پیدا کرده است شاهد بازاری هستیم که از این لحاظ نسبت به سایر قسمت های اقتصادی کشــور برای ســرمایه گذاری جذاب تر اســت، البته بازار سرمایه در 10 سال اخیر به دلیل شفافیت ذاتی نسبت به سایر بازارها وظیفه مالیاتی خود را به صورت شفاف تر و هدفمندتر انجام داده است اما نکته اینجاست که با تشدید فشار مالیاتی بر بازارهای مسکن، طلا و ســکه، خودرو بازار ســرمایه می تواند محور جذب ســرمایه های خرد و کلان مردم باشد و سیاست گذار اقتصادی کشور می تواند از این موضوع بهره برداری کرده و پول را در این بازار به هدف های مختلف جریان بیندازد و اهداف مختلف اقتصادی خود را محقق کند.
چراغ راه بازار سرمایه در سال 1403
او ادامه داد: این موارد کلی گفته شده می تواند چراغ راهی کلی برای سرمایه گذاری در بازار سرمایه باشد و نشان دهد که بازار سرمایه می تواند با پتانسیل بالایی با این موارد و تصمیمات که شــاید حتی آگاهانه یا ناآگاهانه باشــد عملاً به جذابیت بازار کمک بهتری نماید که این جذابیت و بازدهی خوب می تواند در راســتای برگرداندن اندکی از اعتماد به ساز و کار این بازار کمک نماید هرچند که عمال باید فعاالن این بازار این فرصت را در صورت ایجاد شــدن همانند اتفاقات ســال های گذشــته از دست ندهند و در راستای بهبود جامعه بازار ســرمایه و گســترش آن تلاش نمایند. این گزارش می افزاید؛ در مجموع به نظر می رسد بررسی بازار سرمایه نیز همانند دیگر حوزه های اقتصادی بیش از آنکه نیاز به حضور در فضای مجازی داشته باشد، به تصمیم گیری های مطلوب در بلند مدت نیاز دارد که در سایه حضور کارشناسان و مدیران خبره در سطوح مختلف دارد و شاید زمان آن فرارسیده باشد که بگوییم؛ بازار سرمایه جهت احقاق حقوق سهامداران خرد و کلان و خروج از چالش های کنونی، نیاز به حکمرانی خوب دارد و نه خبردرمانی.
